Seine-Maritime
| Seine-Maritime | |
|---|---|
Kedudukan Seine-Maritime di Perancis | |
| Negara | Perancis |
| Wilayah | Normandie |
| Pusat pentadbiran | Rouen |
| Subprefektur | Dieppe Le Havre |
| Kod jabatan | 76 |
| Presiden Majlis Jabatan | Bertrand Bellanger[1] |
| Arrondissement | 3 |
| Kanton | 35 |
| Komun | 707[2] |
| Luas | 6,278 km²[3] |
| Penduduk | 1,260,964 orang (2023)[4] |
| Kepadatan penduduk | 200.9 orang/km² (2023)[4] |
| Demonim | Seinomarins |
Seine-Maritime ialah sebuah jabatan di wilayah Normandie, di barat laut Perancis. Jabatan bernombor 76 ini merangkumi sebahagian besar pantai timur Normandie, lembah hilir Sungai Seine serta kawasan pedalaman di antara muara Seine dengan sempadan Hauts-de-France. Pusat pentadbirannya ialah Rouen, manakala Le Havre merupakan bandar terbesar dan pelabuhan utamanya.
Jabatan ini mempunyai 1,260,964 orang penduduk pada 2023, dengan kepadatan 200.9 orang bagi setiap kilometer persegi.[4] Penduduk dan perkara yang berkaitan dengan jabatan ini disebut sebagai Seinomarins dalam bahasa Perancis. Bentuk tersebut dipilih menerusi suatu perundingan awam pada 2005.[5]
Wilayahnya dicirikan oleh tebing kapur di Côte d'Albâtre, dataran pertanian Pays de Caux, kawasan berbukit dan berlembah di Pays de Bray serta kawasan perbandaran dan perindustrian di sepanjang Seine. Ekonominya berkait rapat dengan pelabuhan Le Havre dan Rouen, kegiatan perindustrian, logistik, penapisan petroleum, petrokimia, pertanian serta pelancongan. Sehingga 1955, jabatan ini dikenali sebagai Seine-Inférieure.
Nama
[sunting | sunting sumber]Jabatan ini dinamakan bersempena Sungai Seine, yang mengalir melalui bahagian selatannya sebelum memasuki Selat Inggeris di antara Le Havre dengan Honfleur. Unsur maritime merujuk kepada kedudukan jabatan di pesisir laut dan muara sungai.
Ketika pembentukannya pada 1790, jabatan ini dinamakan Seine-Inférieure, yang secara harfiah bermaksud “Seine Hilir”. Penggunaan perkataan inférieure merujuk kepada kedudukannya di bahagian hilir sungai, bukan kepada suatu taraf yang lebih rendah. Walau bagaimanapun, nama itu kemudiannya dianggap memberikan gambaran negatif.
Melalui dekri bertarikh 18 Januari 1955, nama Seine-Inférieure secara rasmi digantikan dengan Seine-Maritime.[6] Perubahan tersebut merupakan sebahagian daripada kecenderungan beberapa jabatan Perancis untuk menggantikan nama yang mengandungi istilah seperti inférieur atau bas dengan nama yang dianggap lebih neutral.
Geografi
[sunting | sunting sumber]Seine-Maritime terletak di bahagian utara Normandie. Jabatan ini bersempadan di darat dengan Somme di timur laut, Oise di timur dan Eure di selatan. Pantainya menghadap Selat Inggeris, manakala Calvados terletak di seberang muara Seine.
Tiga unsur bentuk muka bumi utamanya ialah dataran tinggi Pays de Caux, Pays de Bray dan lembah Seine. Kawasan pesisir serta bahagian tengah dan barat jabatan didominasi oleh lapisan batu kapur, manakala tanah yang lebih tua terdedah di Pays de Bray.
Pays de Caux dan pesisir
[sunting | sunting sumber]Pays de Caux ialah dataran tinggi kapur yang merangkumi sebahagian besar bahagian tengah dan barat Seine-Maritime. Kawasan ini dicirikan oleh tanah pertanian terbuka, penempatan yang tersebar serta ladang tradisional yang dikelilingi barisan pokok, yang dikenali sebagai clos-masures.[7]
Dataran tinggi itu berakhir secara mendadak di sepanjang Côte d'Albâtre dalam bentuk tebing kapur putih. Sungai-sungai pesisir dan lembah sempit yang dikenali sebagai valleuses memotong dataran tinggi tersebut dan menyediakan laluan ke pantai. Bandar pesisir utama termasuk Le Havre, Fécamp, Saint-Valery-en-Caux, Dieppe dan Le Tréport.
.JPG)
Tebing di Étretat, termasuk gerbang batu semula jadi dan batu tunggal yang dikenali sebagai Aiguille, merupakan antara bentuk muka bumi yang paling terkenal di jabatan ini. Hakisan pantai dan keruntuhan tebing merupakan risiko semula jadi yang penting kerana sifat batu kapur dan tindakan ombak, hujan serta air bawah tanah.[8]
Pays de Bray
[sunting | sunting sumber]Pays de Bray terletak di bahagian timur jabatan dan memanjang ke wilayah Oise. Bentuk muka buminya merupakan sebuah lekukan geologi memanjang atau “lubang butang” yang terhasil daripada hakisan struktur antiklin. Tanah liat, padang rumput, hutan dan kawasan lembapnya berbeza daripada dataran kapur terbuka di Pays de Caux.
Kawasan ini menjadi punca bagi beberapa sungai, termasuk Béthune, Epte, Andelle dan Thérain. Pertanian campuran dan penternakan lebih menonjol di sini, sementara bandar utamanya termasuk Neufchâtel-en-Bray, Forges-les-Eaux dan Gournay-en-Bray.[9]
Lembah Seine
[sunting | sunting sumber]Sungai Seine memasuki Seine-Maritime berhampiran Elbeuf dan mengalir melalui kawasan metropolitan Rouen sebelum membentuk beberapa selekoh besar menuju muaranya. Lembah ini menjadi paksi penempatan, perindustrian dan pengangkutan utama jabatan.
Pelabuhan Rouen boleh dicapai oleh kapal laut melalui Seine walaupun terletak jauh dari pantai. Di hilir Rouen, sungai itu melalui kawasan seperti La Bouille, Duclair, Jumièges dan Caudebec-en-Caux sebelum melebar menjadi muara berhampiran Le Havre.
Antara sungai lain di jabatan ini ialah Bresle, Yères, Béthune, Arques, Scie, Saâne, Durdent dan Valmont. Kebanyakannya mengalir dari dataran tinggi pedalaman ke Selat Inggeris.
Iklim
[sunting | sunting sumber]Seine-Maritime mempunyai iklim lautan, dengan pengaruh maritim yang kuat di sepanjang pantai. Musim sejuk secara umumnya sederhana, musim panas tidak terlalu panas dan hujan turun sepanjang tahun. Cuaca mendung, angin barat dan perubahan cuaca yang cepat lazim berlaku akibat laluan sistem tekanan rendah dari Atlantik.[10]
Pengaruh laut semakin berkurang ke arah tenggara. Pays de Bray lazimnya mengalami suhu musim sejuk yang lebih rendah berbanding kawasan pesisir, manakala bahagian barat Pays de Caux menerima jumlah hujan yang agak tinggi. Météo-France mengunjurkan bahawa perubahan iklim akan menyebabkan musim panas yang semakin panas dan kering serta musim sejuk yang lebih lembap di Normandie.[11]
Sejarah
[sunting | sunting sumber]Pembentukan jabatan
[sunting | sunting sumber]Wilayah Seine-Maritime merupakan sebahagian daripada wilayah bersejarah Normandie sebelum Revolusi Perancis. Ia merangkumi kawasan tradisional seperti Pays de Caux, Roumois, Pays de Bray, Talou dan sebahagian Vexin normand.
Jabatan yang pada mulanya disebut “jabatan Rouen” menerima nama Seine-Inférieure pada 1 Mac 1790. Ia merupakan salah satu jabatan yang diwujudkan dalam penyusunan semula pentadbiran Perancis, yang menggantikan wilayah dan daerah lama dengan unit yang lebih seragam.[12]
Rouen dipilih sebagai pusat pentadbiran. Pada 1800, Seine-Inférieure dibahagikan kepada lima arrondissement, iaitu Rouen, Le Havre, Dieppe, Yvetot dan Neufchâtel. Arrondissement Yvetot dan Neufchâtel dimansuhkan dalam pembaharuan pentadbiran pada 1926 dan wilayahnya dibahagikan antara tiga arrondissement yang masih wujud.[13]
Perindustrian
[sunting | sunting sumber]Rouen telah menjadi pusat perdagangan sungai dan pembuatan tekstil sejak sebelum Revolusi Perancis. Pada abad ke-19, perindustrian berkembang di sepanjang Seine serta anak-anak sungainya. Industri kapas tertumpu di Rouen dan lembah sekitarnya, manakala Elbeuf menjadi pusat utama pengeluaran kain bulu.[14]
Pelabuhan Le Havre dan Rouen berkembang bersama perdagangan antarabangsa dan perindustrian lembah Seine. Le Havre, yang diasaskan atas arahan François I pada 1517, berkembang daripada pelabuhan tentera dan perdagangan menjadi salah satu pelabuhan laut utama Perancis.[15]
Pada abad ke-20, industri penapisan petroleum, kimia, automotif, tenaga dan logistik berkembang di sepanjang paksi Seine. Sebaliknya, industri tekstil tradisional mengalami kemerosotan dan penutupan kilang, khususnya selepas pertengahan abad tersebut.
Perang Dunia Kedua dan pembinaan semula
[sunting | sunting sumber]Seine-Maritime mengalami kerosakan besar semasa Perang Dunia Kedua kerana kepentingan pelabuhan, kawasan perindustrian dan laluan pengangkutannya. Le Havre khususnya mengalami pengeboman besar pada September 1944, yang memusnahkan sebahagian besar pusat bandarnya.
Pusat Le Havre dibina semula antara 1945 dengan 1964 mengikut rancangan pasukan arkitek dan perancang bandar yang diketuai oleh Auguste Perret. Kawasan pembinaan semula tersebut menggunakan struktur konkrit pratuang, susunan modular serta prinsip perancangan bandar yang seragam. Ia disenaraikan sebagai Tapak Warisan Dunia oleh UNESCO pada 2005.[16]
Jabatan ini menggunakan nama Seine-Inférieure sehingga dekri 18 Januari 1955 menggantikannya dengan Seine-Maritime.[6]
Pentadbiran dan politik
[sunting | sunting sumber]Seine-Maritime ialah salah satu daripada lima jabatan dalam wilayah Normandie. Rouen merupakan pusat pentadbiran jabatan dan juga ibu kota wilayah Normandie.
Pada 1 Januari 2026, Seine-Maritime terdiri daripada 707 komun yang dibahagikan kepada 35 kanton dan tiga arrondissement:[2][3]
| Arrondissement | Pusat pentadbiran |
|---|---|
| Dieppe | Dieppe |
| Le Havre | Le Havre |
| Rouen | Rouen |
Majlis Jabatan Seine-Maritime ialah badan perwakilan bagi jabatan sebagai sebuah pihak berkuasa tempatan. Majlis tersebut terdiri daripada 70 orang ahli, iaitu sepasang wakil—seorang lelaki dan seorang wanita—daripada setiap 35 kanton. Presiden majlis mengetuai badan eksekutif jabatan serta pentadbiran perkhidmatannya.
Bertrand Bellanger dipilih sebagai presiden Majlis Jabatan pada 1 Julai 2021.[1] Tanggungjawab jabatan termasuk bantuan sosial, perlindungan kanak-kanak, sokongan kepada warga tua dan orang kurang upaya, pengurusan sekolah menengah rendah, jalan raya jabatan, perkhidmatan feri Seine serta sebahagian dasar kebudayaan dan alam sekitar.
Kerajaan pusat diwakili oleh seorang prefek yang berpusat di Rouen. Subprefek ditempatkan di Dieppe dan Le Havre.
Demografi
[sunting | sunting sumber]Seine-Maritime mempunyai 1,260,964 orang penduduk pada 2023, berbanding 1,254,378 orang pada 2017. Purata pertumbuhan tahunannya dalam tempoh tersebut ialah kira-kira 0.1%.[4]
| Tahun | Penduduk | Kepadatan (orang/km²) |
|---|---|---|
| 1968 | 1,113,977 | 177.5 |
| 1975 | 1,172,743 | 186.8 |
| 1982 | 1,193,108 | 190.1 |
| 1990 | 1,223,429 | 194.9 |
| 1999 | 1,239,138 | 197.4 |
| 2007 | 1,244,611 | 198.3 |
| 2012 | 1,253,931 | 199.7 |
| 2017 | 1,254,378 | 199.8 |
| 2023 | 1,260,964 | 200.9 |
Sumber: Insee; angka dikira berdasarkan sempadan pentadbiran yang berkuat kuasa pada 1 Januari 2026.[17]
Penduduk tertumpu terutamanya di kawasan metropolitan Rouen dan Le Havre serta di sepanjang lembah Seine. Dieppe ialah pusat bandar utama di bahagian timur laut, manakala Fécamp, Elbeuf, Yvetot, Bolbec dan Lillebonne berfungsi sebagai pusat serantau yang lebih kecil.
Kawasan pedalaman Pays de Caux dan Pays de Bray lebih bersifat luar bandar dan kurang padat penduduk. Struktur umur penduduk juga semakin menua: bahagian penduduk berumur 65 hingga 79 tahun meningkat daripada 11.5% pada 2012 kepada 15.3% pada 2023.[17]
Ekonomi
[sunting | sunting sumber]Pelabuhan, industri dan logistik
[sunting | sunting sumber]Ekonomi Seine-Maritime sangat dipengaruhi oleh lembah Seine dan hubungan pengangkutannya dengan kawasan metropolitan Paris. Le Havre dan Rouen merupakan dua bahagian maritim utama HAROPA PORT, sebuah kompleks pelabuhan yang turut merangkumi pelabuhan sungai Paris.
Pelabuhan Le Havre mengendalikan perdagangan laut, kontena, tenaga, kenderaan dan penumpang, manakala pelabuhan Rouen mempunyai terminal yang tersebar di sepanjang Seine dan penting bagi eksport bijirin serta pengendalian barangan pukal.
Pada 2021, kompleks perindustrian dan pelabuhan Le Havre dan Rouen menggaji kira-kira 46,000 orang, tidak termasuk sekitar 3,500 pekerja sementara. Kegiatan tersebut merangkumi pengendalian barangan, perkapalan, pergudangan, pengangkutan darat, industri, tenaga dan perkhidmatan sokongan.[18]
Industri berat tertumpu di bahagian hilir Seine dan kawasan perindustrian Le Havre. Sektor utama termasuk penapisan petroleum, petrokimia, pembuatan bahan kimia, tenaga, kerja logam dan pembuatan komponen. Kawasan Rouen mempunyai kegiatan farmaseutikal, kimia, automotif, makanan dan logistik.[19]
Pertanian
[sunting | sunting sumber]Sebahagian besar Pays de Caux digunakan untuk pertanian intensif, khususnya tanaman bijirin, flaks, bit gula dan tanaman minyak. Seine-Maritime merupakan salah satu kawasan penanaman flaks terpenting di Perancis.[3]
Penternakan lembu tenusu dan pertanian campuran lebih menonjol di Pays de Bray serta kawasan padang rumput. Keju Neufchâtel, yang lazimnya berbentuk hati, berasal dari kawasan sekitar Neufchâtel-en-Bray dan dilindungi oleh penetapan asal terkawal Perancis.
Perkhidmatan dan pelancongan
[sunting | sunting sumber]Rouen dan Le Havre merupakan pusat utama pentadbiran, pendidikan tinggi, kesihatan, perdagangan serta perkhidmatan perniagaan. Pelancongan tertumpu pada bandar bersejarah, tebing Côte d'Albâtre, pusat peranginan pesisir, tapak keagamaan dan warisan seni bina.
Antara destinasi utama ialah Rouen, Étretat, Le Havre, Dieppe, Fécamp, Le Tréport dan biara-biara di lembah Seine.
Pengangkutan
[sunting | sunting sumber]Seine-Maritime terletak pada paksi pengangkutan yang menghubungkan kawasan Paris dengan Selat Inggeris. Lebuh raya A13 menghubungkan Paris, Rouen dan Caen, manakala A28 menghubungkan kawasan Rouen dengan Abbeville dan Alençon. A29 melayani Le Havre, Pays de Caux dan kawasan utara jabatan.[20]
Laluan kereta api utama Paris–Rouen–Le Havre mengikuti sebahagian lembah Seine dan menghubungkan dua bandar terbesar jabatan dengan Paris. Laluan serantau lain menghubungkan Rouen dengan Dieppe, Amiens, Caen dan bandar-bandar di Eure. Projek Ligne nouvelle Paris–Normandie dirancang untuk meningkatkan kapasiti dan prestasi hubungan kereta api antara Paris, Rouen dan Le Havre.[21]
Pelabuhan Le Havre dan Rouen menghubungkan pengangkutan laut, sungai, kereta api dan jalan raya. Sungai Seine boleh dilayari oleh kapal laut hingga Rouen serta oleh tongkang menuju kawasan Paris.
Jabatan ini turut mengendalikan perkhidmatan feri kenderaan yang menghubungkan kedua-dua tebing Seine di beberapa lokasi di hilir Rouen. Perkhidmatan tersebut memendekkan perjalanan antara komun yang dipisahkan oleh selekoh besar sungai.
Kebudayaan dan warisan
[sunting | sunting sumber]Rouen mempunyai warisan seni bina yang merangkumi Katedral Notre-Dame, gereja Saint-Ouen, gereja Saint-Maclou, Gros-Horloge serta rumah-rumah berbingkai kayu. Bandar ini juga dikaitkan dengan perbicaraan dan hukuman mati Joan of Arc pada 1431.
Le Havre terkenal dengan pusat bandar pembinaan semula pascaperang oleh pasukan Auguste Perret. Keseragaman reka bentuk bandar dan penggunaan konkritnya diiktiraf oleh UNESCO sebagai contoh penting seni bina dan perancangan bandar abad ke-20.[16]
Lembah Seine mempunyai beberapa bekas biara penting, termasuk Biara Jumièges, Saint-Wandrille dan Saint-Georges de Boscherville. Tapak-tapak jabatan lain merangkumi teater Galia-Rom di Lillebonne, istana di Martainville serta kediaman penulis Maurice Leblanc di Étretat.[22]
Pesisir Seine-Maritime mempunyai hubungan penting dengan seni lukis abad ke-19 dan awal abad ke-20. Rouen, Dieppe, Le Havre dan Étretat dilukis oleh seniman seperti Claude Monet, Eugène Boudin, Camille Pissarro dan Raoul Dufy.
Antara kegiatan kebudayaan utama ialah festival teater dan muzik, pameran seni di Rouen dan Le Havre, festival layang-layang antarabangsa Dieppe serta kegiatan yang berkaitan dengan sejarah maritim dan perikanan.
Lihat juga
[sunting | sunting sumber]Rujukan
[sunting | sunting sumber]- 1 2 "Le Président". Département de la Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 17 Julai 2026.
- 1 2 "Département de la Seine-Maritime". Code officiel géographique au 1er janvier 2026 (dalam bahasa Perancis). Institut Kebangsaan Statistik dan Kajian Ekonomi. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- 1 2 3 "Le département de la Seine-Maritime". Les services de l'État en Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). Préfecture de la Seine-Maritime. 20 April 2020. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- 1 2 3 4 "Comparateur de territoires — Département de la Seine-Maritime (76)". Insee (dalam bahasa Perancis). Institut Kebangsaan Statistik dan Kajian Ekonomi. 9 Julai 2026. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ Akin, Salih (2007). "De Maréséquanais à Seinomarins : analyse des propositions de gentilés pour la désignation des habitants de la Seine-Maritime". Actes des colloques de la Société française d'onomastique (dalam bahasa Perancis). 13: 21–33. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- 1 2 "Décret du 18 janvier 1955 relatif au changement de nom du département de la Seine-Inférieure". Légifrance (dalam bahasa Perancis). Secrétariat général du Gouvernement. 18 Januari 1955. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Le pays de Caux". Atlas des paysages de la Haute-Normandie (dalam bahasa Perancis). Direction régionale de l'environnement, de l'aménagement et du logement de Normandie. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Traduction du recul du trait de côte en urbanisme". Les services de l'État en Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). Préfecture de la Seine-Maritime. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Le pays de Bray et le territoire entre Caux et Vexin". Atlas des paysages de la Haute-Normandie (dalam bahasa Perancis). Direction régionale de l'environnement, de l'aménagement et du logement de Normandie. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Le climat en France hexagonale et Corse". Météo-France (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Quel climat futur en Normandie ?". Météo-France (dalam bahasa Perancis). 13 Mei 2026. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "La Seine… Maritime depuis 70 ans". Département de la Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). 16 Januari 2025. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Fonds des sous-préfectures". Archives départementales de la Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Présentation de la commune d'Elbeuf". Inventaire général du patrimoine culturel (dalam bahasa Perancis). Région Normandie. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "The history of the port of Le Havre". HAROPA PORT (dalam bahasa Inggeris). 6 Januari 2023. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- 1 2 "Le Havre, the City Rebuilt by Auguste Perret". UNESCO World Heritage Centre (dalam bahasa Inggeris). Dicapai pada 17 Julai 2026.
- 1 2 "Dossier complet — Département de la Seine-Maritime (76)". Insee (dalam bahasa Perancis). Institut Kebangsaan Statistik dan Kajian Ekonomi. 9 Julai 2026. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "En 2021, l'emploi portuaire diminue à Rouen et progresse au Havre". Insee Flash Normandie (dalam bahasa Perancis). Institut Kebangsaan Statistik dan Kajian Ekonomi. 12 Julai 2024. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Les nouvelles zones d'emploi normandes" (PDF). Insee Analyses Normandie (dalam bahasa Perancis). Institut Kebangsaan Statistik dan Kajian Ekonomi. 2020. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Schéma directeur des mobilités" (PDF). Département de la Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). 2025. Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "LNPN, grand projet ferroviaire Ligne nouvelle Paris–Normandie". SNCF Réseau (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 17 Julai 2026.
- ↑ "Sites et musées départementaux". Département de la Seine-Maritime (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 17 Julai 2026.
Pautan luar
[sunting | sunting sumber]- Laman rasmi Jabatan Seine-Maritime
- Laman rasmi perkhidmatan kerajaan di Seine-Maritime
- Data geografi Seine-Maritime di laman Insee
- Media berkaitan Seine-Maritime di Wikimedia Commons
