Edukira joan

Maldà

Wikipedia, Entziklopedia askea
Artikulu hau Lleidako udalerriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Malda (argipena)».
Maldà
Kataluniako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Katalunia
ProbintziaLleidako probintzia
Eremu funtzionalaPonent
EskualdeaUrgell
AlkateaMeritxell Capdevila Morera
Izen ofizialaMaldà
Posta kodea25266
INEk ezarritako kodea25130
HerriburuaMaldà
Geografia
Koordenatuak41°33′10″N 1°02′22″E / 41.552777777778°N 1.0394444444444°E / 41.552777777778; 1.0394444444444
Mapa
Azalera31,4 km²
Altitudea428 m
MugakideakBelianes, Sant Martí de Riucorb, Vallbona de les Monges, Els Omells de na Gaia, L'Espluga Calba, Els Omellons eta Arbeca
Demografia
Biztanleria239 (2025)
alt_left 122 (%50,8) (%49,2) 118 alt_right
Dentsitatea8 bizt/km²
Etxebizitzak53
MatrikulaL
Hizkuntza ofizialakatalan
malda.cat

Maldà Kataluniako udalerria da, Urgell eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. Azken erroldaren arabera 239 biztanle zituen 31,4 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Belianes, Sant Martí de Riucorb, Vallbona de les Monges, Els Omells de na Gaia, L'Espluga Calba, Els Omellons eta Arbeca.

Mapa
Maldà eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea0200400600800100017001750180018501900195020002050MaldàBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 118 gizon, 122 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
3.28
1.69
 
90-94
 
3.28
4.24
 
85-89
 
4.10
1.69
 
80-84
 
7.38
5.08
 
75-79
 
9.84
7.63
 
70-74
 
4.10
5.93
 
65-69
 
7.38
6.78
 
60-64
 
5.74
9.32
 
55-59
 
6.56
9.32
 
50-54
 
9.02
11.86
 
45-49
 
4.92
5.08
 
40-44
 
10.66
7.63
 
35-39
 
3.28
3.39
 
30-34
 
7.38
2.54
 
25-29
 
4.92
4.24
 
20-24
 
2.46
3.39
 
15-19
 
0.82
4.24
 
10-14
 
2.46
2.54
 
5-9
 
1.64
3.39
 
0-4
 
0.82
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 41,3 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 38,5) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 5 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 7,1 —probintzian % 24,6—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Lleidako mapa
Udal
Prob
Erki
Udalerri berean · % 41,3Probintzia berean · % 18,8Erkidegoan · % 27,9Beste erkidegoa · % 5Estatutik kanpo · % 7,1
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 17 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 52,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Argentina, Errumania, Alemania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 41,2Europa · % 52,9Afrika · % 5,9
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
3
Argentina
1
3
Errumania
1
1
Alemania
1
1
Dominikar Errepublika
0
1
Errusia
0
0
Honduras
1
1
Italia
0
0
Senegal
1
0
Venezuela
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 249 etxebizitza zeuden: 99 (% 39,8) nagusiak eta 150 (% 60,2) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 11 plazarekin (5,5 plaza etxebizitzako).[5]

249etxebizitza
99etxegune
2etxebizitza turistiko (2026) Lleidako mapa

Etxebizitza multzoa Lleidako mapa

99
150
Etxebizitza nagusia (99)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (150)

Guztira 99 etxegune zeuden, eta horietatik 42 (% 42,4) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 142
2 pertsona21
3 pertsona12
4 pertsona16
5 edo gehiago8

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 219 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 26,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 24,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 35,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 13,7.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 24,1 zen 2021ean eta % 26,5 2024an; beraz, 2,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 17,0 izatetik % 13,7 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 29,2 ziren, eta gizonen artean % 23,6; 5,6 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 15,0 eta gizonen % 12,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

219biztanle 15 urte edo +, 2024
% 26,5goi-mailako ikasketak+2,4 puntu 2021etik mapa
% 13,7lehen hezkuntza edo gutxiago−3,3 puntu 2021etik mapa
% 13,7
% 35,2
% 24,7
% 26,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 13,7Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 35,2Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 24,7Goi-mailako ikasketak · % 26,5
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Lleidako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Maldà, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak58% 26,525% 23,633% 29,2
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa54% 24,727% 25,527% 23,9
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)77% 35,241% 38,736% 31,9
Lehen hezkuntza edo gutxiago30% 13,713% 12,317% 15,0
Guztira219% 100,0106% 100,0113% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Maldà, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 24,1% 23,1% 35,8% 17,0212
2022% 23,6% 22,6% 37,3% 16,5212
2023% 24,0% 24,9% 36,2% 14,9221
2024% 26,5% 24,7% 35,2% 13,7219
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.698 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 33.495 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.713 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.950 euro zen. Errenta gordina 17.178 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 49,9[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 27,5), beste diru-sarrerak (% 16,3), langabezia-prestazioak (% 1,5), beste prestazioak (% 4,8).

50%
28%
16%
Soldata · % 49,9Pentsioak · % 27,5Langabezia · % 1,5Beste prestazioak · % 4,8Beste sarrerak · % 16,3
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 27,9 da, probintziakoaren (30,3; Lleidako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,6; Lleidako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Maldà udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 117 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 53,4; gainerako % 46,6 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 61,3 zen eta emakumezkoena % 46,0; langabezia-tasa, aldiz, % 9,2 eta % 5,8 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 101 zen 2023ean, 2021eko 100etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 47,5 osatzen dute, eta gizonek % 52,5.

101okupatu, 2023+% 1,0 2021etik
% 47,5emakumeak okupatuen artean
% 53,4jarduera-tasa, 2024
% 7,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 49,3
% 46,6
Okupatuak · % 49,3Langabeak · % 4,1Inaktiboak · % 46,6
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Maldà, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak108% 49,359% 55,749% 43,4
Langabeak9% 4,16% 5,73% 2,7
Inaktiboak102% 46,641% 38,761% 54,0
Guztira219% 100,0106% 100,0113% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 62,4), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 17,8), industria (% 10,9) eta eraikuntza (% 8,9).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Lleidako mapa
% 17,8
% 10,9
% 8,9
% 62,4
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 17,8Industria · % 10,9Eraikuntza · % 8,9Zerbitzuak · % 62,4

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 50,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 30,7), eta oinarrizko okupazioak % 8,9.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 56,6 eta emakumeen % 43,8).

% 30,7
% 50,5
% 8,9
% 9,9
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 30,7Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 50,5Oinarrizko okupazioak · % 8,9Ez dago jasota · % 9,9
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Maldà, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak31% 30,713% 24,518% 37,5
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak51% 50,530% 56,621% 43,8
Oinarrizko okupazioak9% 8,93% 5,76% 12,5
Ez dago jasota10% 9,97% 13,23% 6,3
Guztira101% 100,053% 100,048% 100,0

Okupatuen % 67,3 besteren konturako langileak dira, eta % 32,7 norberaren konturakoak.[14]

% 32,7
% 67,3
Norberaren kontura · % 32,7Besteren kontura eta beste egoera bat · % 67,3
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Maldà, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura33% 32,724% 45,39% 18,8
Besteren kontura68% 67,329% 54,739% 81,3
Guztira101% 100,053% 100,048% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 107 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.804 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 31,4 km² denez, NAE lurraldearen % 57,4 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 51,6 arbolak (930 ha, 101 ustiategitan), % 48,4 lur goldagarria (874 ha, 85 ustiategitan), norberaren kontsumorako baratzeak (0,3 ha, 12 ustiategitan) eta larre iraunkorrak (0,04 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
57%
43%
NAE · 1.804 ha (% 57,4)Gainerako azalera · 1.336 ha (% 42,6)
NAE, lur-erabileraren arabera
48%
52%
Lur goldagarria · 874 ha (% 48,4)Larre iraunkorrak · 0,04 ha (< % 0,1)Arbolak · 930 ha (% 51,6)Baratzeak · 0,3 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 25.773 txerri eta 574.520 hegazti zeuden[17][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 167 gidari zeuden erroldatuta: 91 gizon (% 54,5) eta 76 emakume (% 45,5)[18]. Biztanleen % 69,6 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 312 ibilgailuk osatzen zuten: 193 turismo, 35 ziklomotor, 26 motozikleta, 23 furgoneta eta 18 kamioi[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 804 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (527) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 12,6 urtekoa zen; turismoen % 10,4k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,5k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 53,2 diesel zen eta % 44,2 gasolinazko; 5 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,6; probintzian % 1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,8k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 35,4k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
33%
26%
35%
0 etiketa · 8 (% 2,6)ECO · 10 (% 3,2)C etiketa · 102 (% 33,1)B etiketa · 79 (% 25,6)Etiketarik gabe · 109 (% 35,4)
Turismoak, adinaren arabera
10%
15%
25%
35%
16%
< 4 urte · 20 (% 10,4)4–8 urte · 28 (% 14,5)8–15 urte · 48 (% 24,9)15–25 urte · 67 (% 34,7)≥ 25 urte · 30 (% 15,5)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Lleida.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Lleida.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Lleida.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Lleida.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Lleida.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1900728.
  17. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Lleida.tab (Wikimedia Commons).
  18. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Lleida.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Maldà&oldid=11786904"(e)tik eskuratuta