| « Oni prenu Goethe, li reprezentas la fortigitan, koncentritan, purigitan, sublimigitan esencon de Germanio, li eliris ĝin, li ne ekzistus sen la tuta histortio de sia popolo, sed li tiel foriĝis de siaj sampatrujanoj,al la sfero kien li leviĝis, ke ili ne estis klare komprenantaj lin kaj lin finfine malbone estis ilin komprenanta; en li koncentriĝis ĉio, ekscitanta animon de la protestanta mondo, kaj malfermiĝis tiel ke li ŝvebis super la tiama mondo kiel dia spirito sur la akvoj. Malsupre estis ĥaoso, miskompreno, skolastiko, provoj kompreni; en ĝi — klara konscio kaj trankvila penso, grave avancinta la samtempulojn. » | | « Возьмите Гёте, он представляет усиленную, сосредоточенную, очищенную, сублимированную сущность Германии, он из нее вышел, он не был бы без всей истории своего народа, но он так удалился от своих соотечественников, в ту сферу, в которую поднялся, что они не ясно понимали его и что он, наконец, плохо их понимал; в нем собралось все, волновавшее душу протестантского мира, и распахнулось так, что он носился над тогдашним миром, как дух божий над водами. Внизу хаос, недоразумение, схоластика, домогательства понять; в нем — светлое сознание и покойная мысль, далеко опередившая современников. » |