Edukira joan

Le Creusot

Wikipedia, Entziklopedia askea
Le Creusot
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Borgoina-Franche-Comté
Departamendua Saona eta Loira
BarrutiAutuneko barrutia
AlkateaAndré Billardon
Izen ofizialaLe Creusot
Posta kodea71200
Geografia
Koordenatuak46°48′02″N 4°26′25″E / 46.8006°N 4.4403°E / 46.8006; 4.4403
Mapa
Azalera18,11 km²
Altitudea347 m, 316 m, 516 m eta 383 m
MugakideakSaint-Sernin-du-Bois, Le Breuil, Marmagne, Montcenis, Saint-Firmin eta Torcy
Demografia
Biztanleria20.509 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 10.666 (%51,9) (%48,1) 9.866 alt_right
Dentsitatea1.132 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakBlieskastel
le-creusot.fr

Le Creusot Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. Azken erroldaren arabera 20.509 biztanle zituen 18,11 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Saint-Sernin-du-Bois, Le Breuil, Marmagne, Montcenis, Saint-Firmin eta Torcy.

Mapa
Le Creusot eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Le CreusotLe Creusot
Població amb 2188 habitants (2000)Montcenis (3,7 km)
Població amb 759 habitants (2000)Saint-Firmin (4,0 km)
Població amb 3537 habitants (2000)Le Breuil (4,4 km)
Població amb 3035 habitants (2000)Torcy (4,5 km)
Població amb 1268 habitants (2000)Marmagne (6,5 km)
Població amb 426 habitants (2000)Les Bizots (6,8 km)
Població amb 5505 habitants (2000)Montchanin (6,9 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Lorena, Langres goi-lautada eta Morvaneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: negu gogorra (1,5 °C); haize moderatuak; laino maiz udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,4 °C-koa da, 16,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 904 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 7,4 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint-Symphorien-de-Marmagne udalerrian dago, 9,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 974,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42 °C-koa da, 1964ko uztailaren 18an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -22 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 9.866 gizon, 10.666 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.42
 
95+
 
0.86
1.44
 
90-94
 
2.41
1.94
 
85-89
 
4.20
3.61
 
80-84
 
4.27
4.30
 
75-79
 
5.58
7.22
 
70-74
 
8.18
6.85
 
65-69
 
8.49
6.55
 
60-64
 
6.96
5.72
 
55-59
 
6.24
5.79
 
50-54
 
6.66
5.82
 
45-49
 
5.59
5.93
 
40-44
 
5.23
4.62
 
35-39
 
4.26
5.09
 
30-34
 
4.37
5.49
 
25-29
 
4.04
7.61
 
20-24
 
5.21
7.90
 
15-19
 
5.33
5.13
 
10-14
 
4.42
4.66
 
5-9
 
4.32
3.93
 
0-4
 
3.39
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Le Creusot udalerrian 19.798 biztanle zeuden eta 11.089 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,79 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 53,3), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

19.798biztanle
11.089elkarbizitza-unitate
1,79lagun elkarbizitza-unitateko
5.081familia
Udalerria
% 14
% 23
% 9
% 53
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 5.081 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (2.535). Guraso bakarreko 997 familietatik 809etan ama zen guraso bakarra. 2.886 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 1.038k seme-alaba bakarra zuten etxean, 743k bi, eta 413k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 1.549 bikoteetatik 176tan (% 11,4) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

2.535
1.549
997
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean2.886
Seme-alaba bat1.038
Bi seme-alaba743
Hiru seme-alaba277
Lau edo gehiago136

15 urte edo gehiago zituzten 17.920 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 28,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 45,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 58,5). 80 urte edo gehiagoko 2.039 biztanleetatik 1.688 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 351 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 28
25-39% 29
40-54% 25
55-64% 35
65-79% 36
80 +% 46
Bikotean bizi da
15-24% 13
25-39% 54
40-54% 58
55-64% 59
65-79% 58
80 +% 37

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 36,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 12,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,2 izatezko bikotean eta % 3,0 PACS bidez lotuta). % 31,3 ezkongabeak ziren, % 10,9 alargunak eta % 8,7 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 36,9
Ezkongabea% 31,3
Alarguna% 10,9
Izatezko bikotean% 9,2
Dibortziatuta% 8,7
PACS bidez lotuta% 3,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 36,2), eskulangileak (% 16,1), enplegatuak (% 13,2), erdi-mailako lanbideak (% 12,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 36,2) Saona eta Loira departamenduko batez bestekoaren (% 37,8) azpitik dago. 14 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).[9]

Udalerria
% 12
% 13
% 16
% 36
% 12
Saona eta Loira
% 13
% 14
% 17
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 12.935 etxebizitza zeuden. Horietatik 11.061 egoitza nagusi ziren, 244 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 1.631 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (7.724), etxeak baino gehiago (4.990). Egoitza nagusietatik 4.391 beren jabearen bizilekuak ziren, 6.522 alokairuan zeuden, 3.031 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 148 doan lagata.[10]

12.935etxebizitza
11.061egoitza nagusi
4.990etxe
7.724apartamentu

Etxebizitza multzoa

11.061
1.631
Egoitza nagusia (11.061)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (244)Hutsik (1.631)

Etxe mota

4.990
7.724
Etxea (4.990)Apartamentua (7.724)

Jabetza egoera

4.391
6.522
3.031
Jabeak (4.391)Alokairuan (6.522)HLM (3.031)Doan lagata (148)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (3.970).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik802
1919-19451.603
1946-19703.970
1971-19902.753
1991-20051.137
2006-2020756

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (3.345). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (8.207 etxebizitzatan). 5.068 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 6.047 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 2.508tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela751
2 gela1.493
3 gela3.345
4 gela2.844
5 gela edo gehiago2.627

Berogailu mota

8.207
1.669
Gas sarea (8.207)Fuel-olioa (480)Elektrizitatea (1.669)Gas botila (42)Bestelakoak (664)

Aparkalekua eta ibilgailuak

5.068aparkalekua
6.047ibilgailu 1
2.508ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 11.827 biztanleetatik 8.183 aktibo ziren (% 69,2), horietako 6.875 lanean (% 58,1) eta 1.308 langabezian (aktiboen % 16,0).

11.82715-64 urteko biztanle
% 69,2aktibo
% 58,1lanean
% 16,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 44,3
25-54 urte% 85,2
55-64 urte% 53,2
Gizonak% 71,8
Emakumeak% 66,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 27,1
BEPC, brebeta% 26,2
CAP-BEP% 17,8
Batxilergoa% 16,5
Goi-mailako +2% 10,6
Goi-mailako +3/4% 9,4
Goi-mailako +5% 7,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 16,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

3.645 ez-aktibotik 1.321 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 36,2), 807 erretiraturik zeuden (% 22,1) eta 1.517 bestelako ez-aktibo ziren (% 41,6).

Ez-aktiboak

% 36
% 22
% 42
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 14
% 26
% 28
% 26
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 11.545 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 6.875 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

11.545enplegu udalerrian
% 89,9soldatapeko
% 10,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.690 eurokoa zen, eta biztanleen % 21 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

22.690 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.970 €
% 21,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 14,1

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 1.072 komertzioetatik, 13 erauzte enpresak ziren, 31 janari enpresak ziren, 10 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 3 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 59 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 108 eraikuntza enpresak ziren, 287 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 15 garraio enpresak ziren, 83 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 17 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 57 finantziazio enpresak ziren, 24 higiezinen enpresak ziren, 123 zerbitzu enpresak ziren, 143 administrazio publikoko enpresak ziren eta 99 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 307 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa, 2 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 2 posta bulegoak, 18 banku bulegoak, 10 funerariak, 27 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 3 ibilgailuen alokairu bulegoak, 5 autoeskolak, 22 igeltseroak, 19 margolariak, 16 zurginak, 29 iturginak, 12 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 40 ile apaindegiak, 5 albaitariak, 11 aldi baterako lan enpresak, 53 jatetxeak, 10 higiezinen agentziak, 6 tintoreriak eta 9 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 132 establezimendu komertzialetatik, 7 supermerkatuak, 3 brikolaje denda handika, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 5 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 23 okindegiak, 14 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 8 liburu dendak, 26 arropa dendak, 7 etxerako tresna dendak, 6 zapata-dendak, 8 elektrotresna dendak, 2 altzari dendak, 5 kirol-dendak, 2 drogeria, 3 lurrin-dendak, 3 bitxi-dendak eta 8 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Le Creusot udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 63 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 tratamendu laburretarako ospitale, iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, 3 psikiatriko, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, 3 osasun-zentro, 13 botika eta 3 anbulantzia zegoen.

2009an 8 haur-eskola eta 8 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Le Creusot udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe eta 1hezkuntza orokorreko lizeoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.047 ikasle zeuden eta hezkuntza orokorreko lizeoetan 1.254.

Le Creusot udalerrian 2 osasun-formakuntzako goi-mailako hezkuntza ez unibertsitarioko zentroak zeuden.4 Unibertsitate zentroak zeuden, horietatik 3 Unibertsitate mailako formakuntza eta ikerketa unitateak ziren eta 1 unibertsitate-insituto bat zen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1946ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Symphorien de Marmagne », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Le_Creusot&oldid=11329058"(e)tik eskuratuta