Edukira joan

Wuenheim

Wikipedia, Entziklopedia askea
Wuenheim
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Rhin Garaia
Barrutiarrondissement of Guebwiller
Kantonamenducanton of Soultz-Haut-Rhin
Izen ofizialaWuenheim
Posta kodea68500
Geografia
Koordenatuak47°52′23″N 7°12′32″E / 47.8731°N 7.2089°E / 47.8731; 7.2089
Mapa
Azalera6,17 km²
Altitudea257 m, 956 m eta 415 m
MugakideakSoultz-Haut-Rhin, Jungholtz, Hartmannswiller eta Wattwiller
Demografia
Biztanleria768 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 409 (%52,9) (%47,1) 364 alt_right
Dentsitatea124 bizt/km²
wuenheim.free.fr

Wuenheim Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 768 biztanle zituen 6,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Soultz-Haut-Rhin, Jungholtz, Hartmannswiller eta Wattwiller.

Mapa
Wuenheim eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
WuenheimWuenheim
Població amb 915 habitants (2000)Jungholtz (1,4 km)
Població amb 1113 habitants (2000)Berrwiller (2,8 km)
Població amb 11658 habitants (2000)Guebwiller (3,6 km)
Població amb 220 habitants (2000)Rimbachzell (3,7 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,1 °C-koa da, 17,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 762 mm-koa da, urtarrilean 9,3 euri-egun eta uztailean 9,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Guebwiller udalerrian dago, 3,6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 919,6 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,1 °C-koa da, 2026ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,3 °C-koa da, 2009ko abenduaren 20an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,7 °C) eta hotzena urtarrila (1,7 °C). Urteko prezipitazioa 733 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (80 mm) eta lehorrena otsaila (45 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,43 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (8,9 °C) baino 2,3 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2022 izan zen (12,1 °C) eta hotzena 1963 (7,8 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Wuenheim)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 1.7 2.5 6.1 10.1 14.3 17.9 19.7 19.1 14.6 10.2 5.4 2.5 10.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 52 45 45 50 80 74 71 70 59 68 57 64 733
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (8,9 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,7+1,2+1,5+1,7+1,6+2,0+1,5+1,7+0,3+0,8+1,3+1,5
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (8,9 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea6007008009001000110018301860189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 364 gizon, 409 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
1.22
1.37
 
85-89
 
1.22
0.00
 
80-84
 
2.44
0.00
 
75-79
 
2.44
6.87
 
70-74
 
3.67
18.96
 
65-69
 
15.65
2.75
 
60-64
 
8.56
10.99
 
55-59
 
4.89
4.12
 
50-54
 
7.33
5.49
 
45-49
 
1.22
2.75
 
40-44
 
6.11
12.36
 
35-39
 
7.33
6.87
 
30-34
 
8.56
2.75
 
25-29
 
2.44
2.75
 
20-24
 
6.11
0.00
 
15-19
 
4.89
6.87
 
10-14
 
4.89
9.62
 
5-9
 
6.11
5.49
 
0-4
 
4.89
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Wuenheim udalerrian 762 biztanle zeuden eta 339 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 44,2). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 23,9 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

762biztanle
339elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
263familia
Udalerria
% 23
% 44
% 9
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 263 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (150). Guraso bakarreko 30 familietatik 25etan ama zen guraso bakarra. 160 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 40k seme-alaba bakarra zuten etxean, 58k bi, eta 5k hiru edo gehiago.[10]

150
83
30
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean160
Seme-alaba bat40
Bi seme-alaba58
Hiru seme-alaba5
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 654 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 32,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 88,1).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 6
40-54% 12
55-64% 19
65-79% 11
80 +% 33
Bikotean bizi da
15-24% 19
25-39% 79
40-54% 78
55-64% 77
65-79% 88
80 +% 58

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 57,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,4 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,8 izatezko bikotean eta % 7,6 PACS bidez lotuta). % 14,8 ezkongabeak ziren, % 5,7 alargunak eta % 4,6 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 57,5
Ezkongabea% 14,8
Izatezko bikotean% 9,8
PACS bidez lotuta% 7,6
Alarguna% 5,7
Dibortziatuta% 4,6

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,0), eskulangileak (% 21,8), erdi-mailako lanbideak (% 19,2), enplegatuak (% 10,3). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,0) Rhin Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 30,5) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,5).[10]

Udalerria
% 19
% 10
% 22
% 31
Rhin Garaia
% 10
% 16
% 15
% 18
% 30
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 420 etxebizitza zeuden. Horietatik 344 egoitza nagusi ziren, 24 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 52 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (368), eta apartamentuak gutxi ziren (50). Egoitza nagusietatik 283 beren jabearen bizilekuak ziren, 50 alokairuan zeuden, 4 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 10 doan lagata.[11]

420etxebizitza
344egoitza nagusi
368etxe
50apartamentu

Etxebizitza multzoa

344
52
Egoitza nagusia (344)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (24)Hutsik (52)

Etxe mota

368
50
Etxea (368)Apartamentua (50)

Jabetza egoera

283
50
Jabeak (283)Alokairuan (50)HLM (4)Doan lagata (10)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (98).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik49
1919-194579
1946-197043
1971-199098
1991-200543
2006-202027

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (212). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (118 etxebizitzatan). 304 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 131 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 199tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela4
2 gela9
3 gela51
4 gela67
5 gela edo gehiago212

Berogailu mota

118
86
54
83
Gas sarea (118)Fuel-olioa (86)Elektrizitatea (54)Gas botila (2)Bestelakoak (83)

Aparkalekua eta ibilgailuak

304aparkalekua
131ibilgailu 1
199ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 425 biztanleetatik 341 aktibo ziren (% 80,2), horietako 325 lanean (% 76,5) eta 16 langabezian (aktiboen % 4,7).

42515-64 urteko biztanle
% 80,2aktibo
% 76,5lanean
% 4,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 44,4
25-54 urte% 97,2
55-64 urte% 61,3
Gizonak% 84,9
Emakumeak% 75,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 5,0
BEPC, brebeta% 11,1
CAP-BEP% 5,3
Batxilergoa% 4,1
Goi-mailako +2% 3,1
Goi-mailako +3/4% 2,1
Goi-mailako +5% 9,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 4,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

84 ez-aktibotik 27 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 32,1), 31 erretiraturik zeuden (% 36,9) eta 26 bestelako ez-aktibo ziren (% 31,0).

Ez-aktiboak

% 32
% 37
% 31
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 10
% 9
% 36
% 17
% 25
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 98 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 325 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

98enplegu udalerrian
% 67,3soldatapeko
% 32,7ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 31.410 eurokoa zen.

31.410 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.620 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 25 komertzioetatik, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 zurgina eta 1 jatetxe.[13]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra arropa denda bat zen.[14]

2000. urtean Wuenheim udalerrian 55 nekazaritza-ustiategi zeuden, 300 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1991ko abenduaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Guebwiller », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Wuenheim&oldid=11320487"(e)tik eskuratuta