Edukira joan

Lajo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Lajo
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
DepartamenduaLozère
Izen ofizialaLajo
Posta kodea48120
Geografia
Koordenatuak44°50′15″N 3°25′36″E / 44.8375°N 3.4267°E / 44.8375; 3.4267
Mapa
Azalera18,58 km²
Altitudea1.064 m, 1.436 m eta 1.249 m
MugakideakLe Malzieu-Forain, Chanaleilles, Sainte-Eulalie eta Saint-Alban-sur-Limagnole
Demografia
Biztanleria114 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 60 (%50) (%50) 60 alt_right
Dentsitatea6 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1837

Lajo (frantsesez eta ofizialki: Lajo) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lozère departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 114 biztanle zituen 18,6 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Le Malzieu-Forain, Chanaleilles, Sainte-Eulalie eta Saint-Alban-sur-Limagnole.

Mapa
Lajo eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LajoLajo
Població amb 212 habitants (2000)Chanaleilles (5,5 km)
Població amb 249 habitants (2000)Prunières (6,8 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko hego-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1500 mm artekoa, gutxiena udan, gehiena udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 6,5 °C-koa da, 15,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1018 mm-koa da, urtarrilean 11,2 euri-egun eta uztailean 0,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Paulhac-en-Margeride udalerrian dago, 12,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 7,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1061,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 35 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20,5 °C-koa da, 2005ko martxoaren 1an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 6,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (15,8 °C) eta hotzena urtarrila (−0,5 °C). Urteko prezipitazioa 941 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (108 mm) eta lehorrena otsaila (52 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (6,2 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (8,7 °C) eta hotzena 1963 (5,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Lajo)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) -0.4 -0.4 2.5 5.4 9.5 13.5 15.8 15.3 11.0 7.6 3.1 0.5 6.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 67 52 53 87 96 76 64 73 93 100 108 73 941
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,2 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,4−0,1+1,3+1,5+1,6+1,9+1,1+1,2−0,60,0+0,5+0,5
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (6,2 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea10020030040050018301860189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 60 gizon, 60 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
8.33
8.33
 
75-79
 
8.33
8.33
 
70-74
 
8.33
8.33
 
65-69
 
8.33
16.67
 
60-64
 
8.33
8.33
 
55-59
 
16.67
0.00
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
0.00
16.67
 
40-44
 
8.33
0.00
 
35-39
 
0.00
8.33
 
30-34
 
16.67
0.00
 
25-29
 
0.00
8.33
 
20-24
 
8.33
0.00
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
16.67
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
8.33
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Lajo udalerrian 114 biztanle zeuden eta 52 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,19 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 19 kide bakarrekoak ziren, 19 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 14 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

114biztanle
52elkarbizitza-unitate
2,19lagun elkarbizitza-unitateko
33familia
14Bikotea seme-alabekin
19Bikotea seme-alabarik gabe etxean
19Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 33 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (19). 24 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

19
14
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekin

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 119 etxebizitza zeuden. Horietatik 59 egoitza nagusi ziren, 59 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (109), eta apartamentuak gutxi ziren (9). Egoitza nagusietatik 53 beren jabearen bizilekuak ziren, 3 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[11]

119etxebizitza
59egoitza nagusi
109etxe
9apartamentu

Etxebizitza multzoa

59
59
Egoitza nagusia (59)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (59)Hutsik (2)

Etxe mota

109
Etxea (109)Apartamentua (9)

Jabetza egoera

53
Jabeak (53)Alokairuan (3)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik19
1919-19454
1946-19706
1971-199012
1991-20057
2006-202010

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (31). 38 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 42 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 21 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 32tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela2
3 gela10
4 gela15
5 gela edo gehiago31

Berogailu mota

13
6
38
Fuel-olioa (13)Elektrizitatea (6)Gas botila (2)Bestelakoak (38)

Aparkalekua eta ibilgailuak

42aparkalekua
21ibilgailu 1
32ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 59 biztanleetatik 50 aktibo ziren (% 84,7), horietako 48 lanean (% 81,4) eta 2 langabezian (aktiboen % 4,0).

5915-64 urteko biztanle
% 84,7aktibo
% 81,4lanean
% 4,0langabezia-tasa

8 ez-aktibotik 1 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 12,5), 7 erretiraturik zeuden (% 87,5) eta 0 bestelako ez-aktibo ziren (% 0,0).

Ez-aktiboak

% 12
% 88
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 22 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 48 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

22enplegu udalerrian
% 0,0soldatapeko
% 100,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 21.200 eurokoa zen.

21.200 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.270 €

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 75 ziren, horien artean 55 aktiboak ziren eta 20 inaktiboak ziren. 55 pertsona aktiboetatik 50 lanean zeuden (33 gizon eta 17 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 20 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.[13]

2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 jatetxe.[14]

2000. urtean Lajo udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 952 hektarea erabiltzen.[15]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1998ko irailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,8 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Paulhac-en-Margeride_sapc », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  14. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Lajo&oldid=11341857"(e)tik eskuratuta