Velîd bin Ukbe
| Velid bin Ukbe | |
|---|---|
| Kufe valisi | |
| Görev süresi 645-649 | |
| Hükümdar | Osman |
| Yerine geldiği | Sa'd bin Ebû Vakkas |
| Yerine gelen | Said bin As |
| Kişisel bilgiler | |
| Doğum | Mekke |
| Ölüm | 680 Rakka |
| İlişkiler | Ukbe bin Ebû Muayt (babası) Ervâ bint Küreyz |
| Çocuk(lar) | Eban bin Velid bin Ukbe |
el-Velîd bin Ukbe bin Ebû Muayt (Arapça: الْوَلِيْد ابْنِ عُقبَة ابْنِ أَبِيّ مُعَيْط; ö. 680, Rakka), Muhammed'in sahabisi, Osman'ın üvey kardeşi ve 645-649 yılları arasında Kufe valisi.
Osman'ın hükümdarlığı döneminde Kufe valisi olduğu dönemde sarhoş haldeyken sabah namazını kıldırdığı ve kustuğu görülmüş. Bu nedenle, kendisine kırbaç cezası uygulandı ve bazı rivayetlere göre bu ceza Ali'nin eliyle uygulandı.[1]
el-Velid, Mekke'de Kureyş'in Beni Ümeyye kolundan Ukbe bin Ebu Muayt ile Beni Rebi'a kolundan Ervâ bint Küreyz'in çocuğu olarak doğdu. Anne ve babasının her ikisi de Mekke'ye hakim olan Kureyş kabilesinin Beni Abdüşems koluna mensuptu. Aynı zamanda, 644 yılında halife olan Osman bin Affan'ın da anne bir kardeşiydi.
O dönemdeki çoğu Mekkeli gibi, ailesi de pagandı ve Muhammed'e muhalifti. Babası, 624'te Bedir Savaşı'nda Muhammed'e karşı savaşırken öldü. Ancak el-Velid, 630 yılında Müslümanların Mekke'yi fethinden sonra İslamiyet'i kabul etti. Muhammed tarafından, Benî Mustaliḳ olarak bilinen bir Arap kabilesinden vergi toplamak için görevlendirilmişti.[2]
Halife Ömer'in (634-644) hükümdarlığı döneminde el-Velid, Yukarı Mezopotamya'daki Beni Tağlib kabilesinden vergi toplamakla görevlendirilmişti.[2] Daha sonra, İyaz bin Ganm tarafından Humus'a yönelik Bizans koalisyonu baskısını hafifletmek amacıyla Cezire'deki Rebia ve Tenuh kabilelerinin kalelerini ele geçirmek üzere gönderildiği Levant'ın Müslümanlar tarafından fethi sırasında yer aldı.[3]
Kardeşi Osman, onu 645 yılında Kufe valisi olarak atadı; ancak davranışları ve şarap tüketimi, şehir sakinlerini kızdırdı ve Osman, onu 649 yılında geri çağırmak zorunda kaldı. Osman'ın 656'da öldürülmesinin ardından Yukarı Mezopotamya'ya kaçtı ve 680'de Rakka'da öldü. Oğlu Eban, Halife Abdülmelik döneminde Humus valisi olarak görev yaptı.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ↑ Vaglieri, L. Veccia (1960). "ʿAlī b. Abī Ṭālib". Gibb, H. A. R.; Kramers, J. H.; Lévi-Provençal, E.; Schacht, J.; Lewis, B.; Pellat, Ch. (Ed.). The Encyclopaedia of Islam, New Edition, Volume I: A–B (İngilizce). Leiden: E. J. Brill. ss. 381–386. OCLC 495469456.
- 1 2 Bosworth 2002, s. 130.
- ↑ Donner, Fred (14 Temmuz 2014). The Early Islamic Conquests (electronic bas.). Princeton University Press. s. 512. ISBN 9781400847877. 25 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2021.
Kaynaklar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Bosworth, C. E. (2002). "Al-Walīd b. ʿUkba". Bearman, P. J.; Bianquis, Th.; Bosworth, C. E.; van Donzel, E.; Heinrichs, W. P. (Ed.). The Encyclopaedia of Islam, New Edition, Volume XI: W–Z (İngilizce). Leiden: E. J. Brill. s. 130. ISBN 978-90-04-12756-2.
