Edukira joan

Monthermé

Monthermé
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Ardenak
BarrutiCharleville-Mézièreseko barrutia
Kantonamenducanton of Monthermé
Izen ofizialaMonthermé
Posta kodea08800
Geografia
Koordenatuak49°53′08″N 4°43′53″E / 49.8856°N 4.7314°E / 49.8856; 4.7314
Mapa
Azalera32,33 km²
Altitudea127 m, 487 m eta 313 m
MugakideakBogny-sur-Meuse, Deville, Hargnies, Laifour, Revin, Sécheval, Thilay eta Tournavaux
Demografia
Biztanleria2.138 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.114 (%52) (%48) 1.028 alt_right
Dentsitatea66 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakPrüm
villedemontherme.com

Monthermé Frantziako udalerri bat da, Ardenak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.138 biztanle zituen 32,33 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bogny-sur-Meuse, Deville, Hargnies, Laifour, Revin, Sécheval, Thilay eta Tournavaux.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MontherméMonthermé
Població amb 1164 habitants (2000)Deville (1,9 km)
Població amb 514 habitants (2000)Laifour (4,2 km)
Població amb 163 habitants (2000)Tournavaux (4,2 km)
Població amb 68 habitants (2000)Haulmé (4,8 km)
Població amb 1064 habitants (2000)Thilay (5,6 km)
Població amb 489 habitants (2000)Sécheval (5,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Lorena, Langres goi-lautada eta Morvaneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: negu gogorra (1,5 °C); haize moderatuak; laino maiz udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,8 °C-koa da, 5,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 998 mm-koa da, urtarrilean 13,9 euri-egun eta uztailean 9,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Charleville-Mézières udalerrian dago, 13,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 928,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,2 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -17,5 °C-koa da, 1997ko urtarrilaren 1an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea100015002000250030003500400045001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.028 gizon, 1.114 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.45
0.49
 
90-94
 
2.69
2.82
 
85-89
 
5.03
0.97
 
80-84
 
3.14
2.92
 
75-79
 
4.13
6.42
 
70-74
 
6.28
9.82
 
65-69
 
5.39
8.27
 
60-64
 
7.72
6.32
 
55-59
 
8.53
5.84
 
50-54
 
9.87
6.71
 
45-49
 
5.75
5.54
 
40-44
 
5.21
5.64
 
35-39
 
3.41
4.28
 
30-34
 
6.46
4.28
 
25-29
 
2.24
6.61
 
20-24
 
7.00
5.06
 
15-19
 
5.21
6.03
 
10-14
 
4.67
7.88
 
5-9
 
3.86
4.09
 
0-4
 
2.96
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Monthermé udalerrian 2.050 biztanle zeuden eta 1.013 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,02 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 41,4), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

2.050biztanle
1.013elkarbizitza-unitate
2,02lagun elkarbizitza-unitateko
598familia
Udalerria
% 19
% 27
% 13
% 41
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 598 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (280). Guraso bakarreko 127 familietatik 88etan ama zen guraso bakarra. 329 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 113k seme-alaba bakarra zuten etxean, 107k bi, eta 49k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 190 bikoteetatik 18tan (% 9,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

280
190
127
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean329
Seme-alaba bat113
Bi seme-alaba107
Hiru seme-alaba36
Lau edo gehiago13

15 urte edo gehiago zituzten 1.837 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,4 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 45,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 68,0). 80 urte edo gehiagoko 160 biztanleetatik 129 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 31 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 15
40-54% 17
55-64% 27
65-79% 30
80 +% 45
Bikotean bizi da
15-24% 15
25-39% 62
40-54% 68
55-64% 66
65-79% 59
80 +% 24

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 40,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,0 izatezko bikotean eta % 3,7 PACS bidez lotuta). % 25,4 ezkongabeak ziren, % 10,6 alargunak eta % 8,8 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 40,5
Ezkongabea% 25,4
Izatezko bikotean% 11,0
Alarguna% 10,6
Dibortziatuta% 8,8
PACS bidez lotuta% 3,7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,0), eskulangileak (% 26,9), enplegatuak (% 13,3), erdi-mailako lanbideak (% 8,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,0) Ardenak departamenduko batez bestekoaren (% 34,7) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 8
% 13
% 27
% 38
Ardenak
% 14
% 16
% 19
% 35
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.261 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.016 egoitza nagusi ziren, 49 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 196 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (927), eta apartamentuak gutxi ziren (323). Egoitza nagusietatik 563 beren jabearen bizilekuak ziren, 427 alokairuan zeuden, 267 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 26 doan lagata.[10]

1.261etxebizitza
1.016egoitza nagusi
927etxe
323apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.016
196
Egoitza nagusia (1.016)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (49)Hutsik (196)

Etxe mota

927
323
Etxea (927)Apartamentua (323)

Jabetza egoera

563
427
267
Jabeak (563)Alokairuan (427)HLM (267)Doan lagata (26)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (270).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik243
1919-1945217
1946-1970270
1971-1990195
1991-200553
2006-202039

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (456). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (656 etxebizitzatan). 578 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 500 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 313tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela6
2 gela61
3 gela203
4 gela289
5 gela edo gehiago456

Berogailu mota

656
116
193
Gas sarea (656)Fuel-olioa (50)Elektrizitatea (116)Gas botila (1)Bestelakoak (193)

Aparkalekua eta ibilgailuak

578aparkalekua
500ibilgailu 1
313ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.260 biztanleetatik 899 aktibo ziren (% 71,3), horietako 708 lanean (% 56,2) eta 190 langabezian (aktiboen % 21,1).

1.26015-64 urteko biztanle
% 71,3aktibo
% 56,2lanean
% 21,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 53,6
25-54 urte% 87,6
55-64 urte% 49,0
Gizonak% 74,0
Emakumeak% 68,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 31,3
BEPC, brebeta% 35,3
CAP-BEP% 20,2
Batxilergoa% 20,9
Goi-mailako +2% 13,3
Goi-mailako +3/4% 15,2
Goi-mailako +5% 2,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 21,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

361 ez-aktibotik 90 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 24,9), 108 erretiraturik zeuden (% 29,9) eta 163 bestelako ez-aktibo ziren (% 45,2).

Ez-aktiboak

% 25
% 30
% 45
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 9
% 21
% 23
% 41
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 736 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 708 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

736enplegu udalerrian
% 88,2soldatapeko
% 12,0ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.220 eurokoa zen.

22.220 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 23.500 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 121 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 15 eraikuntza enpresak ziren, 22 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 16 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 14 zerbitzu enpresak ziren, 18 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 38 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 2 banku bulegoak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 5 igeltseroak, 1 margolaria, 3 zurginak, 5 iturginak, 1 argiketaria, 3 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 1 aldi baterako lan enpresa, 5 jatetxeak eta 1 apaindegia.[12]

2009an zeuden 12 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 2 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 1 arropa denda zen, 2 elektrotresna dendak, 1 altzari denda zen eta 2 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Monthermé udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an osasun-zentro 1 , 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Monthermé udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 318 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 1990ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Charleville-Méz. », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]