تخم کتان
| ارزش غذایی در هر ۱۰۰ گرم (۳٫۵ اونس) | |
|---|---|
| انرژی | ۲٬۲۳۴ کیلوژول (۵۳۴ کیلوکالری) |
28.88 g | |
| قند | 1.55 g |
| فیبر خوراکی | 27.3 g |
42.16 g | |
| اشباع | 3.663 g |
| چربی تکسیرنشده | 7.527 g |
| چربی غیراشباع چندگانه | 28.730 g 22.8 g 5.9 g |
18.29 g | |
| ویتامینها | درصد ارزش روزانه |
| ویتامین (B۱) | ۱۴۳٪ 1.644 میلیگرم |
| (B۲) | ۱۳٪ 0.161 میلیگرم |
| نیاسین (B۳) | ۲۱٪ 3.08 میلیگرم |
| پانتوتنیک اسید (B۵) | ۲۰٪ 0.985 میلیگرم |
| ویتامین ب۶ | ۳۶٪ 0.473 میلیگرم |
| فولیک (B۹) | ۰٪ 0 میکروگرم |
| ویتامین ث | ۱٪ 0.6 میلیگرم |
| مواد معدنی | مقدار درصد ارزش روزانه |
| کلسیم | ۲۶٪ 255 میلیگرم |
| آهن | ۴۴٪ 5.73 میلیگرم |
| منیزیم | ۱۱۰٪ 392 میلیگرم |
| فسفر | ۹۲٪ 642 میلیگرم |
| پتاسیم | ۱۷٪ 813 میلیگرم |
| روی | ۴۶٪ 4.34 میلیگرم |
| |
| †درصدهای تقریبیٔ پیشنهاده برای افراد بزرگسال، از روی مرجع مصرف رژیم غذایی هستند. منبع: کانون دادهٔ غذای وزارت کشاورزی آمریکا | |
تخم کتان (بذر کتان یا تخم بزرک) (با تخم کتان قناری اشتباه نشود canary grass ) به دو شکل ظاهری یافت میشود: قهوهای، و زرد طلایی (خود گیاه کتان بیش از ۲۰۰ گونه دارد). با تخم کتان روغن نباتی تولید میشود و به عنوان روغن کتان یا روغن بزرک، که یکی از قدیمیترین روغنهای تجاری است کاربرد دارد. این روغن خوراکی با فشردن سرد و گرم بدست میآید. روغن تخم کتان قرنهاست که به عنوان یک روغن خشک در نقاشی و پوشش لاک الکل استفاده میشود.
عوامل ضد تغذیه ای
[ویرایش | اشتراکگذاری]سمیت سیانید (خطر مسمومیت):
دانه بزرک (به ویژه خام) حاوی گلیکوزیدهای سیانوژنیک است. در صورت مصرف بدون فرآوری، این ترکیبات توسط آنزیمهای بدن به هیدروژن سیانید (HCN) تبدیل میشوند که مادهای بسیار سمی و خطرناک است. البته مصرف معمول (تا ۳۰ گرم در هر وعده) برای بزرگسالان بیخطر است. با این حال مصرف ۱۵ گرم (یک قاشق غذاخوری) در هر وعده معقول بنظر میرسد.
· اختلال در رشد و کمبود ویتامین: بزرک حاوی عوامل گواتروژن (مؤثر در بروز گواتر) و ضد ویتامین B6 است.
اسید فیتیک: این ترکیب به عنوان یک عامل کاهندهٔ جذب مواد معدنی (مانند آهن و روی) شناخته میشود.[۱]
در اواخر سال ۲۰۱۶ سازمان دولتی تغذیه در سوئد (Livsmedelsverket) نظریه خنثی شدن سموم آرد تخم کتان به وسیلهٔ گرما را زیر سوال برده و اخطار داده که در مصرف احتیاط شود. سازمان دیگری تا امروز (اسفند ۱۳۹۵) این گفته را تأیید نکرده؛ ولی دانههای نکوبیده کاملاً بی ضرر هستند.
خواص دارویی
[ویرایش | اشتراکگذاری]اسیدهای چرب امگا-۳: دانه بزرک (کتان روغنی، تخم کتان) غنیترین منبع گیاهی اسید آلفا-لینولنیک (ALA) است. این اسید چرب در بدن به EPA و DHA (اسید چرب امگا۳) تبدیل میشود و نقش کلیدی در کاهش کلسترول، پیشگیری از بیماریهای قلبی، دیابت، سکته، کاهش التهاب و درمان افسردگی دارد.
لیگنانها (فیتواستروژنها): بزرک حاوی ترکیب سکویزاریسیسینول دی گلیکوزید (SDG) است. این ترکیب توسط میکروبیوم روده به لیگنانهای فعال انسانی تبدیل میشود و به دلیل خواص ضد استروژنی، خطر ابتلا به سرطانهای وابسته به هورمون (مانند سینه و پروستات) را کاهش داده همچنین دارای خواص ضدویروسی و ضدباکتریایی است.[۱]
آشپزی
[ویرایش | اشتراکگذاری]جوانه تخم کتان خوراکی وکمی با عطر و طعم تندی است. مصرف بیش از حد تخم کتان با آب ناکافی میتواند باعث انسداد روده شود.
هشدار
[ویرایش | اشتراکگذاری]- مصرف داخلی تخم کتان میتواند عامل زایمان زودرس گردد
- مصرف بیش از حد دانههای کتان با آب ناکافی میتواند باعث انسداد روده شود
- زنان شیرده بهتر است از مصرف تخم کتان خودداری کنند
جستارهای وابسته
[ویرایش | اشتراکگذاری]منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- مجله داروسازی به زبان آلمانی. بازبینی شده در ششم فروردین ۱۳۹۴
- «Das ABC der Schlankmacher» الفبای لاغرکنندهها، مجله آلمانی اشترن نسخه آنلاین، … تخم کتان حتی میتواند با انرژی زیادی که دارد وزن شمارا بالا ببرد. بازبینی شده در ششم فروردین ۱۳۹۴
