Edukira joan

Cognac

Cognac
Cognac
Conhac
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Charente
BarrutiCognaceko barrutia
AlkateaMorgan Berger (en) Itzuli
Izen ofizialaCognac
Jatorrizko izenaCognac
Conhac
Posta kodea16100
Geografia
Koordenatuak45°41′45″N 0°19′45″W / 45.6958°N 0.3292°W / 45.6958; -0.3292
Mapa
Azalera15,5 km²
Altitudea27 m, 23 m, 5 m eta 53 m
MugakideakBoutiers-Saint-Trojan, Châteaubernard, Javrezac, Merpins, Saint-Laurent-de-Cognac eta Val-de-Cognac
Demografia
Biztanleria18.532 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 9.619 (%52,1) (%47,9) 8.840 alt_right
Dentsitatea1.196 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakPerth, Denison, Königswinter, Valdepeñas eta Vyškov
ville-cognac.fr

Cognac Frantziako udalerria da, Charente departamenduan dagoena, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 18.532 biztanle zituen 15,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Boutiers-Saint-Trojan, Châteaubernard, Javrezac, Merpins, Saint-Laurent-de-Cognac eta Val-de-Cognac.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
CognacCognac
Població amb 646 habitants (2000)Javrezac (2,6 km)
Població amb 1039 habitants (2000)Merpins (3,7 km)
Població amb 1072 habitants (2000)Saint-Brice (3,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Poitou-Charenteseko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi ona, batez ere udan; haize moderatuak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,6 °C-koa da, 1,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 896 mm-koa da, urtarrilean 12,4 euri-egun eta uztailean 6,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Châteaubernard udalerrian dago, 3,6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 771,8 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,4 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 11an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19,4 °C-koa da, 1956ko otsailaren 15an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea030006000900012.00015.00018.00021.00024.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 8.840 gizon, 9.619 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.10
 
95+
 
0.99
0.54
 
90-94
 
1.56
1.92
 
85-89
 
3.00
2.55
 
80-84
 
4.30
4.08
 
75-79
 
5.15
4.66
 
70-74
 
6.84
5.75
 
65-69
 
7.10
6.88
 
60-64
 
8.14
6.45
 
55-59
 
6.76
6.92
 
50-54
 
5.40
5.66
 
45-49
 
5.94
5.89
 
40-44
 
6.16
5.68
 
35-39
 
5.35
6.91
 
30-34
 
4.76
7.19
 
25-29
 
5.19
6.96
 
20-24
 
5.71
6.43
 
15-19
 
4.48
5.89
 
10-14
 
4.96
4.89
 
5-9
 
4.71
4.65
 
0-4
 
3.50
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Cognac udalerrian 18.055 biztanle zeuden eta 10.150 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,78 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 52,4), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

18.055biztanle
10.150elkarbizitza-unitate
1,78lagun elkarbizitza-unitateko
4.735familia
Udalerria
% 13
% 22
% 11
% 52
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 4.735 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (2.285). Guraso bakarreko 1.114 familietatik 905etan ama zen guraso bakarra. 2.563 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 1.150k seme-alaba bakarra zuten etxean, 706k bi, eta 317k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 1.336 bikoteetatik 213tan (% 15,9) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

2.285
1.336
1.114
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean2.563
Seme-alaba bat1.150
Bi seme-alaba706
Hiru seme-alaba226
Lau edo gehiago91

15 urte edo gehiago zituzten 15.808 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 21,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 50,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 57,8). 80 urte edo gehiagoko 1.360 biztanleetatik 1.178 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 182 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 22
25-39% 31
40-54% 26
55-64% 36
65-79% 40
80 +% 50
Bikotean bizi da
15-24% 21
25-39% 53
40-54% 57
55-64% 58
65-79% 55
80 +% 38

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 32,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,9 izatezko bikotean eta % 4,9 PACS bidez lotuta). % 31,5 ezkongabeak ziren, % 7,6 alargunak eta % 10,1 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 32,9
Ezkongabea% 31,5
Izatezko bikotean% 12,9
Dibortziatuta% 10,1
Alarguna% 7,6
PACS bidez lotuta% 4,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 32,3), eskulangileak (% 18,1), enplegatuak (% 15,4), erdi-mailako lanbideak (% 15,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 32,3) Charente departamenduko batez bestekoaren (% 36,4) azpitik dago. 35 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,3).[9]

Udalerria
% 10
% 15
% 15
% 18
% 32
Charente
% 13
% 15
% 17
% 36
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 11.525 etxebizitza zeuden. Horietatik 10.084 egoitza nagusi ziren, 318 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 1.123 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (6.819), eta apartamentuak gutxi ziren (4.410). Egoitza nagusietatik 4.594 beren jabearen bizilekuak ziren, 5.335 alokairuan zeuden, 1.631 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 155 doan lagata.[10]

11.525etxebizitza
10.084egoitza nagusi
6.819etxe
4.410apartamentu

Etxebizitza multzoa

10.084
1.123
Egoitza nagusia (10.084)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (318)Hutsik (1.123)

Etxe mota

6.819
4.410
Etxea (6.819)Apartamentua (4.410)

Jabetza egoera

4.594
5.335
1.631
Jabeak (4.594)Alokairuan (5.335)HLM (1.631)Doan lagata (155)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (2.729).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik1.748
1919-19451.347
1946-19702.652
1971-19902.729
1991-2005945
2006-2020596

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (3.039). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (5.888 etxebizitzatan). 4.741 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 5.752 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 2.490tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela326
2 gela1.508
3 gela2.735
4 gela2.476
5 gela edo gehiago3.039

Berogailu mota

5.888
3.594
Gas sarea (5.888)Fuel-olioa (194)Elektrizitatea (3.594)Gas botila (22)Bestelakoak (385)

Aparkalekua eta ibilgailuak

4.741aparkalekua
5.752ibilgailu 1
2.490ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 11.390 biztanleetatik 8.876 aktibo ziren (% 77,9), horietako 7.632 lanean (% 67,0) eta 1.244 langabezian (aktiboen % 14,0).

11.39015-64 urteko biztanle
% 77,9aktibo
% 67,0lanean
% 14,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 57,9
25-54 urte% 90,6
55-64 urte% 60,6
Gizonak% 81,7
Emakumeak% 74,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 26,8
BEPC, brebeta% 33,2
CAP-BEP% 17,5
Batxilergoa% 11,1
Goi-mailako +2% 8,0
Goi-mailako +3/4% 8,6
Goi-mailako +5% 8,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

2.515 ez-aktibotik 794 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 31,6), 739 erretiraturik zeuden (% 29,4) eta 982 bestelako ez-aktibo ziren (% 39,0).

Ez-aktiboak

% 32
% 29
% 39
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 17
% 26
% 23
% 27
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 13.002 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 7.632 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

13.002enplegu udalerrian
% 88,1soldatapeko
% 11,9ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.930 eurokoa zen, eta biztanleen % 19 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

24.930 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.850 €
% 19,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 15,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 1.408 komertzioetatik, 12 erauzte enpresak ziren, 52 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 62 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 102 eraikuntza enpresak ziren, 442 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 26 garraio enpresak ziren, 85 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 19 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 81 finantziazio enpresak ziren, 67 higiezinen enpresak ziren, 168 zerbitzu enpresak ziren, 178 administrazio publikoko enpresak ziren eta 109 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 284 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 2 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoak, 1 lan bilaketa bulegoa, 1 jendarmeria, 2 posta bulegoak, 15 banku bulegoak, 8 funerariak, 23 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 ibilgailuen alokairu bulegoak, 9 autoeskolak, 5 igeltseroak, 19 margolariak, 12 zurginak, 20 iturginak, 8 argiketariak, 13 eraikuntza enpresak, 39 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 9 aldi baterako lan enpresak, 49 jatetxeak, 24 higiezinen agentziak, 8 tintoreriak eta 10 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 168 establezimendu komertzialetatik, 2 hipermerkatuak, 3 supermerkatuak, 2 brikolaje denda handika, 3 120 m2 baino gehiagoko dendak, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 19 okindegiak, 12 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 4 arraindegiak, 11 liburu dendak, 56 arropa dendak, 10 etxerako tresna dendak, 4 zapata-dendak, 2 elektrotresna dendak, 4 altzari dendak, 7 kirol-dendak, 3 drogeria, 5 lurrin-dendak, 5 bitxi-dendak eta 13 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Cognac udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 180 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, psikiatriko 1 bat, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, osasun-zentro 1 bat, 13 botika eta 2 anbulantzia zegoen.

2009an 8 haur-eskola eta 9 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Cognac udalerrian 4 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 3 hezkuntza orokorreko lizeo eta lizeo teknologiko bat zegoen.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 2.016 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 1.262 eta lizeo teknologikoetan 267.

  1. Estazioko erregistroak 1945ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Cognac », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]