Edukira joan

Saint-Martin-des-Lais

Saint-Martin-des-Lais
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Allier
BarrutiMoulinseko barrutia
Kantonamenducanton of Chevagnes
Izen ofizialaSaint-Martin-des-Lais
Les Lais-sur-Loire
Posta kodea03230
Geografia
Koordenatuak46°40′04″N 3°39′21″E / 46.6678°N 3.6558°E / 46.6678; 3.6558
Mapa
Azalera18,25 km²
Altitudea197 m, 209 m eta 204 m
MugakideakGannay-sur-Loire, Garnat-sur-Engièvre, Paray-le-Frésil, Cronat, Lesme eta Vitry-sur-Loire
Demografia
Biztanleria122 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 60 (%48) (%52) 65 alt_right
Dentsitatea7 bizt/km²

Saint-Martin-des-Lais Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 122 biztanle zituen 18,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Gannay-sur-Loire, Garnat-sur-Engièvre, Paray-le-Frésil, Cronat, Lesme eta Vitry-sur-Loire.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Saint-Martin-des-LaisSaint-Martin-des-Lais
Població amb 178 habitants (2000)Lesme (5,3 km)
Població amb 573 habitants (2000)Cronat (6,4 km)
Població amb 1606 habitants (2000)Beaulon (7,5 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Massif Centraleko erdialdea eta ipar-hegal aurrekoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: aire lehorra udan, eguzkialdi ona)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da, 4,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 768 mm-koa da, urtarrilean 12 euri-egun eta uztailean 7,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Vitry-sur-Loire udalerrian dago, 5,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 824,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,8 °C-koa da, 2026ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21,5 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,7 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,6 °C) eta hotzena urtarrila (3,9 °C). Urteko prezipitazioa 775 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (80 mm) eta lehorrena otsaila (48 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,39 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,4 °C) baino 2,2 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2019, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2023 izan zen (13,2 °C) eta hotzena 1963 (9,1 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Saint-Martin-des-Lais)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.9 4.4 7.7 10.6 14.7 18.5 20.6 20.2 15.8 12.0 7.3 4.4 11.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 57 48 49 64 80 67 63 65 66 72 80 65 775
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,4 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,2+0,4+1,5+1,5+1,6+2,0+1,6+2,0+0,5+0,9+1,1+1,3
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,4 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2007an Saint-Martin-des-Lais udalerrian erroldatutako biztanleak 141 ziren. Familiak 52 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea1001502002503003504001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 65 gizon, 60 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
7.69
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
8.33
7.69
 
70-74
 
16.67
0.00
 
65-69
 
0.00
0.00
 
60-64
 
8.33
15.38
 
55-59
 
0.00
23.08
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
0.00
7.69
 
40-44
 
16.67
15.38
 
35-39
 
8.33
7.69
 
30-34
 
8.33
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
7.69
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
8.33
7.69
 
5-9
 
8.33
0.00
 
0-4
 
16.67
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Saint-Martin-des-Lais udalerrian 122 biztanle zeuden eta 61 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,00 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 20 kide bakarrekoak ziren, 20 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 15 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

122biztanle
61elkarbizitza-unitate
2,00lagun elkarbizitza-unitateko
41familia
15Bikotea seme-alabekin
20Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
20Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 41 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (20). 25 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

20
15
5
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 78 etxebizitza zeuden. Horietatik 60 egoitza nagusi ziren, 12 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (78), eta apartamentuak gutxi ziren (0). Egoitza nagusietatik 56 beren jabearen bizilekuak ziren, 4 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 0 doan lagata.[11]

78etxebizitza
60egoitza nagusi
78etxe
0apartamentu

Etxebizitza multzoa

60
12
Egoitza nagusia (60)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (12)Hutsik (5)

Etxe mota

78
Etxea (78)

Jabetza egoera

56
Jabeak (56)Alokairuan (4)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik22
1919-19459
1946-19705
1971-199010
1991-20055
2006-20206

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (38). 30 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 48 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 25 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 35tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela0
3 gela6
4 gela17
5 gela edo gehiago38

Berogailu mota

5
20
30
Gas sarea (1)Fuel-olioa (5)Elektrizitatea (20)Gas botila (4)Bestelakoak (30)

Aparkalekua eta ibilgailuak

48aparkalekua
25ibilgailu 1
35ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 75 biztanleetatik 62 aktibo ziren (% 82,7), horietako 60 lanean (% 80,0) eta 1 langabezian (aktiboen % 1,6).

7515-64 urteko biztanle
% 82,7aktibo
% 80,0lanean
% 1,6langabezia-tasa

14 ez-aktibotik 1 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 7,1), 7 erretiraturik zeuden (% 50,0) eta 5 bestelako ez-aktibo ziren (% 35,7).

Ez-aktiboak

% 50
% 36
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 37 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 60 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

37enplegu udalerrian
% 48,6soldatapeko
% 48,6ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.750 eurokoa zen.

24.750 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.430 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen eta 1 jatetxe.[13]

2000. urtean Saint-Martin-des-Lais udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.534 hektarea erabiltzen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1983ko apirilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,8 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Vitry/loire », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]