Valdecarros
| Valdecarros | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | José Antonio Mateos Sancho | ||||||||||
| Izen ofiziala | Valdecarros | ||||||||||
| Posta kodea | 37881 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 37330 | ||||||||||
| Herriburua | Valdecarros | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°46′11″N 5°25′21″W / 40.769608°N 5.422408°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 27,23 km² | ||||||||||
| Altitudea | 883 m | ||||||||||
| Mugakideak | Larrodrigo, Navales, Aldeaseca de Alba, Pedrosillo de Alba, Gajates eta Pedraza de Alba | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 296 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 11 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | SA | ||||||||||
Valdecarros Salamancako udalerria da, Tierra de Alba eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 296 biztanle zituen 27,2 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Larrodrigo, Navales, Aldeaseca de Alba, Pedrosillo de Alba, Gajates eta Pedraza de Alba.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 154 gizon, 142 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 47 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 7,8 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 3 —probintzian % 10,6—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 9 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 55,6)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Brasil, Honduras, Alemania dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 310 etxebizitza zeuden: 137 (% 44,2) nagusiak eta 173 (% 55,8) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Salamancako mapa
Guztira 137 etxegune zeuden, eta horietatik 46 (% 33,6) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 292 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 20,9 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 49,0; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 12,7.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 19,9 zen 2021ean eta % 20,9 2024an; beraz, 1,0 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 18,0 izatetik % 12,7 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 28,4 ziren, eta gizonen artean % 13,9; 14,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 17,0 eta gizonen % 8,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 61 | % 20,9 | 21 | % 13,9 | 40 | % 28,4 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 51 | % 17,5 | 33 | % 21,9 | 18 | % 12,8 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 143 | % 49,0 | 84 | % 55,6 | 59 | % 41,8 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 37 | % 12,7 | 13 | % 8,6 | 24 | % 17,0 |
| Guztira | 292 | % 100,0 | 151 | % 100,0 | 141 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 19,9 | % 16,1 | % 46,0 | % 18,0 | 311 |
| 2022 | % 20,1 | % 16,3 | % 47,0 | % 16,6 | 313 |
| 2023 | % 20,8 | % 16,4 | % 47,7 | % 15,1 | 298 |
| 2024 | % 20,9 | % 17,5 | % 49,0 | % 12,7 | 292 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.810 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 31.858 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.583 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 17.850 euro zen. Errenta gordina 17.368 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 50,4[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 29,2), beste diru-sarrerak (% 12,7), langabezia-prestazioak (% 1,7), beste prestazioak (% 6,1).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 29,3 da, probintziakoaren (30,4;
Salamancako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,6;
Salamancako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Valdecarros udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 136 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 46,7; gainerako % 53,3 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 8,1 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 47,0 zen eta emakumezkoena % 46,4; langabezia-tasa, aldiz, % 1,4 eta % 15,4 zen, hurrenez hurren.[10]
Okupatuen kopurua 138 zen 2023ean, 2021eko 147etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 42,8 osatzen dute, eta gizonek % 57,2.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 125 | % 43,0 | 70 | % 46,4 | 55 | % 39,3 |
| Langabeak | 11 | % 3,8 | 1 | % 0,7 | 10 | % 7,1 |
| Inaktiboak | 155 | % 53,3 | 80 | % 53,0 | 75 | % 53,6 |
| Guztira | 291 | % 100,0 | 151 | % 100,0 | 140 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 40,6), industria (% 31,9), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 23,9) eta eraikuntza (% 3,6).[11]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 58,7; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 20,3), eta oinarrizko okupazioak % 15,9.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 69,6 eta emakumeen % 44,1).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 28 | % 20,3 | 10 | % 12,7 | 18 | % 30,5 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 81 | % 58,7 | 55 | % 69,6 | 26 | % 44,1 |
| Oinarrizko okupazioak | 22 | % 15,9 | 11 | % 13,9 | 11 | % 18,6 |
| Ez dago jasota | 7 | % 5,1 | 3 | % 3,8 | 4 | % 6,8 |
| Guztira | 138 | % 100,0 | 79 | % 100,0 | 59 | % 100,0 |
Okupatuen % 66,7 besteren konturako langileak dira, eta % 33,3 norberaren konturakoak.[13]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 46 | % 33,3 | 37 | % 46,8 | 9 | % 15,3 |
| Besteren kontura | 92 | % 66,7 | 42 | % 53,2 | 50 | % 84,7 |
| Guztira | 138 | % 100,0 | 79 | % 100,0 | 59 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 53 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.022 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Kopuru hori udalerriaren azalera (27,2 km²) baino handiagoa da, udalerrian kokatutako ustiategien lurrak beste udalerri batzuetan ere badaudelako[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 96,5 lur goldagarria (2.917 ha, 49 ustiategitan), % 3,5 larre iraunkorrak (105 ha, 18 ustiategitan), norberaren kontsumorako baratzeak (0,03 ha, 2 ustiategitan) eta arbolak (0,01 ha, ustiategi batean)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.038 behi, 546 ardi eta ahuntz eta 15.948 txerri zeuden[16][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 193 gidari zeuden erroldatuta: 120 gizon (% 62,2) eta 73 emakume (% 37,8)[17]. Biztanleen % 65,2 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 386 ibilgailuk osatzen zuten: 252 turismo, 30 furgoneta, 29 kamioi, 14 motozikleta eta 7 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 851 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (559) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 16,3 urtekoa zen; turismoen % 2,8k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 21,8k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 70,4 diesel zen eta % 29,4 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,3; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 45,2k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1905277.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

