İçeriğe atla

Palermo

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Palermo
Citta di Palermo
Palermo bayrağı
Bayrak
Palermo arması
Arma
İtalya üzerinde Palermo
Palermo
Palermo
Ülkeİtalya İtalya
BölgeSicilya
İlPalermo
İdare
  Belediye BaşkanıRoberto Lagalla
Yüzölçümü
  Toplam158,9 km²
Rakım14 m
Nüfus
 (2013)
  Kent
676,118
  Metropol
1,300,000
Zaman dilimiUTC+01.00 (OAS)
  Yaz (YSU)UTC+02.00 (OAYS)
Posta kodu
90100
Alan kodu091

Palermo (Sicilyaca: Palermu, Yunanca: Panormos), Güney İtalya'da, hem Sicilya özerk bölgesinin hem de şehrin çevresindeki metropol bölgesi olan Palermo Büyükşehir Belediyesi'nin başkenti olan bir şehirdir. Şehir, tarihi, kültürü, mimarisi ve gastronomisiyle ünlüdür ve varlığının büyük bir bölümünde önemli bir rol oynamıştır; 2700 yıldan daha eskidir. Palermo, Tiren Denizi'ndeki Palermo Körfezi kıyısında, Sicilya'nın kuzeybatısında yer almaktadır.

Şehir, MÖ 734 yılında Fenikeliler tarafından Sis ("çiçek") adıyla kurulmuştur. Palermo daha sonra Kartaca'nın mülkiyetine geçmiştir. Toplu olarak Panormos olarak bilinen iki Yunan kolonisi kurulmuştur; Kartacalılar bu adı MÖ 5. yüzyıldan sonra sikkelerinde kullanmışlardır. Panormos olarak şehir, bin yıldan fazla bir süre Roma Cumhuriyeti ve İmparatorluğu'nun bir parçası olmuştur. 831'den 1072'ye kadar şehir, Sicilya Emirliği'nde Arap egemenliği altındaydı ve bu dönemde ilk kez Sicilya'nın başkenti oldu. Bu süre zarfında şehir Balarm olarak biliniyordu. Normanların fethinden sonra Palermo, 1130'dan 1816'ya kadar süren yeni bir krallığın, Sicilya Krallığı'nın başkenti oldu.

Palermo belediyesinin nüfusu 2025 yılı itibarıyla 625.956'dır. Eurostat'a göre kentsel alanının nüfusu 855.285 iken, metropol şehri yaklaşık 1,2 milyon kişiyle İtalya'nın en kalabalık beşinci şehridir. Sakinleri Palermitani veya şiirsel olarak panormiti olarak bilinir. Konuştukları diller İtalyanca ve Sicilya dilinin Palermitano lehçesidir.

Palermo, Sicilya'nın kültürel, ekonomik ve turizm başkentidir. Tarih, kültür, sanat, müzik ve yemek açısından zengin bir şehirdir. Birçok turist Akdeniz iklimi, ünlü gastronomi ve restoranları, Romanesk, Gotik, Barok ve Art Nouveau kiliseleri, sarayları ve binaları ile gece hayatı ve müziği nedeniyle buraya ilgi duymaktadır. Palermo, Sicilya'nın ana sanayi ve ticaret merkezidir: başlıca sanayi sektörleri turizm, hizmetler, ticaret ve tarımdır. Palermo'da uluslararası bir havaalanı ve önemli bir yeraltı ekonomisi bulunmaktadır. Kültürel, sanatsal ve ekonomik nedenlerle Palermo, Akdeniz'in en büyük şehirlerinden biri ve hem İtalya hem de Avrupa'nın en önemli turistik destinasyonları arasındadır. UNESCO Dünya Mirası Alanı Arap-Norman Palermo ve Cefalù ve Monreale Katedral Kiliseleri'nin ana merkezidir. Şehir ayrıca, Euro-Akdeniz bölgesinin önemli şehirlerinden biri olmaya hazırlanarak dikkatli bir yeniden yapılanma sürecinden geçmektedir.

Roma Katolikliği, Palermo kültüründe son derece önemlidir. Palermo'nun koruyucu azizesi, yortu günü 15 Temmuz'da kutlanan Santa Rosalia'dır. Bölge önemli sayıda turisti kendine çekmekte olup, Palermo'nun kalbinde yer alan Vucciria, Ballarò ve Capo olarak bilinen renkli meyve, sebze ve balık pazarlarıyla ünlüdür.

Şehir Fenikeliler tarafından kurulmuş fakat Antik Yunanlar tarafından Panormus olarak isimlendirilmiştir (anlamı "bütün liman"). Palermo Roma Cumhuriyeti'nin bir parçası oldu ve sonunda binlerce yıl için Bizans İmparatorluğu'nun bir parçası oldu. Kısa bir dönem için Arap hükümdarının yönetimi altında başşehir oldu. Norman istilasını takiben, Palermo 1130'dan 1816'ya kadar Sicilya Krallığı'nın başşehri oldu. En sonunda 1861'deki İtalyan birleşmesine kadar, Napoli Krallığı ile birleşik olacaktı.

 Palermo iklimi 
Aylar Oca Şub Mar Nis May Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara Yıl
En yüksek sıcaklık (°C) 27,2 28,1 34,6 32,2 39,1 44,0 43,6 45,2 41,2 37,4 30,3 26,7 45,2
Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) 14,7 14,5 16,4 18,7 23,3 27,2 29,8 30,5 27,5 23,5 19,0 15,8 21,7
Ortalama sıcaklık (°C) 11,8 11,5 13,0 15,1 19,3 23,2 25,7 26,6 23,8 20,1 15,9 13,0 18,3
Ortalama en düşük sıcaklık (°C) 8,9 8,5 9,6 11,4 15,3 19,2 21,7 22,7 20,1 16,7 12,9 10,2 14,8
En düşük sıcaklık (°C) −1,2 0 −0,3 4,6 8,4 11 14,8 13,1 10,6 7,2 3,6 0,8 −1,2
Ortalama yağış (mm) 97,5 109,9 78,2 65,1 36,2 17,9 6,7 31,8 65,3 105,6 117,5 123,7 855,4
Kaynak: İtalya Meteoroloji Enstitüsü (1971-2000)[1]

Nüfus gelişmesi

[değiştir | kaynağı değiştir]
Villa Giulia'nın dehası, mermer heykel (1778), Ignazio Marabitti'nin Villa Giulia'daki çeşmesinin merkezinde yer almaktadır.

Palermo komününün belediye sınırları içinde nüfusunun 19. ve 20. yüzyıllarda gelişmesi resmî nüfus sayımı sonuçlarına göre şu gösterimde özetlenmiştir:

Kişi

Görülecek yerler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Komşu komünler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Palermo komünü şu komünlerle sınır komşusudur: Altofonte, Bagheria, Belmonte Mezzagno, Ficarazzi, Isola delle Femmine, Misilmeri, Monreale, Torretta, Villabate

Kardeş şehirler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Palermo şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur:

Dış ülke konsoloslukları ve resmî temsilcilikleri

[değiştir | kaynağı değiştir]

Palermo'da birçok yabancı ülkenin konsoloslukları ve resmî temsilcilikleri bulunmaktadır:

Popüler kültürde yeri

[değiştir | kaynağı değiştir]

2019 ve 2021 yılıllarında Rodrigo de la Serna Netflix in İspanya yapımı suç dizisi La casa de papel de canlandırdığı martin karakterinin kod adı Palermo dur

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. "Palermo/Boccadifalco (PA) 117 m. - Servizio Meteorologico dell'Aeronautica Militare, 1971-2000" (PDF).
  2. "Gemellaggio Palermo-Monterey". 18 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Aralık 2010.

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]