Clione limacina
| Clione limacina | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Taxonomische indeling | ||||||||||||
| ||||||||||||
| Soort | ||||||||||||
| Clione limacina (Phipps, 1774) Originele combinatie Clio limacina | ||||||||||||
| Synoniemen | ||||||||||||
|
Lijst
| ||||||||||||
| (en) World Register of Marine Species | ||||||||||||
| ||||||||||||
Clione limacina of gewone vlerkslak of zee-engel is een slakkensoort uit de familie van de Clionidae.[1] De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1774 door Phipps en was al in 1671 door Friderich Martens waargenomen.[2]
Dit organisme werd naamgegeven in 1773 door Constatine John Phipps, die haar als volgt beschreef: ‘’Corpus magnitudine pifi, in fpiram ad inflar helicis involutum. Ale ovatae, obtusae, expansae, corpore majores. C L I O limacine nuda, corpore obconico.’’[3]
Dit vertaald naar: ‘’Het lichaam is zo groot als een erwt en is opgerold in een spiraalvorm, net als een propeller. De vleugels zijn ovaal, stomp, uitgespreid en groter dan het lichaam. C L I O naakte slak, groter van lichaam.’’
Deze soort is onderdeel van het plankton in de ijskoude Arctische zeeën.[4]
Beschrijving
[bewerken | brontekst bewerken]C. Limacina heeft een langwerpig en doorzichtig lichaam zonder schelp, waarbij organen zoals de spijsvertering en zenuwen met het blote oog zichtbaar zijn.[5]
Het dier heeft een bilateraal symmetrisch lichaam en beschikt over gespecialiseerde weefsels en drie kiemlagen. Hierdoor bezit C. Limacina goed te onderscheiden organen en is een coeloom aanwezig in het lichaam.
De soort mist segmentatie en vertoont een matige vorm van cefalisatie, waarbij zenuwknopen zich aan de rostrale zijde van het lichaam concentreren bij de mond. Dit resulteert in de vorming van een voorkant met kop. Het zenuwstelsel bestaat uit ganglia. Het skelet is hydrostatisch in tegenstelling tot andere gastropoda die een schelp hebben voor ondersteuning.
C. Limacina heeft een open bloedsomloop waarbij bloed of hemolymfe vrij door het lichaam circuleert. Gasuitwisseling vindt plaats via diffusie.Het spijsverteringsstelsel is compleet met een mond, slokdarm, maag en anus.
In plaats van een voet gebruikt C. Limacina vleugelachtige uitsteeksel om zich voort te bewegen.
Levenswijze en ecologie
[bewerken | brontekst bewerken]C. Limacina is een pelagische, mariene soort die voornamelijk voorkomt in de arctische en subarctische wateren van de noordelijke-Atlantische en noordelijke Grote oceaan. De onderwaterslak leeft tot wel 500 meter diep.[6]
Het is een solitair en vrijlevende soort.
Als carnivoor is C. Limacina actief op zoek naar prooi en voedt hij zich met voornamelijk pteropoda. Met behulp van tentakels rondom de radula brengt de soort haar prooi naar de mond voor vertering in zijn geheel.
C. Limacina is hermafrodiet, wat betekent dat ze zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtsorganen bezit. Ze planten zichzelf seksueel voort en heeft de mogelijkheid om zichzelf te bevruchten. De kennis over het paar ritueel is nog beperkt, wel is bekend dat de dieren tijdens het paren met hun ventrale zijden tegen elkaar aan liggen en blijven zwemmen terwijl ze elkaar gelijktijdig bevruchten.[7]
De voortplanting verloopt via inwendige bevruchting, waarna de eieren worden afgezet en uitkomen als larven. De ontwikkeling van C. Limacina is indirect en begint met het veligerstadium, dat van korte duur is en zeer kleine larve heeft.
Dit wordt gevolgd door het polytrochousstadium, waarin de larven groter zijn en het stadium duurt ook langer. Tijdens de overgang van larve naar juveniele fase verliezen ze hun schelp en ontwikkelingen ze zich uiteindelijk tot volwassen individuen met functionerende geslachtsorganen. C. Limacina heeft een relatief korte levensduur van slechts twee jaar, waarna ze sterft. Daarnaast wordt ze regelmatig bejaagd door grotere vissen en filtervoeders zoals baleinwalvissen. C. Limacina heeft geen goed ontwikkelde visuele organen en jaagt door middel van onvoorspelbare bewegingspatronen. Haar jachtgedrag wordt aangestuurd door specifieke neuronale activiteit in de cerebrale ganglia.[8]
Dit jachtneuron in deze ganglia stimuleert de statocystneuronen, die een rol spelen in de oriëntatie van het dier. Dankzij signalen van de statocyst blijft het dier namelijk verticaal met de kop omhoog.
- ↑ Gofas, S. (2012). Clione limacina (Phipps, 1774). Geraadpleegd via: World Register of Marine Species op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=139178
- ↑ Martens, Friderich (1671). Friderich Martens vom Hamburg Spitzbergische oder groenlandische Reise Beschreibung gethan im Jahr 1671: Aus eigner Erfahrunge beschrieben, die dazu erforderte Figuren nach dem Leben selbst abgerissen, (so hierbey in Kupfferzusehen) und jetzo durch den Druck mitgetheilet., p. 169.
- ↑ A voyage towards the North Pole : undertaken by His Majesty’s command, 1773 (1773), p. 195.
- ↑ Marcon (1983). Encyclopedie Van Het Dierenrijk. Atrium, p. 32. ISBN 90-6113-334-3.
- ↑ Boer, Marco, The Arctic pteropod Clione limacina: seasonal lipid dynamics and life-strategy (2005).
- ↑ Mileikovsky, S.A., Breeding and larval distribution of the pteropod Clione limacina in the North Atlantic, Subarctic and North Pacific Oceans (August 1970). Geraadpleegd op 13/02/2026.
- ↑ Boxhammer et al, Tim, Mating Clione limacina (Phipps, 1774).. Geraadpleegd op 13/02/2026.
- ↑ Rabinovich et all, Mikhail, Information flow dynamics in the brain (March 2012). Geraadpleegd op 13/02/2026.
09-03-2013