Edukira joan

Estivareilles (Allier)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Estivareilles
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Allier
BarrutiMontluçoneko barrutia
Kantonamenducanton of Hérisson
Izen ofizialaEstivareilles
Posta kodea03190
Geografia
Koordenatuak46°25′31″N 2°37′07″E / 46.4253°N 2.6186°E / 46.4253; 2.6186
Mapa
Azalera11,27 km²
Altitudea179 m, 348 m eta 237 m
MugakideakReugny, Saint-Victor, Vaux, Verneix eta Haut-Bocage
Demografia
Biztanleria1.119 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 557 (%50) (%50) 557 alt_right
Dentsitatea99 bizt/km²
estivareilles03.fr

Estivareilles Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.119 biztanle zituen 11,3 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Reugny, Saint-Victor, Vaux, Verneix eta Haut-Bocage.

Mapa
Estivareilles eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
EstivareillesEstivareilles
Població amb 983 habitants (2000)Vaux (1,4 km)
Població amb 2012 habitants (2000)Saint-Victor (3,5 km)
Població amb 262 habitants (2000)Reugny (4,1 km)
Població amb 240 habitants (2000)Givarlais (4,4 km)
Població amb 553 habitants (2000)Verneix (5,2 km)
Població amb 457 habitants (2000)Audes (5,7 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatuaren eta mendiko klimaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Massif Centraleko mendebaldea eta ipar-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 900-1500 mm artekoa, gehiena udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,8 °C-koa da, 4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 743 mm-koa da, urtarrilean 9,5 euri-egun eta uztailean 7,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Montluçon udalerrian dago, 8,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 637,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,3 °C-koa da, 2012ko abuztuaren 18an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,6 °C-koa da, 2012ko otsailaren 7an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,7 °C) eta hotzena urtarrila (4,5 °C). Urteko prezipitazioa 683 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (76 mm) eta lehorrena otsaila (40 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,35 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,7 °C) baino 1,7 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2015, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2023 izan zen (13,2 °C) eta hotzena 1963 (9,4 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Estivareilles)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.5 4.9 8.0 10.7 14.7 18.6 20.7 20.3 15.9 12.2 7.7 5.1 11.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 49 40 42 64 76 59 59 56 63 62 61 53 683
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,7 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+0,4+1,6+1,6+1,9+2,3+1,9+2,1+0,2+0,5+0,9+0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,7 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea4005006007008009001000110012001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 557 gizon, 557 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
1.80
 
90-94
 
3.77
0.90
 
85-89
 
0.90
4.49
 
80-84
 
7.36
3.59
 
75-79
 
7.36
2.69
 
70-74
 
6.46
6.46
 
65-69
 
10.05
8.26
 
60-64
 
6.46
7.36
 
55-59
 
4.49
4.49
 
50-54
 
6.46
6.28
 
45-49
 
8.08
8.98
 
40-44
 
7.18
8.08
 
35-39
 
4.49
3.59
 
30-34
 
6.28
4.49
 
25-29
 
2.69
3.59
 
20-24
 
1.80
8.08
 
15-19
 
4.49
3.59
 
10-14
 
3.59
7.18
 
5-9
 
6.28
6.10
 
0-4
 
1.80
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Estivareilles udalerrian 1.119 biztanle zeuden eta 528 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,12 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 33,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

1.119biztanle
528elkarbizitza-unitate
2,12lagun elkarbizitza-unitateko
334familia
Udalerria
% 26
% 30
% 34
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 334 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (159). Guraso bakarreko 36 familietatik 25etan ama zen guraso bakarra. 179 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 76k seme-alaba bakarra zuten etxean, 64k bi, eta 14k hiru edo gehiago.[10]

159
139
36
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean179
Seme-alaba bat76
Bi seme-alaba64
Hiru seme-alaba14
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 950 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 6,7 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 42,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 80,2).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 7
25-39% 8
40-54% 12
55-64% 17
65-79% 28
80 +% 42
Bikotean bizi da
15-24% 4
25-39% 79
40-54% 74
55-64% 80
65-79% 69
80 +% 55

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 50,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,4 izatezko bikotean eta % 6,3 PACS bidez lotuta). % 18,2 ezkongabeak ziren, % 9,2 alargunak eta % 5,9 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 50,1
Ezkongabea% 18,2
Izatezko bikotean% 10,4
Alarguna% 9,2
PACS bidez lotuta% 6,3
Dibortziatuta% 5,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 47,2), eskulangileak (% 18,2), enplegatuak (% 12,5), erdi-mailako lanbideak (% 12,3). Talde nagusia (erretiratuak, % 47,2) Allier departamenduko batez bestekoaren (% 39,9) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,9).[10]

Udalerria
% 12
% 13
% 18
% 47
Allier
% 12
% 15
% 15
% 40
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 590 etxebizitza zeuden. Horietatik 523 egoitza nagusi ziren, 17 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 50 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (578), eta apartamentuak gutxi ziren (12). Egoitza nagusietatik 453 beren jabearen bizilekuak ziren, 63 alokairuan zeuden, 13 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.[11]

590etxebizitza
523egoitza nagusi
578etxe
12apartamentu

Etxebizitza multzoa

523
50
Egoitza nagusia (523)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (17)Hutsik (50)

Etxe mota

578
Etxea (578)Apartamentua (12)

Jabetza egoera

453
63
Jabeak (453)Alokairuan (63)HLM (13)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (185).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik56
1919-194545
1946-197096
1971-1990185
1991-200563
2006-202079

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (232). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (184 etxebizitzatan). 401 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 205 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 282tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela12
3 gela86
4 gela193
5 gela edo gehiago232

Berogailu mota

164
66
184
105
Gas sarea (164)Fuel-olioa (66)Elektrizitatea (184)Gas botila (3)Bestelakoak (105)

Aparkalekua eta ibilgailuak

401aparkalekua
205ibilgailu 1
282ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 644 biztanleetatik 495 aktibo ziren (% 76,9), horietako 460 lanean (% 71,4) eta 35 langabezian (aktiboen % 7,1).

64415-64 urteko biztanle
% 76,9aktibo
% 71,4lanean
% 7,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 47,8
25-54 urte% 95,9
55-64 urte% 49,1
Gizonak% 79,4
Emakumeak% 74,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 18,5
BEPC, brebeta% 12,5
CAP-BEP% 6,1
Batxilergoa% 7,5
Goi-mailako +2% 6,6
Goi-mailako +3/4% 0,0
Goi-mailako +5% 5,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

149 ez-aktibotik 40 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 26,8), 66 erretiraturik zeuden (% 44,3) eta 43 bestelako ez-aktibo ziren (% 28,9).

Ez-aktiboak

% 27
% 44
% 29
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 26
% 33
% 27
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 140 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 460 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

140enplegu udalerrian
% 71,4soldatapeko
% 28,6ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.800 eurokoa zen.

25.800 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.430 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 48 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 9 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 margolaria, 1 zurgina, 3 argiketariak, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.[13]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 2 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Estivareilles udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 497 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2002ko apirilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,7 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Montluçon », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Estivareilles_(Allier)&oldid=11314591"(e)tik eskuratuta