19. Februar
| Februar | |||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||
Wat passeert is
[ännern | Bornkood ännern]Politik un Scheen op de Welt
[ännern | Bornkood ännern]
- 197: Mit sienen Sieg över den Gegenkaiser Clodius Albinus, de in de Slacht bi Lugdunum fullen is, is Septimius Severus een för alle Maal Alleenheerscher vun dat Röömsche Riek. He begrünnt de Dynastie vun de Severer.
- 1416: Amadeus VIII. vun Savoyen warrt vun Kaiser Sigismund to’n Hartog böhrt.
- 1476: Karl de Köhle begint in de Burgunderkriegen dat Slott Grandson an den Neuenburgersee to belagern.
- 1594: De poolsch-litausche König Sigismund III. Wasa warrt in Uppsala to’n König vun Schweden kröönt, na dat he toseggt het, dat Sweden protestantsch blifft.
- 1674: Mit den tweden Freden vun Westminster ennt de drüdde Engelsch-Nederlannsche Seekrieg. De Kolonie Nieuw Nederland fallt een för alle Maalan England.
- 1797: Napoleon Bonaparte dwingt den Freden vun Tolentino mit Paapst Pius VI. af, so dat de Karkenstaat grote Rebeden verloren het.
- 1803: Napoleon ünnerschrifft de Mediatschoonsakt, ene niege Swiezersche Verfaten.
- 1803: US-Präsident Thomas Jefferson laat Ohio as 17. Bundsstaat vun de Verenigten Staten gellen.
- 1807: Poolsche Opständsche verövern ene korte Tied lang de Stadt Stolp in Pommern.
- 1819: De britsche Seefahrer William Smith dat Livingston-Eiland un de Süüdlichen Shetlandeilannen op.
- 1845: De Republik Texas warrt vun de USA annekteert.
- 1868: De uruguaysche Präsident Venancio Flores warrt bi en Attentaat doodschaten.
- 1906: De Ungaarsche Kries (1905) spitzt sik to; dat Parlament in Budapest warrt besett.
- 1915: Allieerte Flotten begünnen Gallipoli in de Eerste Weltkrieg to bescheten.
- 1919: Marie Juchacz höllt as eerste Fro en Reed’ in en3! düütschen Parlament.
- 1919: De Lotter-Putsch in Mönken misslückt.
- 1937: Attentaat op Rodolfo Graziani in Äthiopien; dorop folgen Massenmorden.
- 1942: De japaansche Armee lannt op Timor; Beginn vun de Slacht üm Timor.
- 1942: Japan bombardeert Darwin in Australien.
- 1942: Franklin D. Roosevelt ünnerschrifft der Executive Order 9066.
- 1945: Beginn vun de Slacht üm Iwojima.
- 1976: Island brickt de Diplomatie mit dat Grootbritannien af.
- 2007: De Doodsstraaf warrt in de franzöösche Verfaten verbaden.
- 2020: Bi en rechtsextremen Anschlag in Hanau warrt negen Minschen vermoord.
Weertschap
[ännern | Bornkood ännern]
- 1878: Thomas Alva Edison lett den Phonograph patenteren.
Wetenschop un Technik
[ännern | Bornkood ännern]
- 1771: Charles Messier deckt de Galaxie Messier 49 op.
- 1855: Urbain Le Verrier stellt de eerste Wetterkaart vör.
- 1958: Rudolf Zenker föhrt de eerste apene Hartoperatschoon in Düütschland dör.
- 1982: De Boeing 757 maakt ehr eerste Floog.
- 1986: Start vun de Raumstatschoon Mir.
Kultuur
[ännern | Bornkood ännern]- 1656: Premier vun Orontea vun Antonio Cesti.
- 1659: Premier vun Il re Gilidoro favola vun Antonio Bertali in Wien.
- 1825: König Ottokars Glück un Ende vun Franz Grillparzer warrt opführt.
- 1910: Oper Don Quichotte vun Jules Massenet het Premier.
- 1925: Oper vun Ermanno Wolf-Ferrari in Venedig.
- 1931: Film Die Dreigroschenoper in Berlin.
- 1946: Eerste Uutgaav vun Der Augenzeuge.
- 1992: Musical Crazy for You in New York.
Religion
[ännern | Bornkood ännern]- 607: Bonifatius III. wurrd Paapst.
Wetenschoppen un Technik
[ännern | Bornkood ännern]- 1855: An de Pariser Akademie vun de Wetenschoppen stellt Urbain Le Verrier den eersten Wedderbericht för. In de Folg warrt de franzöösche meteoroloogsche Deenst grünnt.
Boren
[ännern | Bornkood ännern]- 1473: Nikolaus Kopernikus, düütsch-poolsch Astronom († 1543)
- 1552: Melchior Khlesl, Wiener Bischop, Kardinal un Kanzler vun dat Hillige Röömsche Riek unner Kaiser Matthias († 1630)
- 1679: Carlo Leopoldo Calcagnini, röömsch Jurist un Kardinal († 1746)
- 1783: Charles-Louis Jules David, franzöösch Diplomat un Gräzist († 1854)
- 1821: August Schleicher, düütsch Spraakwetenschopper un Indogermanist († 1868)
- 1894: Honoré Dutrey, US-amerikaansch Jazzmusiker († 1935)
- 1901: Charles Hesse, düütsch Politiker un Landdagsafordneter vun Neddersassen († 1971)
- 1908: Meta Grube, plattdüütsch Schrieverin († 1988)
- 1908: Claude Herbulot, franzöösch Lepidopteroloog († 2006)
- 1911: Merle Oberon, britisch Filmschauspelerin († 1979)
- 1925: Margret Weinert, plattdüütsche Schrieversche († 2007)
- 1930: Jan Goossens, belgisch Philoloog
- 1937: Klym Tschurjumow, ukraiinsch Astronom († 2016)
- 1941: David Jonathan Gross, US-amerikaansch Physiker un Nobelpriesdräger
- 1943: Richard Timothy Hunt, britisch Biochemiker un Nobelpriesdräger
- 1945: Jürgen Rumor, düütsch Footballspeler
- 1954: Sócrates, brasiliaansch Footballspeler († 2011)
- 1956: George David Low, US-amerikaansch Astronaut († 2008)
- 1956: Roderick MacKinnon, US-amerikaansch Chemiker un Nobelpriesdräger
- 1964: Jennifer Anne Doudna, US-amerikaansch Biochemikerin, Molekularbiologin un Nobelpriesrägerin
- 1966: Paul Haarhuis, nedderlannsch Tennisspeler
- 1972: Manabu Horii, japaansch Iesflinklöper un Politiker
- 1982: Mattias Nilsson, sweedsch Biathlet
Storven
[ännern | Bornkood ännern]- 1553: Erasmus Reinhold, düütsch Astronom un Mathematiker (* 1511)
- 1919: Frederick DuCane Godman, britisch Insekten- un Vagelkundler (* 1834)
- 1952: Knut Hamsun, noweegsch Schriever un Nobelpriesdräger (* 1859)
- 1957: Maurice Garin, franzöösch Radrennfohrer (* 1871)
- 1963: Albert Hansen, plattdüütsch Schriever (* 1892)
- 1979: Moritz Jahn, plattdüütsch Schriever (* 1884)
- 1997: Oswald Andrae, plattdüütsch Schriever (* 1926)
- 1997: Dieter Hasselblatt, düütsch Schriever (* 1926)
- 2011: Dietrich Stobbe, düütsch Politiker (* 1938)
- 2013: Robert Coleman Richardson, US-amerikaansch Physiker un Nobelpriesdräger (* 1937)
- 2014: Dale Allan Gardner, US-amerikaansch Astronaut (* 1948)
- 2014: Waleri Nikolajewitsch Kubassow, sowjeetsch Kosmonaut (* 1935)
- 2017: Larry Coryell, US-amerikaansch Jazzmusiker (* 1943)
