Jump to content

Web Ontology Language

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Web Ontology Language
Գիտելիքների ներկայացման լեզուների ընտանիք Խմբագրել Wikidata
Ontology language, ֆայլի ֆորմատ, W3C Recommendation Խմբագրել Wikidata
Ստեղծում2004 Խմբագրել Wikidata
Պաշտոնական կայքwww.w3.org/TR/owl2-overview Խմբագրել Wikidata
Մեդիայի տեսակapplication/owl+xml Խմբագրել Wikidata
Standards bodyՀամացանցի կոնսորցիում Խմբագրել Wikidata
ACM Clas­si­fi­ca­tion Code (2012)10003316 Խմբագրել Wikidata
File extensionowl Խմբագրել Wikidata

Web Ontology Language (OWL) օնտոլոգիաներ ստեղծելու համար գիտելիքների ներկայացման լեզուների ընտանիք է: Օնտոլոգիաները տաքսոնոմիաների և դասակարգման ցանցերի նկարագրման ֆորմալ միջոց են, որոնք տարբեր ոլորտների համար սահմանում են գիտելիքների կառուցվածքը՝ օբյեկտների դասերը ներկայացնող գոյականներ և օբյեկտների միջև հարաբերությունները ներկայացնող բայեր:

Օնտոլոգիաները նման են օբյեկտ-կողմնորոշված ​​ծրագրավորման դասերի հիերարխիաներին, սակայն կան մի քանի կարևոր տարբերություններ: Դասերի հիերարխիաները նախատեսված են սկզբնական կոդում օգտագործվող կառուցվածքները ներկայացնելու համար, որոնք բավականին դանդաղ են զարգանում (հնարավոր է՝ ամսական վերանայումներով), մինչդեռ օնտոլոգիաները նախատեսված են ինտերնետում տեղեկատվությունը ներկայացնելու համար և, ակնկալվում է գրեթե անընդհատ զարգացում: Նմանապես, օնտոլոգիաները սովորաբար շատ ավելի ճկուն են, քանի որ նախատեսված են ինտերնետում տվյալների տարբեր աղբյուրներից ստացված տեղեկատվություն ներկայացնելու համար: Մյուս կողմից, դասերի հիերարխիաները բավականին ստատիկ են և կախված են տվյալների ոչ այդքան բազմազան կառուցվածքային աղբյուրներից, ինչպիսիք են կորպորատիվ տվյալների բազաները:[1]

OWL լեզուները բնութագրվում են ֆորմալ իմաստաբանությամբ: Դրանք կառուցված են Համաշխարհային ցանցի կոնսորցիումի (W3C) օբյեկտների համար նախատեսված ստանդարտի վրա, որը կոչվում է Ռեսուրսների նկարագրության շրջանակ (RDF)[2] OWL-ը և RDF-ը գրավել են զգալի ակադեմիական, բժշկական և առևտրային հետաքրքրություն:

2007 թվականի հոկտեմբերին,[3] նոր W3C աշխատանքային խումբ ստեղծվեց[4] OWL-ը մի քանի նոր հնարավորություններով ընդլայնելու համար:[5] 2009 թվականի հոկտեմբերի 27-ին W3C-ն հայտարարեց OWL-ի նոր տարբերակի մասին։[6] Այս նոր տարբերակը, որը կոչվում է OWL 2, շուտով իր տեղը գտավ Protégé-ի նման սեմանտիկ խմբագրիչներում և Pellet, RacerPro, FaCT++[9],[7] RacerPro,[8] FaCT++[9][10] և HermiT-ի նման սեմանտիկ ռաունդերներում։[11]

OWL ընտանիքը պարունակում է բազմաթիվ տեսակներ, սերիականացումներ, շարահյուսություններ և նմանատիպ անուններով սպեցիֆիկացիաներ։ OWL-ը և OWL2-ը օգտագործվում են համապատասխանաբար 2004 և 2009 թվականների սպեցիֆիկացիաներին հղում անելու համար։ Կօգտագործվեն տեսակների լրիվ անունները, ներառյալ սպեցիֆիկացիայի տարբերակը (օրինակ՝ OWL2 EL)։ Ավելի ընդհանուր հղումներ անելիս կօգտագործվի OWL ընտանիքը։[12][13][14]

Պատմություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վաղ օնտոլոգիայի լեզուներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Փիլիսոփայության և համակարգչային գիտության մեջ օնտոլոգիայի զարգացումը երկար պատմություն ունի։ 1990-ական թվականներից ի վեր մի շարք հետազոտություններ ​​​​նվիրված էին, թե ինչպես արհեստական ​​​​բանականության (AI) գիտելիքների ներկայացման (KR) գաղափարը օգտագործել համաշխարհային ցանցում։ Դրանց թվում էին HTML-ի վրա հիմնված լեզուները (կոչվում է SHOE), XML-ի վրա հիմնված լեզուները (կոչվում է XOL, ավելի ուշ՝ OIL) և ֆրեյմերի վրա հիմնված գիտելիքի ներկայացման տարբեր լեզուները և գիտելիքի ձեռքբերման մոտեցումները։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ Knublauch, Holger; Oberle, Daniel; Tetlow, Phil; Wallace, Evan (2006 թ․ մարտի 9). «A Semantic Web Primer for Object-Oriented Software Developers». W3C. Վերցված է 2017 թ․ նոյեմբերի 19-ին.
  2. ↑ «OWL 2 Web Ontology Language Document Overview (Second Edition)». W3C. 2012 թ․ դեկտեմբերի 11.
  3. ↑ «XML and Semantic Web W3C Standards Timeline» (PDF). Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2013 թ․ ապրիլի 24-ին. Վերցված է 2013 թ․ հունիսի 28-ին.
  4. ↑ «OWL». W3.org. Վերցված է 2017-02-23-ին.
  5. ↑ «Submission Request to W3C: OWL 1.1 Web Ontology Language». W3C. 2006-12-19.
  6. ↑ «W3C Standard Facilitates Data Management and Integration». W3.org. 2009-10-27. Վերցված է 2013 թ․ հոկտեմբերի 15-ին.
  7. ↑ Sirin, E.; Parsia, B.; Grau, B. C.; Kalyanpur, A.; Katz, Y. (2007). «Pellet: A practical OWL-DL reasoner» (PDF). Web Semantics: Science, Services and Agents on the World Wide Web. 5 (2): 51–53. doi:10.1016/j.websem.2007.03.004. S2CID 101226. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2007-06-27-ին.
  8. ↑ «RACER - Home». Racer-systems.com. Վերցված է 2017-02-23-ին.
  9. ↑ Tsarkov, D.; Horrocks, I. (2006). «FaCT++ Description Logic Reasoner: System Description» (PDF). Automated Reasoning. Lecture Notes in Computer Science. Vol. 4130. էջեր 292–297. CiteSeerX 10.1.1.65.2672. doi:10.1007/11814771_26. ISBN 978-3-540-37187-8.
  10. ↑ «Google Code Archive - Long-term storage for Google Code Project Hosting». Code.google.com. Վերցված է 2017-02-23-ին.
  11. ↑ «Home». HermiT Reasoner. Վերցված է 2017-02-23-ին.
  12. ↑ Berners-Lee, Tim; James Hendler; Ora Lassila (2001 թ․ մայիսի 17). «The Semantic Web A new form of Web content that is meaningful to computers will unleash a revolution of new possibilities». Scientific American. 284 (5): 34–43. doi:10.1038/scientificamerican0501-34. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ ապրիլի 24-ին.
  13. ↑ John Hebeler (2009 թ․ ապրիլի 13). Semantic Web Programming. Wiley. ISBN 978-0-470-41801-7.
  14. ↑ Segaran, Toby; Evans, Colin; Taylor, Jamie (2009 թ․ հուլիսի 24). Programming the Semantic Web. O'Reilly Media. ISBN 978-0-596-15381-6.
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Web_Ontology_Language&oldid=10790330» էջից