Seki Takakazu

Seki Takakazu
Seki Takakazu
	yap. 関孝和
Doğum tarixi	1642
Doğum yeri	Fucioka[d], Tokuqava şoqunluğu;
Vəfat tarixi	5 dekabr 1708 (65–66 yaşında)
Vəfat yeri	Edo[d], Tokuqava şoqunluğu;
Dəfn yeri	Şincuku;
İş yerləri	Tokuqava şoqunluğu (1695-ci ildən);
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Seki Takakazu (関孝和^?, 1642, Fucioka^[d]^[1] – 5 dekabr 1708^[2], Edo^[d]^[1]) və ya Seki Kova (関孝和^?) — Yaponiya riyaziyyatçısı. Yapon riyaziyyatının Seki məktəbinin qurucusudur.^[3] "Vasanın tanrısı" kimi tanınır.^[4]

İlk illəri

Seki Takahazu 1642-ci ildə Kozuke əyalətinin Fucioka şəhərində doğulmuşdur.^[3] Sekinin həyatı haqqında məlumatlar azdır.^[5] O, samuray Nakaakira Uçiyamanın ikinci oğlu olsa da, Edoda Tədarük Bürosunun samurayı olan Seki Qorozaemon tərəfindən övladlığa götürülmüşdür.^[5] O, Tokuqava şoqunluğunda geyim və ləvazimatdan cavabdeh olan qurumda işləmişdir.^[6]

Elmi töhfələri

Seki riyaziyyatı özbaşına öyrənmişdir, müəllimi olmamışdır.^[6] Çin riyaziyyatından təsirlənmiş, Çju Şitse, Yan Huey və Çen Davey kimi çinli riyaziyyatçıların əsərləri ilə tanış olmuşdur.^[5] O, Nyuton metoduna çox oxşayan metod kəşf edərək ali cəbr tənliyinin köklərini hesablamağı bacarmışdır.^[6] Determinantlar nəzəriyyəsi alman riyaziyyatçı Qotfrid Leybnits tərəfindən inkişaf etdirilsə də, Seki bu nəzəriyyəni ondan öncə kəşf etmişdir.^[6] O, cəbri notasiya sistemini yaratmış, dairənin çevrəsini hesablamaq üçün düstur tapmış, vasanın əsasını qoymuşdur.^[4]

Seki "Kayfukuday no ho" (1683) "Kayinday no ho" (1685) kimi əsərlərin müəllifi olmuş, adıçəkilən son əsərdə kök əldə əldə etmək üçün istifadə olunan qədim Çin metodundan bəhs etmişdir.^[5]

Seki bir neçə fundamental hesablama konsepsiyası kəşf etmiş,^[6] riyaziyyat haqqında bir çox kitab yazmışdır.^[3] Onun cəbr texnikaları şagirdi Takabe Katahiro tərəfindən inkişaf etdirilmişdir.^[6]

İstinadlar

1 2 3 4 Maktutor riyaziyyat tarixi arxivi.
1 2 Maktutor riyaziyyat tarixi arxivi. (İstifadə tarixi: 22 avqust 2017).
1 2 3 The Japan Biographical Encyclopedia & Who's Who
1 2 Kodansha Encyclopedia of Japan. VIII cild. Tokio: Kodansha. 1983. səh. 231. ISBN 0-87011-628-2. 20 sentyabr 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 26 dekabr 2022.
1 2 3 4 Horiuchi, Annick. "Seki Takakazu". Britannica (ingiliscə). 30 aprel 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 26 dekabr 2022.
1 2 3 4 5 6 Kodansha Encyclopedia of Japan

Ədəbiyyat

Kodansha Encyclopedia of Japan (ingiliscə). VII cild (Sake–Temm). Tokio: Kodansha. 1983. səh. 57. ISBN 0-87011-627-4. İstifadə tarixi: 26 dekabr 2022.
The Japan Biographical Encyclopedia & Who's Who (ingiliscə) (II). Tokio: Rengo Press. 1961. səh. 1357. İstifadə tarixi: 26 dekabr 2022.

[_9109fcbdc099d800-1] 1 2 3 4 Maktutor riyaziyyat tarixi arxivi.

[_c51d24ab07a55d04-2] 1 2 Maktutor riyaziyyat tarixi arxivi. (İstifadə tarixi: 22 avqust 2017).

[FOOTNOTEThe_Japan_Biographical_Encyclopedia_&_Who's_Who-3] 1 2 3 The Japan Biographical Encyclopedia & Who's Who

[səkkizinci-4] 1 2 Kodansha Encyclopedia of Japan. VIII cild. Tokio: Kodansha. 1983. səh. 231. ISBN 0-87011-628-2. 20 sentyabr 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 26 dekabr 2022.

[britannica-5] 1 2 3 4 Horiuchi, Annick. "Seki Takakazu". Britannica (ingiliscə). 30 aprel 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 26 dekabr 2022.

[FOOTNOTEKodansha_Encyclopedia_of_Japan-6] 1 2 3 4 5 6 Kodansha Encyclopedia of Japan

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]