Edukira joan

Charmeil

Wikipedia, Entziklopedia askea
Charmeil
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Allier
Izen ofizialaCharmeil
Posta kodea03110
Geografia
Koordenatuak46°09′41″N 3°23′35″E / 46.1614°N 3.3931°E / 46.1614; 3.3931
Mapa
Azalera7,4 km²
Altitudea243 m, 311 m eta 262 m
MugakideakBellerive-sur-Allier, Creuzier-le-Vieux, Espinasse-Vozelle, Saint-Rémy-en-Rollat, Vendat eta Vichy
Demografia
Biztanleria947 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 480 (%49,7) (%50,3) 486 alt_right
Dentsitatea128 bizt/km²
ville-charmeil.fr

Charmeil Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 947 biztanle zituen 7,4 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bellerive-sur-Allier, Creuzier-le-Vieux, Espinasse-Vozelle, Saint-Rémy-en-Rollat, Vendat eta Vichy.

Mapa
Charmeil eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
CharmeilCharmeil
Població amb 2158 habitants (2000)Vendat (3,2 km)
Població amb 25467 habitants (2000)Vichy (4,7 km)
Població amb 13358 habitants (2000)Cusset (5,8 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko erdialdea eta ipar-hegal aurrekoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: aire lehorra udan, eguzkialdi ona)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da, 4,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 771 mm-koa da, urtarrilean 10,1 euri-egun eta uztailean 7,4 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 769,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,7 °C-koa da, 2026ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -26,9 °C-koa da, 1971ko urtarrilaren 5an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,2 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,1 °C) eta hotzena urtarrila (3,4 °C). Urteko prezipitazioa 759 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (81 mm) eta lehorrena otsaila (40 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,38 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,0 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2023 izan zen (12,7 °C) eta hotzena 1963 (8,6 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Charmeil)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.4 4.0 7.3 10.2 14.3 18.1 20.1 19.7 15.3 11.6 6.8 4.1 11.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 51 40 46 63 81 69 72 75 67 69 72 56 759
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+0,4+1,4+1,5+1,7+1,9+1,5+1,9+0,3+0,9+1,1+1,4
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,0 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea200400600800100012001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 486 gizon, 480 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
1.03
 
85-89
 
3.12
5.14
 
80-84
 
3.12
6.17
 
75-79
 
7.29
7.20
 
70-74
 
11.25
9.26
 
65-69
 
7.29
5.14
 
60-64
 
7.08
5.35
 
55-59
 
7.29
7.20
 
50-54
 
9.38
3.09
 
45-49
 
3.33
6.58
 
40-44
 
4.58
5.56
 
35-39
 
3.33
6.38
 
30-34
 
9.79
1.03
 
25-29
 
3.12
3.29
 
20-24
 
0.00
9.67
 
15-19
 
2.08
6.79
 
10-14
 
5.62
3.50
 
5-9
 
10.00
7.61
 
0-4
 
2.29
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Charmeil udalerrian 943 biztanle zeuden eta 411 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,29 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 40,4). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 24,3 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

943biztanle
411elkarbizitza-unitate
2,29lagun elkarbizitza-unitateko
311familia
Udalerria
% 27
% 40
% 9
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 311 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (166). Guraso bakarreko 35 familietatik 25etan ama zen guraso bakarra. 191 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 35k seme-alaba bakarra zuten etxean, 65k bi, eta 20k hiru edo gehiago.[10]

166
110
35
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean191
Seme-alaba bat35
Bi seme-alaba65
Hiru seme-alaba15
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 786 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 30,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 87,0).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 5
40-54% 7
55-64% 17
65-79% 17
80 +% 30
Bikotean bizi da
15-24% 0
25-39% 87
40-54% 83
55-64% 79
65-79% 83
80 +% 57

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 59,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,7 izatezko bikotean eta % 6,1 PACS bidez lotuta). % 13,6 ezkongabeak ziren, % 5,5 alargunak eta % 5,9 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 59,3
Ezkongabea% 13,6
Izatezko bikotean% 9,7
PACS bidez lotuta% 6,1
Dibortziatuta% 5,9
Alarguna% 5,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 39,2), erdi-mailako lanbideak (% 14,6), eskulangileak (% 14,6), enplegatuak (% 10,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 39,2) Allier departamenduko batez bestekoaren (% 39,9) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 15
% 11
% 15
% 39
Allier
% 12
% 15
% 15
% 40
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 440 etxebizitza zeuden. Horietatik 410 egoitza nagusi ziren, 6 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 24 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (427), eta apartamentuak gutxi ziren (11). Egoitza nagusietatik 349 beren jabearen bizilekuak ziren, 59 alokairuan zeuden, 15 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[11]

440etxebizitza
410egoitza nagusi
427etxe
11apartamentu

Etxebizitza multzoa

410
Egoitza nagusia (410)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (6)Hutsik (24)

Etxe mota

427
Etxea (427)Apartamentua (11)

Jabetza egoera

349
59
Jabeak (349)Alokairuan (59)HLM (15)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 2006-2020 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (126).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik23
1919-194520
1946-197028
1971-1990111
1991-200594
2006-2020126

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (222). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (142 etxebizitzatan). 370 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 163 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 230tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela3
2 gela2
3 gela41
4 gela142
5 gela edo gehiago222

Berogailu mota

142
37
130
98
Gas sarea (142)Fuel-olioa (37)Elektrizitatea (130)Gas botila (3)Bestelakoak (98)

Aparkalekua eta ibilgailuak

370aparkalekua
163ibilgailu 1
230ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 503 biztanleetatik 388 aktibo ziren (% 77,1), horietako 354 lanean (% 70,4) eta 34 langabezian (aktiboen % 8,8).

50315-64 urteko biztanle
% 77,1aktibo
% 70,4lanean
% 8,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 32,8
25-54 urte% 90,4
55-64 urte% 69,9
Gizonak% 81,2
Emakumeak% 73,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,0
BEPC, brebeta% 13,6
CAP-BEP% 8,7
Batxilergoa% 11,1
Goi-mailako +2% 1,6
Goi-mailako +3/4% 7,9
Goi-mailako +5% 9,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

115 ez-aktibotik 41 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,7), 29 erretiraturik zeuden (% 25,2) eta 45 bestelako ez-aktibo ziren (% 39,1).

Ez-aktiboak

% 36
% 25
% 39
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 13
% 9
% 27
% 23
% 28
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.194 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 354 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

1.194enplegu udalerrian
% 94,9soldatapeko
% 5,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.060 eurokoa zen.

27.060 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.430 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 65 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 34 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 19 zerbitzu publikoetatik, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 2 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 2 ile apaindegiak, 4 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 2 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 10 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 okindegi zen, 1 harategi zen, 1 etxerako tresna denda zen, 3 altzari dendak, 1 drogeria zen, 1 lurrin-denda zen eta 1 lore-denda zen.[14]

2000. urtean Charmeil udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 135 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1941ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,4 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Vichy-Charmeil », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Charmeil&oldid=11314539"(e)tik eskuratuta