Edukira joan

Anterius

Wikipedia, Entziklopedia askea
Anterius
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaCantal
BarrutiSaint-Floureko barrutia
Kantonamenducanton of Chaudes-Aigues
Izen ofizialaAnterrieux
Posta kodea15110
Geografia
Koordenatuak44°50′08″N 3°02′38″E / 44.8356°N 3.0439°E / 44.8356; 3.0439
Mapa
Azalera16,16 km²
Altitudea862 m, 1.132 m eta 1.003 m
MugakideakChaudes-Aigues, Deux-Verges, Maurines, Saint-Rémy-de-Chaudes-Aigues, Arzenc-d'Apcher, Chauchailles, Fournels eta Saint-Juéry
Demografia
Biztanleria122 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 60 (%48) (%52) 65 alt_right
Dentsitatea8 bizt/km²

Anterius (okzitanieraz Anterius, frantsesez eta ofizialki: Anterrieux) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Cantal departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 122 biztanle zituen 16,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chaudes-Aigues, Deux-Verges, Maurines, Saint-Rémy-de-Chaudes-Aigues, Arzenc-d'Apcher, Chauchailles, Fournels eta Saint-Juéry.

Mapa
Anterrieux eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
AnterrieuxAnterrieux
Població amb 69 habitants (2000)Saint-Juéry (3,5 km)
Població amb 59 habitants (2000)Deux-Verges (3,7 km)
Població amb 80 habitants (2000)Saint-Martial (4,1 km)
Població amb 99 habitants (2000)Maurines (5,0 km)
Població amb 96 habitants (2000)Chauchailles (5,5 km)
Població amb 101 habitants (2000)Noalhac (5,7 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko hego-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1500 mm artekoa, gutxiena udan, gehiena udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 8,3 °C-koa da, 9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1035 mm-koa da, urtarrilean 11,3 euri-egun eta uztailean 7,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint-Flour_(Cantal) udalerrian dago, 21,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 8,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 800,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 37 °C-koa da, 2019ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20,5 °C-koa da, 2005ko martxoaren 1an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 7,8 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (16,6 °C) eta hotzena urtarrila (0,3 °C). Urteko prezipitazioa 1021 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (112 mm) eta lehorrena uztaila (60 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (6,9 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik lau 2000tik aurrerakoak dira (2022, 2023, 2024 eta 2025). Urterik beroena 1997 izan zen (9,6 °C) eta hotzena 1963 (5,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Anterius)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 0.3 0.5 3.4 6.2 10.4 14.4 16.6 16.3 11.9 8.5 3.9 1.3 7.8
Pilatutako prezipitazioa (mm) 82 65 67 93 92 78 60 76 93 107 112 95 1021
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,9 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,50,0+1,4+1,5+1,7+2,0+1,3+1,6−0,3+0,2+0,6+0,6
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,9 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an Anterrieux udalerrian erroldatutako biztanleak 130 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea1001502002503003504004505001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 65 gizon, 60 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
8.33
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
0.00
15.38
 
70-74
 
8.33
7.69
 
65-69
 
25.00
0.00
 
60-64
 
0.00
0.00
 
55-59
 
8.33
7.69
 
50-54
 
8.33
0.00
 
45-49
 
0.00
15.38
 
40-44
 
0.00
7.69
 
35-39
 
0.00
0.00
 
30-34
 
8.33
0.00
 
25-29
 
0.00
15.38
 
20-24
 
16.67
0.00
 
15-19
 
0.00
15.38
 
10-14
 
0.00
7.69
 
5-9
 
16.67
7.69
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Anterrieux udalerrian 122 biztanle zeuden eta 54 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,26 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 15 kide bakarrekoak ziren, 15 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 10 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

122biztanle
54elkarbizitza-unitate
2,26lagun elkarbizitza-unitateko
34familia
10Bikotea seme-alabekin
15Bikotea seme-alabarik gabe etxean
10Guraso bakarrekoak
15Kide bakarrekoa
5Bestelakoak
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 34 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (15). Guraso bakarreko 10 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 20 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

15
10
10
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 82 etxebizitza zeuden. Horietatik 53 egoitza nagusi ziren, 28 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 1 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (79), eta apartamentuak gutxi ziren (3). Egoitza nagusietatik 46 beren jabearen bizilekuak ziren, 4 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 3 doan lagata.[11]

82etxebizitza
53egoitza nagusi
79etxe
3apartamentu

Etxebizitza multzoa

53
28
Egoitza nagusia (53)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (28)Hutsik (1)

Etxe mota

79
Etxea (79)Apartamentua (3)

Jabetza egoera

46
Jabeak (46)Alokairuan (4)Doan lagata (3)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik8
1919-19453
1946-197014
1971-19904
1991-200516
2006-20208

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (39). 32 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 36 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 19 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 30tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela0
3 gela4
4 gela10
5 gela edo gehiago39

Berogailu mota

11
9
32
Fuel-olioa (11)Elektrizitatea (9)Gas botila (1)Bestelakoak (32)

Aparkalekua eta ibilgailuak

36aparkalekua
19ibilgailu 1
30ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 66 biztanleetatik 58 aktibo ziren (% 87,9), horietako 55 lanean (% 83,3) eta 3 langabezian (aktiboen % 5,2).

6615-64 urteko biztanle
% 87,9aktibo
% 83,3lanean
% 5,2langabezia-tasa

8 ez-aktibotik 2 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 25,0), 5 erretiraturik zeuden (% 62,5) eta 1 bestelako ez-aktibo ziren (% 12,5).

Ez-aktiboak

% 25
% 62
% 12
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 28 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 55 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

28enplegu udalerrian
% 28,6soldatapeko
% 71,4ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.410 eurokoa zen.

23.410 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.820 €

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 80 ziren, horien artean 65 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 65 pertsona aktiboetatik 64 lanean zeuden (33 gizon eta 31 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 15 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 5 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.[13]

2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.[14]

2000. urtean Anterrieux udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1988ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,7 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Flour », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  14. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Anterius&oldid=11339919"(e)tik eskuratuta