Gibibayt
| gibibayt | |
|---|---|
| Birim sistemi | IEC ikili ön eki ile bayt |
| Neyin birimi | bilgi miktarı |
| Sembol | GiB |
| Birim dönüşümleri | |
| 1 GiB ... | ... eşittir ... |
| ikilik tanım | 230 = 1.073.741.824 bayt |
| gigabayt | 1,073741824 GB |
| bit | 8.589.934.592 bit |
Gibibayt (GiB; İngilizce: gibibyte), bilgi miktarını ölçen bir birimdir. Bir gibibayt 230 = 1.073.741.824 bayta eşittir. Birimin adındaki gibi ön ekini Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC), ikinin kuvvetlerini gösteren ön ekler arasında Aralık 1998'de onaylamıştır.[1] Uluslararası Birimler Sistemi'nde (SI) giga ön eki 109 çarpanını gösterdiğinden gigabayt 1.000.000.000 bayttır, ama yarı iletken bellek kapasitesinde 230 bayt anlamında da kullanılır.[1][2]
Tanım
[değiştir | kaynağı değiştir]| Bayt birimleri | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| SI ön ekleri (onluk) | İkili ön ekler (IEC) | Bellekte (JEDEC) | ||||
| Ad | Simge | Onluk | Ad | Simge | İkilik | |
| kilobayt | kB | 103 | kibibayt | KiB | 210 | KB |
| megabayt | MB | 106 | mebibayt | MiB | 220 | MB |
| gigabayt | GB | 109 | gibibayt | GiB | 230 | GB |
| terabayt | TB | 1012 | tebibayt | TiB | 240 | TB |
| petabayt | PB | 1015 | pebibayt | PiB | 250 | – |
| eksabayt | EB | 1018 | eksbibayt | EiB | 260 | – |
| zettabayt | ZB | 1021 | zebibayt | ZiB | 270 | – |
| yottabayt | YB | 1024 | yobibayt | YiB | 280 | – |
| ronnabayt | RB | 1027 | robibayt | RiB | 290 | – |
| kettabayt | QB | 1030 | kebibayt | QiB | 2100 | – |
| Büyüklük sırasına göre veri | ||||||
- 1 GiB = 230 B = 1024 MiB = 8.589.934.592 bit (1 B = 8 bit)[1]
- 1024 GiB = 1 tebibayt (TiB) = 240 B[1]
230 / 109 = 1,073741824 olduğundan bir gibibayt, 1.000.000.000 baytlık onluk gigabayttan yüzde 7,3741824 büyüktür.[1] SI Broşürü, SI ön eklerinin yalnız 10'un kuvvetlerini gösterdiğini yazar ve 230 çarpanının adını gibi, simgesini Gi olarak verir.[3]
Adın kökeni
[değiştir | kaynağı değiştir]Gibi adı İngilizce gigabinary sözünden gelir. Ad, giga ön ekinin ilk iki harfine binary sözcüğünü anımsatan bi hecesi eklenerek kurulmuştur, Gi simgesi de G simgesine i harfi eklenerek elde edilir.[1] Ön ekler ilk olarak IEC 60027-2 standardının Ocak 1999 tarihli 2. değişikliğinde yayımlanmıştır.[1] IEC 80000-13 standardında da yer alırlar.[3]
Kullanımı
[değiştir | kaynağı değiştir]GNU Coreutils kılavuzu, blok boyutu belirtirken yazılan G ve GiB biçimlerini gibibayt, GB biçimini gigabayt olarak tanımlar.[4] Linux'ta free programının --gibi seçeneği bellek miktarını gibibayt olarak yazar.[5] RISC-V ayrıcalıklı mimari belirtiminde Sv39 düzeni 1 GiB'lik büyük sayfaları da destekler.[6] Örneğin 2 trilyon baytlık bir depolama aygıtı 2000 GB, 2 × 1012 / 230 ≈ 1862,6 GiB eder.[4]
Microsoft'un Azure Files belgesine göre Windows depolama miktarını ikilik tabanla ölçer ama GB simgesiyle gösterir, macOS ise onluk tabanla ölçer. Aynı belgeye göre Linux dağıtımlarında ölçüm yaygın olarak ikiliktir, gösterim ise yazılıma göre değişir.[7]
JEDEC'in sözlüğü, yarı iletken depolama kapasitesinde giga ön ekini 1.073.741.824 çarpanı olarak tanımlar ve 109 değerli SI ön ekinden ayırır.[2]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 2 3 4 5 6 7 "Prefixes for binary multiples" (İngilizce). Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- 1 2 "giga (G) (as a prefix to units of semiconductor storage capacity)". JEDEC Dictionary (İngilizce). JEDEC. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- 1 2 Uluslararası Ağırlıklar ve Ölçüler Bürosu (Haziran 2026). The International System of Units (SI) (PDF) (İngilizce) (9 (2019), V4.01 bas.). s. 139. doi:10.59161/AUEZ1291. ISBN 978-92-822-2272-0. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- 1 2 "Block size". GNU Coreutils 9.12 (İngilizce). Free Software Foundation. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- ↑ "free(1)". Linux manual page (İngilizce). Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- ↑ "The RISC-V Instruction Set Manual, Volume II: Privileged Architecture, Version 20250508" (PDF) (İngilizce). RISC-V International. s. 140. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- ↑ "Understand Azure Files billing" (İngilizce). Microsoft. 26 Ekim 2026. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.