zuiver

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  zuiver    (hulp, bestand)
• IPA: / ˈzœyvər / (2 lettergrepen)

Woordafbreking

• zui·ver

Woordherkomst en -opbouw

• via Middelnederlands suver dat teruggaat op Latijn sobrius "nuchter, niet dronken", in de betekenis van ‘puur, helder’ aangetroffen vanaf 1236

	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	zuiver	zuiverder	zuiverst
verbogen	zuivere	zuiverdere	zuiverste
partitief	zuivers	zuiverders	-

Bijvoeglijk naamwoord

zuiver

1. onbezoedeld, zonder verontreiniging

   • Dit is het zuiverste water dat de natuur ons te bieden heeft. 

   ▸ Hij kon weigeren zieke kalveren te slachten, hij kon corrupte keurmeesters melden bij de inspectie, hij kon zijn mes extra grondig slijpen voor een zo zuiver mogelijke snede, maar op de baktijd van een tournedos of de hoeveelheid ham die een huisvrouw bij de asperges legde had hij geen enkele invloed, en daarom maakte hij er geen gedachte aan vuil.

2. met uitsluiting van al het andere

   ▸ Met name Hannah kijkt zichtbaar opgelucht omdat we niet meer zuiver op Bibi's wichelroedegevoel hoeven te varen.

3. (muziek) precies de juiste toonhoogte

   • Het was een zuiver instrument. 

• [1]: dat is geen zuivere koffie

Antoniemen

• onzuiver

Hyponiemen

• glaszuiver, loepzuiver, natuurzuiver, raszuiver

Afgeleide begrippen

• zuiver groen, zuiver oranje, zuiver rood, zuiver wit, zuiveren, zuiverheid, zuiverwit

Vertalingen

    1. onbezoedeld, zonder verontreiniging   

Duits: rein (de), sauber (de) Engels: pure (en)

Spaans: inmaculado (es) , puro (es), limpio (es)

    dat is geen zuivere koffie   

Duits: da ist etwas faul dran, das ist nicht ganz astrein

Werkwoord

vervoeging van
zuiveren

zuiver

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van zuiveren
   

   • Ik zuiver. 

2. gebiedende wijs van zuiveren
   

   • Zuiver! 

3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van zuiveren
   

   • Zuiver je? 

Gangbaarheid

• Het woord zuiver staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "zuiver" herkend door:

100 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.