Edukira joan

Buire

Buire
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Frantzia Garaia
Departamendua Aisne
Izen ofizialaBuire
Posta kodea02500
Geografia
Koordenatuak49°54′10″N 4°03′23″E / 49.9028°N 4.0564°E / 49.9028; 4.0564
Mapa
Azalera4,13 km²
Altitudea159 m, 203 m eta 189 m
MugakideakÉparcy, La Hérie, Hirson, Neuve-Maison eta Origny-en-Thiérache
Demografia
Biztanleria795 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 402 (%48,9) (%51,1) 420 alt_right
Dentsitatea192 bizt/km²
communedebuire.fr

Buire Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. Azken erroldaren arabera 795 biztanle zituen 4,13 km²-ko azaleran. Azken erroldaren arabera 795 biztanle zituen 4,13 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Éparcy, La Hérie, Hirson, Neuve-Maison eta Origny-en-Thiérache.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
BuireBuire
Població amb 164 habitants (2000)La Hérie (2,5 km)
Població amb 9473 habitants (2000)Hirson (2,9 km)
Població amb 45 habitants (2000)Éparcy (3,3 km)
Població amb 629 habitants (2000)Neuve-Maison (3,5 km)
Població amb 204 habitants (2000)Bucilly (4,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi eskasa; urteko prezipitazio erregular eta ertainak; negu hotza (3 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,6 °C-koa da, 4,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 915 mm-koa da, urtarrilean 13 euri-egun eta uztailean 9,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Fontaine-lès-Vervins udalerrian dago, 14,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 826,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,5 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16 °C-koa da, 2009ko urtarrilaren 7an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea02004006008001000120014001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 420 gizon, 402 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.19
 
95+
 
0.00
1.19
 
90-94
 
1.24
0.00
 
85-89
 
1.24
2.38
 
80-84
 
3.48
7.86
 
75-79
 
2.24
9.52
 
70-74
 
7.46
11.90
 
65-69
 
10.95
8.33
 
60-64
 
8.71
5.00
 
55-59
 
9.95
9.05
 
50-54
 
9.45
3.81
 
45-49
 
6.97
4.05
 
40-44
 
2.99
4.52
 
35-39
 
2.99
4.29
 
30-34
 
4.73
2.38
 
25-29
 
2.49
8.57
 
20-24
 
3.73
2.86
 
15-19
 
5.72
4.29
 
10-14
 
12.94
4.29
 
5-9
 
1.49
4.52
 
0-4
 
1.24
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Buire udalerrian 795 biztanle zeuden eta 359 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,21 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 37,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 27,9 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

795biztanle
359elkarbizitza-unitate
2,21lagun elkarbizitza-unitateko
254familia
Udalerria
% 26
% 38
% 28
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 254 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (135). Guraso bakarreko 26 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 156 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 36k seme-alaba bakarra zuten etxean, 44k bi, eta 17k hiru edo gehiago.[9]

135
93
26
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean156
Seme-alaba bat36
Bi seme-alaba44
Hiru seme-alaba11
Lau edo gehiago6

15 urte edo gehiago zituzten 667 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 57,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 79,4).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 6
40-54% 10
55-64% 16
65-79% 18
80 +% 57
Bikotean bizi da
15-24% 12
25-39% 62
40-54% 75
55-64% 78
65-79% 79
80 +% 43

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 52,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,8 izatezko bikotean eta % 3,9 PACS bidez lotuta). % 21,1 ezkongabeak ziren, % 7,0 alargunak eta % 4,9 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 52,2
Ezkongabea% 21,1
Izatezko bikotean% 10,8
Alarguna% 7,0
Dibortziatuta% 4,9
PACS bidez lotuta% 3,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 45,4), eskulangileak (% 20,6), enplegatuak (% 15,6), erdi-mailako lanbideak (% 10,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 45,4) Aisne departamenduko batez bestekoaren (% 33,6) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 10
% 16
% 21
% 45
Aisne
% 14
% 16
% 20
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 386 etxebizitza zeuden. Horietatik 359 egoitza nagusi ziren, 2 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 25 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (378), eta apartamentuak gutxi ziren (6). Egoitza nagusietatik 280 beren jabearen bizilekuak ziren, 77 alokairuan zeuden, 29 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 3 doan lagata.[10]

386etxebizitza
359egoitza nagusi
378etxe
6apartamentu

Etxebizitza multzoa

359
Egoitza nagusia (359)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (2)Hutsik (25)

Etxe mota

378
Etxea (378)Apartamentua (6)

Jabetza egoera

280
77
Jabeak (280)Alokairuan (77)HLM (29)Doan lagata (3)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (106).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik30
1919-194568
1946-197083
1971-1990106
1991-200547
2006-202025

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (215). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (115 etxebizitzatan). 269 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 166 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 166tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela4
3 gela43
4 gela98
5 gela edo gehiago215

Berogailu mota

115
57
86
93
Gas sarea (115)Fuel-olioa (57)Elektrizitatea (86)Gas botila (7)Bestelakoak (93)

Aparkalekua eta ibilgailuak

269aparkalekua
166ibilgailu 1
166ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 465 biztanleetatik 347 aktibo ziren (% 74,6), horietako 302 lanean (% 64,9) eta 44 langabezian (aktiboen % 12,7).

46515-64 urteko biztanle
% 74,6aktibo
% 64,9lanean
% 12,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 55,1
25-54 urte% 88,3
55-64 urte% 58,7
Gizonak% 82,1
Emakumeak% 68,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 21,1
BEPC, brebeta% 14,3
CAP-BEP% 15,3
Batxilergoa% 14,7
Goi-mailako +2% 4,9
Goi-mailako +3/4% 0,0
Goi-mailako +5% 7,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 12,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

118 ez-aktibotik 28 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 23,7), 44 erretiraturik zeuden (% 37,3) eta 46 bestelako ez-aktibo ziren (% 39,0).

Ez-aktiboak

% 24
% 37
% 39
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 21
% 35
% 32
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 223 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 302 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

223enplegu udalerrian
% 87,9soldatapeko
% 12,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.420 eurokoa zen.

23.420 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.360 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 24 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa eta 1 ile apaindegia.[12]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra hipermerkatu bat zen.[13]

2000. urtean Buire udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 275 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1987ko abuztuaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Fontaine-les-Vervins », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]