Espalem

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 179 gizon, 148 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Espalem
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua	Loira Garaia
Barruti	Brioudeko barrutia
Kantonamendu	canton of Blesle
Izen ofiziala	Espalem
Posta kodea	43450
Geografia
Koordenatuak	45°18′27″N 3°13′58″E / 45.3075°N 3.2328°E
Azalera	14,62 km²
Altitudea	580 m, 739 m eta 658 m
Mugakideak	Blesle, Grenier-Montgon, Léotoing, Lorlanges eta Saint-Beauzire
Demografia
Biztanleria	329 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	23 bizt/km²

Espalem (frantsesez eta ofizialki: Espalem) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 329 biztanle zituen 14,62 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Blesle, Grenier-Montgon, Léotoing, Lorlanges eta Saint-Beauzire.

Mapa — Espalem eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Espalem

Grenier-Montgon (3,7 km)

Lorlanges (4,1 km)

Saint-Beauzire (4,5 km)

Blesle (5,1 km)

Torsiac (5,2 km)

Léotoing (6,1 km)

Lubilhac (6,1 km)

Saint-Géron (6,3 km)

Massiac (6,8 km)

Saint-Étienne-sur-Blesle (7,3 km)

Bournoncle-Saint-Pierre (7,8 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du^[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe^[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)^[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago^[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,5 °C-koa da, 16,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 655 mm-koa da, urtarrilean 8,2 euri-egun eta uztailean 6,2 egun izanik^[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Massiac udalerrian dago, 5,6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 633,4 mm-koa delarik^[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,9 °C-koa da, 2019ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -29,3 °C-koa da, 1929ko otsailaren 14an lortua^{[oh 1]}^[5].

Demografia

Biztanleria

2007an Espalem udalerrian erroldatutako biztanleak 254 ziren. Familiak 103 ziren, horien artean 33 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 21 bakarrik bizi ziren emakumeak), 29 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 41 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[6]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	3	0	3	2	1	4	1	2	3	−1	0	1	−2	3	0	−2	1	2
Jaiotzak	5	4	6	2	3	5	3	4	4	2	2	3	3	4	2	2	4	3
Heriotzak	2	4	3	0	2	1	2	2	1	3	2	2	5	1	2	4	3	1

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[8] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Espalem udalerrian 329 biztanle zeuden eta 147 elkarbizitza unitate^{[oh 2]}, hau da, 2,24 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 44 kide bakarrekoak ziren, 50 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 47 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.^[9]

329biztanle

147elkarbizitza-unitate

2,24lagun elkarbizitza-unitateko

106familia

47Bikotea seme-alabekin

50Bikotea seme-alabarik gabe etxean

5Guraso bakarrekoak

44Kide bakarrekoa

Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 106 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (51). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 55 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.^[9]

50

51

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	47
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	50
Guraso bakarrekoak	5
Kide bakarrekoak	44
Bestelakoak	0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	50
Seme-alabadun bikoteak	51
Guraso bakarrekoak	5
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	55
Seme-alaba bat	33
Bi seme-alaba	18
Hiru seme-alaba	0
Lau seme-alaba edo gehiago	0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	116
Izatezko bikotean	49
PACS bidez lotuta	25
Ezkongabea	67
Alarguna	14
Dibortziatuta	6
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	39
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	6
Goi-mailako langileak	0
Erdi-mailako lanbideak	15
Enplegatuak	26
Eskulangileak	40
Erretiratuak	21
Bestelakoak	0
Iturria: INSEE, RP2023. Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ehunekorik ez da ematen udalerriaren tamaina dela eta.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 176 etxebizitza zeuden. Horietatik 146 egoitza nagusi ziren, 12 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 18 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (169), eta apartamentuak gutxi ziren (7). Egoitza nagusietatik 108 beren jabearen bizilekuak ziren, 32 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.^[10]

176etxebizitza

146egoitza nagusi

169etxe

7apartamentu

Etxebizitza multzoa

146

18

Egoitza nagusia (146)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (12)Hutsik (18)

Etxe mota

169

Etxea (169)Apartamentua (7)

Jabetza egoera

108

32

Jabeak (108)Alokairuan (32)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik34

1919-19457

1946-197011

1971-199027

1991-200531

2006-202036

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (75). 68 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 119 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 53 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 83tan bi edo gehiago.^[10]

Gela kopurua

1 gela1

2 gela1

3 gela16

4 gela52

5 gela edo gehiago75

Berogailu mota

35

38

68

Fuel-olioa (35)Elektrizitatea (38)Gas botila (5)Bestelakoak (68)

Aparkalekua eta ibilgailuak

119aparkalekua

53ibilgailu 1

83ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	146	% 83,0
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	12	% 6,8
Hutsik	18	% 10,2
Etxe mota
Etxeak	169	% 96,0
Apartamentuak	7	% 4,0
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	1	% 0,7
2 gela	1	% 0,7
3 gela	16	% 11,0
4 gela	52	% 35,6
5 gela edo gehiago	75	% 51,4
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	34	% 23,3
1919-1945	7	% 4,8
1946-1970	11	% 7,5
1971-1990	27	% 18,5
1991-2005	31	% 21,2
2006-2020	36	% 24,7
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	108	% 74,0
Alokairuan	32	% 21,9
HLM	0	% 0,0
Doan lagata	5	% 3,4
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	0	% 0,0
Fuel-olioa	35	% 24,0
Elektrizitatea	38	% 26,0
Gas botila	5	% 3,4
Bestelakoak	68	% 46,6
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	119	% 81,5
Ibilgailu bat	53	% 36,3
Bi ibilgailu edo gehiago	83	% 56,8
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 222 biztanleetatik 176 aktibo ziren (% 79,3), horietako 163 lanean (% 73,4) eta 13 langabezian (aktiboen % 7,4).

22215-64 urteko biztanle

% 79,3aktibo

% 73,4lanean

% 7,4langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 50,0

25-54 urte% 94,4

55-64 urte% 50,0

Gizonak% 84,1

Emakumeak% 74,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 0,0

BEPC, brebeta% 40,0

CAP-BEP% 3,8

Batxilergoa% 7,3

Goi-mailako +2% 14,3

Goi-mailako +3/4% 0,0

Goi-mailako +5% 10,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,4). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

46 ez-aktibotik 21 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 45,7), 13 erretiraturik zeuden (% 28,3) eta 12 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,1).

Ez-aktiboak

% 46

% 28

% 26

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria^{[oh 3]}

% 28

% 15

% 21

% 31

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 58 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 163 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.^{[oh 4]}

58enplegu udalerrian

% 51,7soldatapeko

% 48,3ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.660 eurokoa zen.

24.660 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.140 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 16,6

18-29 urte% 14,6

30-39 urte% 12,0

40-49 urte% 12,9

50-64 urte% 11,4

65-74 urte% 8,9

75 urte eta gehiago% 9,9

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 7,1

Errentariak% 26,1

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 63,4

Pentsio/erretiroak% 32,2

Ondarea, bestelakoak% 12,7

Gizarte-prestazioak% 4,9

Zuzeneko zergak−% 13,2

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 54,9, ez-soldatapekoen errenta % 6,4, langabezia-sariak % 2,1.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.^[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen eta 1 igeltseroa.^[12]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.^[13]

2000. urtean Espalem udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

↑ Estazioko erregistroak 1882ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..
↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Massiac », fiche climatologique. .
↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

(Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
(Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
(Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

Datuak: Q1065748
Multimedia: Espalem / Q1065748

[6] Estazioko erregistroak 1882ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.

[10] INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

[13] Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.

[14] Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

[Joly-1] 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..

[Dubreuil2022-2] (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..

[MFTipologia-3] (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .

[RE2020-4] (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.

[FICHECLIM15119001-5] 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Massiac », fiche climatologique. .

[7] Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999

[8] «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).

[9] (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).

[menages-11] 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[etxebizitzak-12] 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[15] Créations et stock d'établissements par commune en 2009

[16] Nombre d'équipements des services aux particuliers

[17] Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[oh 1]

[6]

[7]

[8]

[oh 2]

[9]

[10]

[oh 3]

[oh 4]

[11]

[12]

[13]