streek

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  streek    (hulp, bestand)
• IPA: / strek / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• streek

Woordherkomst en -opbouw

• In de betekenis van ‘gebied’ voor het eerst aangetroffen in 1595
• Naamwoord van handeling van strijken

	enkelvoud	meervoud
naamwoord	streek	streken
verkleinwoord	streekje	streekjes

Zelfstandig naamwoord

de streek v / m

1. (aardrijkskunde) een gebied met een eigen karakter, een landstreek

   • Deze streek is bekend om zijn bollenteelt. 

   ▸ Dit is het Carcari Natural Reserve, een beschermd bosgebied en daarmee een zeldzaamheid in deze streek.

   ▸ Ten slotte kwam hij in een rotsachtige streek, waar hij plotseling de fluit van een herdersjongen hoorde.

2. deel van een entiteit (bijv. anatomisch) met specifieke eigenschappen (-> bilstreek, hartstreek, maagstreek, kompasstreek)
3. een handeling die handig maar niet helemaal netjes of beleefd is

   • Wat een gemene streek is dat! 

   ▸ Ze hadden veel aandacht en indirecte steun in de rechtse pers gekregen voor al hun streken voor de verkiezingen.

4. een veeg of streep met een werktuig

   • Met een paar streken zette de kunstenaar een goedgelijkende afbeelding op het doek. 

Synoniemen

• [1] gebied, gewest, oord, regio, landstreek

Verwante begrippen

• [1] deelstaat, gewest, provincie
• [3] foefje, kunstgreep, stunt
• [4] kwast, penseel, strijkstok

Hyponiemen

• [3] (intensivering) klotestreek, kutstreek, rotstreek

   

Bollenstreek (1) Bordeauxstreek (1) Bovenstreek Vechtstreek (1) Voerstreek (1) Zaanstreek (1) advocatenstreek (3) apenstreek (3) bergstreek (1) bijstreek bilstreek (2) boerenstreek boermastreek bollenstreek (1) borststreek (2) buikstreek (2) champagnestreek (1) duinstreek (1) duivelsstreek (3) fruitstreek (1) geboortestreek (1) grensstreek (1) groentestreek (1) guichelstreek (3) guitenstreek (3) hartstreek (2) hemelstreek hoofdstreek (2) jezuïetenstreek (3) jodenstreek (3) jongensstreek judasstreek (3) kleistreek (1) kompasstreek (1) kuststreek (1) kutstreek (3) kwajongensstreek (3) landstreek (1) liesstreek (2) luchtstreek (1) luizenstreek (3) maagstreek (2) mijnstreek (1) naaistreek navelstreek (2) neerstreek (4) omstreek opstreek (4) pennenstreek (4) penseelstreek (4) peststreek (3) ploertenstreek (3) polderstreek (1) poolstreek (1) rechtstreeks (4) schaamstreek (3) schelmenstreek (3) schoftenstreek (3) schurkenstreek (3) tsjevenstreek (3) vandalenstreek (3) verfstreek (4) vijlstreek (4) wereldstreek (1) wijnstreek (1) windstreek (1) woonstreek (1) zandstreek (1)

Afgeleide begrippen

   

omstreeks streekarchivaris (1) streekbewoner (1) streekbier (1) streekblad (1) streekbus (1) streekcentrum (1) streekderby (1) streekdialect (1) streekdorp (1) streekdracht (1) streekeigen (1) streekeigene (1) streekgebonden (1) streekgebondenheid (1) streekgenoot (1) streekgerecht (1) streekgewest (1) streekkrant (1) streekmarkt (1) streekmuseum (1) streeknieuws (1) streekomroep (1) streekontwikkeling (1) streekparlement (1) streekplan (1) streekpost (1) streekproduct (1) streekraad (1) streekregering (1) streekroman (1) streekromantiek (1) streekschool (1) streeksgewijs (1) (4) streektaal (1) streekvervoer (1) streekvervoerder (1) streekziekenhuis (1)

Uitdrukkingen en gezegden

• uit zuidelijker streken

• iemand van streek maken

iemand onzeker maken

1. ▸ 'Je maakt je dochter van streek.

Spreekwoorden

• [3] een vos verliest wel zijn haren, maar niet zijn streken

Vertalingen

    1. een gebied met een eigen karakter   

Duits: Gefilde (de) o, Region (de) v Engels: region (en) Noors: strøk (no) o, region (no) m

Nedersaksisch: streek (nds) Spaans: región (es) v, comarca (es) v, zona (es) m

    2. een handige manipulatie   

Engels: trick (en) Noors: strek (no) m Frans: tour (fr) m

Spaans: artificio (es) m, jugarreta (es) v, truco (es) m

    3. een veeg of streep met een werktuig   

Engels: stroke (en)

Noors: strøk (no) o

    uit zuidelijker streken   

Duits: aus südlicheren Gefilden

Werkwoord

vervoeging van
strijken

streek

1. enkelvoud verleden tijd van strijken
   

   • Ik streek. 
     
   • Jij streek. 
     
   • Hij, zij, het streek. 

Gangbaarheid

• Het woord streek staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "streek" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Nedersaksisch

Zelfstandig naamwoord

streek

1. (aardrijkskunde) streek; een gebied met een eigen karakter, een landstreek
2. streek een handige manipulatie

Afgeleide begrippen

• streektaal

Veluws

Zelfstandig naamwoord

streek

1. (aardrijkskunde) streek; een gebied met een eigen karakter, een landstreek
2. streek een handige manipulatie