Edukira joan

Oraàs

Oraàs
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
BarrutiOloroe-Donamariako barrutia
KantonamenduSalbaterra Bearnoko kantonamendua
Izen ofizialaOraàs
Posta kodea64390
Geografia
Koordenatuak43°26′17″N 0°59′13″W / 43.4381°N 0.9869°W / 43.4381; -0.9869
Mapa
Azalera10,57 km²
Altitudea27 m, 172 m eta 85 m
MugakideakAbitaine, Athos-Aspis, Castagnède (Pirinio Atlantikoak), Ezkoze, Saliese eta Salbaterra Bearno
Demografia
Biztanleria184 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 103 (%54,2) (%45,8) 87 alt_right
Dentsitatea17 bizt/km²

Oraàs (okzitanieraz Oràs, bearneraz Auràs) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da. Azken erroldaren arabera 184 biztanle zituen 10,57 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Abitaine, Athos-Aspis, Castagnède (Pirinio Atlantikoak), Ezkoze, Saliese eta Salbaterra Bearno.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da, 13,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1314 mm-koa da, urtarrilean 12,7 euri-egun eta uztailean 8,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Sengladia-Arriba-Muneiñe udalerrian dago, 7,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1323,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42 °C-koa da, 2004ko abuztuaren 1an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11 °C-koa da, 2012ko otsailaren 12an lortua[oh 1][5].

BiztanleriaUrtea1002003004005006001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 87 gizon, 103 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
6.90
 
85-89
 
5.83
12.64
 
80-84
 
5.83
0.00
 
75-79
 
10.68
19.54
 
70-74
 
5.83
0.00
 
65-69
 
16.50
6.90
 
60-64
 
0.00
6.90
 
55-59
 
0.00
12.64
 
50-54
 
10.68
6.90
 
45-49
 
0.00
0.00
 
40-44
 
10.68
6.90
 
35-39
 
0.00
6.90
 
30-34
 
5.83
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
5.83
0.00
 
15-19
 
10.68
6.90
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
5.83
6.90
 
0-4
 
5.83
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Oraàs udalerrian 184 biztanle zeuden eta 74 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,49 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 18 kide bakarrekoak ziren, 23 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 18 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[8]

184biztanle
74elkarbizitza-unitate
2,49lagun elkarbizitza-unitateko
64familia
18Bikotea seme-alabekin
23Bikotea seme-alabarik gabe etxean
14Guraso bakarrekoak
18Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 64 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (32). Guraso bakarreko 14 familietatik 14etan ama zen guraso bakarra. 32 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[8]

32
18
14
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 109 etxebizitza zeuden. Horietatik 79 egoitza nagusi ziren, 20 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 10 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (106), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 71 beren jabearen bizilekuak ziren, 7 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[9]

109etxebizitza
79egoitza nagusi
106etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

79
20
10
Egoitza nagusia (79)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (20)Hutsik (10)

Etxe mota

106
Etxea (106)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

71
7
Jabeak (71)Alokairuan (7)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik29
1919-19450
1946-197011
1971-199010
1991-20057
2006-202019

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (60). 32 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 72 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 26 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 48tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela0
3 gela4
4 gela15
5 gela edo gehiago60

Berogailu mota

12
26
9
32
Fuel-olioa (12)Elektrizitatea (26)Gas botila (9)Bestelakoak (32)

Aparkalekua eta ibilgailuak

72aparkalekua
26ibilgailu 1
48ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 98 biztanleetatik 69 aktibo ziren (% 70,4), horietako 64 lanean (% 65,3) eta 5 langabezian (aktiboen % 7,2).

9815-64 urteko biztanle
% 70,4aktibo
% 65,3lanean
% 7,2langabezia-tasa

29 ez-aktibotik 7 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 24,1), 12 erretiraturik zeuden (% 41,4) eta 9 bestelako ez-aktibo ziren (% 31,0).

Ez-aktiboak

% 24
% 41
% 31
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 20 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 64 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]

20enplegu udalerrian
% 45,0soldatapeko
% 55,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.910 eurokoa zen.

25.910 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 26.300 €
  1. Estazioko erregistroak 1986ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Gladie », fiche climatologique. .
  6. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  8. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]