Edukira joan

Villebret

Wikipedia, Entziklopedia askea
Villebret
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Allier
BarrutiMontluçoneko barrutia
Kantonamenducanton of Marcillat-en-Combraille
Izen ofizialaVillebret
Posta kodea03310
Geografia
Koordenatuak46°16′01″N 2°38′19″E / 46.2669°N 2.6386°E / 46.2669; 2.6386
Mapa
Azalera15,34 km²
Altitudea210 m, 496 m eta 372 m
MugakideakArpheuilles-Saint-Priest, Durdat-Larequille, Lavault-Sainte-Anne, Lignerolles, Néris-les-Bains eta Saint-Genest
Demografia
Biztanleria1.335 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 664 (%49,8) (%50,2) 670 alt_right
Dentsitatea87 bizt/km²
villebret.fr

Villebret Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.335 biztanle zituen 15,3 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Arpheuilles-Saint-Priest, Durdat-Larequille, Lavault-Sainte-Anne, Lignerolles, Néris-les-Bains eta Saint-Genest.

Mapa
Villebret eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VillebretVillebret
Població amb 364 habitants (2000)Saint-Genest (3,4 km)
Població amb 621 habitants (2000)Lignerolles (5,7 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko mendebaldea eta ipar-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 900-1500 mm artekoa, gehiena udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10 °C-koa da, 4,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 820 mm-koa da, urtarrilean 11,1 euri-egun eta uztailean 7,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Durdat-Larequille udalerrian dago, 4,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 879,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,7 °C-koa da, 2019ko ekainaren 29an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -23 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,4 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,1 °C) eta hotzena urtarrila (4,0 °C). Urteko prezipitazioa 703 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (78 mm) eta lehorrena otsaila (41 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,35 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,1 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2015, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2023 izan zen (12,7 °C) eta hotzena 1963 (8,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Villebret)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.0 4.4 7.4 10.2 14.2 17.9 20.1 19.8 15.4 11.7 7.2 4.6 11.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 50 41 44 66 78 60 61 58 65 64 63 54 703
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+0,4+1,6+1,7+1,9+2,3+1,9+2,1+0,1+0,5+0,9+0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,1 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea2004006008001000120014001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 670 gizon, 664 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.75
0.75
 
85-89
 
2.26
0.75
 
80-84
 
2.26
4.48
 
75-79
 
5.27
5.97
 
70-74
 
3.77
8.06
 
65-69
 
8.28
5.22
 
60-64
 
3.77
11.04
 
55-59
 
11.90
13.28
 
50-54
 
7.53
9.10
 
45-49
 
9.04
6.72
 
40-44
 
7.68
0.75
 
35-39
 
4.67
7.46
 
30-34
 
1.51
2.24
 
25-29
 
3.01
3.73
 
20-24
 
2.26
4.63
 
15-19
 
7.68
6.72
 
10-14
 
9.19
3.73
 
5-9
 
3.92
5.37
 
0-4
 
5.27
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Villebret udalerrian 1.335 biztanle zeuden eta 562 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,38 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 38,4). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 21,4 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

1.335biztanle
562elkarbizitza-unitate
2,38lagun elkarbizitza-unitateko
432familia
Udalerria
% 32
% 38
% 21
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 432 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (216). Guraso bakarreko 35 familietatik 20etan ama zen guraso bakarra. 236 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 75k seme-alaba bakarra zuten etxean, 105k bi, eta 15k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 181 bikoteetatik 20tan (% 11,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

216
181
35
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean236
Seme-alaba bat75
Bi seme-alaba105
Hiru seme-alaba10
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 1.102 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 0,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 38,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 85,9).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 0
25-39% 5
40-54% 8
55-64% 14
65-79% 17
80 +% 39
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 83
40-54% 86
55-64% 84
65-79% 83
80 +% 61

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 53,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,5 izatezko bikotean eta % 11,2 PACS bidez lotuta). % 16,9 ezkongabeak ziren, % 4,5 alargunak eta % 3,5 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 53,4
Ezkongabea% 16,9
PACS bidez lotuta% 11,2
Izatezko bikotean% 10,5
Alarguna% 4,5
Dibortziatuta% 3,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 29,5), erdi-mailako lanbideak (% 17,8), eskulangileak (% 16,0), enplegatuak (% 14,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 29,5) Allier departamenduko batez bestekoaren (% 39,9) azpitik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,9).[10]

Udalerria
% 10
% 9
% 18
% 14
% 16
% 30
Allier
% 12
% 15
% 15
% 40
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 616 etxebizitza zeuden. Horietatik 562 egoitza nagusi ziren, 22 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 32 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (613), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 517 beren jabearen bizilekuak ziren, 41 alokairuan zeuden, 21 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 4 doan lagata.[11]

616etxebizitza
562egoitza nagusi
613etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

562
Egoitza nagusia (562)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (22)Hutsik (32)

Etxe mota

613
Etxea (613)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

517
Jabeak (517)Alokairuan (41)HLM (21)Doan lagata (4)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (199).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik52
1919-194522
1946-197025
1971-1990199
1991-2005153
2006-2020104

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (324). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (240 etxebizitzatan). 472 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 155 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 391tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela11
3 gela59
4 gela168
5 gela edo gehiago324

Berogailu mota

240
164
133
Gas sarea (240)Fuel-olioa (24)Elektrizitatea (164)Gas botila (1)Bestelakoak (133)

Aparkalekua eta ibilgailuak

472aparkalekua
155ibilgailu 1
391ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 817 biztanleetatik 654 aktibo ziren (% 80,0), horietako 616 lanean (% 75,4) eta 38 langabezian (aktiboen % 5,8).

81715-64 urteko biztanle
% 80,0aktibo
% 75,4lanean
% 5,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 37,2
25-54 urte% 97,3
55-64 urte% 65,9
Gizonak% 79,8
Emakumeak% 80,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 7,7
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 6,4
Batxilergoa% 8,4
Goi-mailako +2% 4,6
Goi-mailako +3/4% 2,9
Goi-mailako +5% 6,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

163 ez-aktibotik 72 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 44,2), 61 erretiraturik zeuden (% 37,4) eta 30 bestelako ez-aktibo ziren (% 18,4).

Ez-aktiboak

% 44
% 37
% 18
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 13
% 12
% 28
% 27
% 20
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 122 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 616 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

122enplegu udalerrian
% 63,9soldatapeko
% 36,1ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.580 eurokoa zen.

27.580 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.430 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 40 komertzioetatik, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 14 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 6 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 16 zerbitzu publikoetatik, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 igeltseroa, 2 margolariak, 1 zurgina, 6 iturginak, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.[13]

2000. urtean Villebret udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 483 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1963ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Durdat-Larequille », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Villebret&oldid=11314788"(e)tik eskuratuta