Monterrubio de Armuña
| Monterrubio de Armuña | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | Manuel José Moro Rodríguez | ||||||||||
| Izen ofiziala | Monterrubio de Armuña | ||||||||||
| Posta kodea | 37798 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 37202 | ||||||||||
| Herriburua | Monterrubio de Armuña | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°01′41″N 5°38′33″W / 41.028055555556°N 5.6425°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 11,02 km² | ||||||||||
| Altitudea | 804 m | ||||||||||
| Mugakideak | Castellanos de Villiquera, La Vellés, San Cristóbal de la Cuesta eta Villares de la Reina | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 1.321 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 120 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | SA | ||||||||||
| monterrubiodearmuna.es | |||||||||||
Monterrubio de Armuña Salamancako udalerria da, La Armuña eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 1.321 biztanle zituen 11 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Castellanos de Villiquera, La Vellés, San Cristóbal de la Cuesta eta Villares de la Reina.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 682 gizon, 643 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 16,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 14,3 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 4,4 —probintzian % 10,6—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 58 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 60,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Frantzia, Alemania, Erresuma Batua dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 559 etxebizitza zeuden: 466 (% 83,4) nagusiak eta 93 (% 16,6) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 38 (% 6,8) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 21 (% 3,8) hutsik zeuden.[5] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 22 plazarekin (11 plaza etxebizitzako).[6]
Etxebizitza multzoa
Salamancako mapa
Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa)
Salamancako mapa
Guztira 466 etxegune zeuden, eta horietatik 66 (% 14,2) pertsona bakarrekoak ziren.[7]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 1.139 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 49,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 25,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 20,5; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 4,4.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 48,4 zen 2021ean eta % 49,8 2024an; beraz, 1,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 4,6 izatetik % 4,4 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 54,8 ziren, eta gizonen artean % 45,1; 9,7 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 4,9 eta gizonen % 3,9 ziren.
Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 80,2 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 19,8 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 31 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 63,5 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 36,5. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 0,1 ziren.[8]
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 567 | % 49,8 | 265 | % 45,1 | 302 | % 54,8 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 288 | % 25,3 | 164 | % 27,9 | 124 | % 22,5 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 234 | % 20,5 | 136 | % 23,1 | 98 | % 17,8 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 50 | % 4,4 | 23 | % 3,9 | 27 | % 4,9 |
| Guztira | 1.139 | % 100,0 | 588 | % 100,0 | 551 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 48,4 | % 25,9 | % 21,1 | % 4,6 | 1.089 |
| 2022 | % 48,8 | % 25,8 | % 21,2 | % 4,2 | 1.107 |
| 2023 | % 48,7 | % 25,5 | % 21,5 | % 4,3 | 1.100 |
| 2024 | % 49,8 | % 25,3 | % 20,5 | % 4,4 | 1.139 |
Ikasten ari direnak
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 17,6 ikasten ari zen (201 pertsona).[9] Ikasten ari zirenetatik, % 52,2 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 30,3 batxilergoan, % 11,4 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 5,5 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 46,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 57,7; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 12,5 eta emakumeen % 10,3. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 96,3 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 62,6 eta 25–29 urtekoen % 20,8; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 3,4 baino ez.[10] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 59,3 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 54,7.
Jaiolekuaren arabera
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 95,2 estatuan jaio zen, eta % 4,8 atzerrian.[8] Ikasketa-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 45,2 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 3,9; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 41,2 eta % 5,9, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 55,6 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 4,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 44,7 eta % 15,8, hurrenez hurren.
Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 17,7 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 16,4.[9] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 52,6 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 44,4 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.293 euro-koa zen[11], eta etxegune bakoitzeko 43.106 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.583 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 21.350 euro zen. Errenta gordina 18.994 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 69,9[12]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 15,1), beste diru-sarrerak (% 10,9), langabezia-prestazioak (% 1,4), beste prestazioak (% 2,7).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[13][oh 1]. Udalerrian indizea 25,9 da, probintziakoaren (30,4;
Salamancako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,6;
Salamancako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Monterrubio de Armuña udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 730 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 65,8; gainerako % 34,2 inaktibo zeuden (erretiratuak % 37,1, ikasleak % 32,4 eta beste inaktiboak % 30,5).[14] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 68,6 zen eta emakumezkoena % 62,7; langabezia-tasa, aldiz, % 5,8 eta % 12,8 zen, hurrenez hurren.[14]
Okupatuen kopurua 650 zen 2023ean, 2021eko 640etik gora.[15] Emakumeek okupatuen % 43,8 osatzen dute, eta gizonek % 56,2.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 664 | % 59,8 | 372 | % 64,6 | 292 | % 54,7 |
| Langabeak | 66 | % 5,9 | 23 | % 4,0 | 43 | % 8,1 |
| Inaktiboak | 380 | % 34,2 | 181 | % 31,4 | 199 | % 37,3 |
| Guztira | 1.110 | % 100,0 | 576 | % 100,0 | 534 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 86,5), industria (% 7,4), eraikuntza (% 5,8) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 0,3).[15] Xeheago, jarduera-adarrik handiena merkataritza da (% 20,8), ondoren hezkuntza (% 15,2) eta administrazio publikoa (% 9,4) datoz.
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 45,8; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 43,5), eta oinarrizko okupazioak % 6,3.[16] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 48,5), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 47,4).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 283 | % 43,5 | 148 | % 40,5 | 135 | % 47,4 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 298 | % 45,8 | 177 | % 48,5 | 121 | % 42,5 |
| Oinarrizko okupazioak | 41 | % 6,3 | 24 | % 6,6 | 17 | % 6,0 |
| Ez dago jasota | 28 | % 4,3 | 16 | % 4,4 | 12 | % 4,2 |
| Guztira | 650 | % 100,0 | 365 | % 100,0 | 285 | % 100,0 |
Okupatuen % 82,2 besteren konturako langileak dira, eta % 17,8 norberaren konturakoak.[17]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 116 | % 17,8 | 86 | % 23,6 | 30 | % 10,5 |
| Besteren kontura | 534 | % 82,2 | 279 | % 76,4 | 255 | % 89,5 |
| Guztira | 650 | % 100,0 | 365 | % 100,0 | 285 | % 100,0 |
Jaiolekuaren arabera
Jarduera
16 urte edo gehiagokoen % 94,9 estatuan jaio zen, eta % 5,1 atzerrian.[14] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 64,7 okupatuak dira, % 14,8 erretiratuak, % 12,9 ikasleak, % 4,6 bestelako inaktiboak eta % 3,0 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 78,9 okupatuak dira, % 10,5 bestelako inaktiboak, % 5,3 erretiratuak eta % 5,3 langabeak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 56,3 okupatuak dira, % 15,1 bestelako inaktiboak, % 11,0 ikasleak, % 9,9 erretiratuak eta % 7,7 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 47,2 bestelako inaktiboak dira, % 36,1 okupatuak, % 8,3 ikasleak, % 5,6 erretiratuak eta % 2,8 langabeak.
Okupazioa
Okupatuen % 95,7 estatuan jaio zen, eta % 4,3 atzerrian.[16] Okupazio-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 48,9 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 40,0 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 6,6 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 53,3 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 40,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 6,7 oinarrizko okupazioetakoak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 46,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 43,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 5,9 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 61,5 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 30,8 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 7,7 oinarrizko okupazioetakoak.
Jarduera-sektoreak
Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[18] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 78,9 zerbitzuetan ari dira, % 10,6 industrian eta % 10,3 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 80,0 zerbitzuetan ari dira, % 20,0 industrian. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 96,0 zerbitzuetan ari dira, % 2,9 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, guztiak zerbitzuetan ari dira.
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 925 gidari zeuden erroldatuta: 506 gizon (% 54,7) eta 419 emakume (% 45,3)[19]. Biztanleen % 69,8 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 1.145 ibilgailuk osatzen zuten: 878 turismo, 156 motozikleta, 43 furgoneta, 35 kamioi eta 14 ziklomotor[19]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 663 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (559) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 13,6 urtekoa zen; turismoen % 7,7k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 9,1k 25 urte baino gehiago[19]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 52,1 diesel zen eta % 46,3 gasolinazko; 12 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,1; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 6,5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 24,1k ez zuen etiketarik[oh 2].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

