Donemiliagako goldean (1025) Barrandiz gisa ageri zen toponimoa Barrundia toponimoaren aldaerarik zaharrena izan liteke, baina ez da segurutzat jotzen. 1324ko dokumentu batean eta geroago Barrundia agertzen da. Behin edo behin, aldiz, Barundia gisa ere bai.[4] Dokumentu zaharretan bigarren silabako alternantzia ikusten dute adituek Barrundia / Barrandia (gehienetan <u> eta ia beti dardarkari multiplearekin) eta (H)Ubar(r)undia toponimoaren oihartzuna.[5]
Toponimoak -a itsatsia duela ikus daiteke Joan Perez Lazarragaren testu batean: «Barrundiaco dama galantac» (c. 1567).
Barrundiko udalerriak Arabako lau ermandade eta jaurerri historiko biltzen ditu: Gebara, Ganboa, Larrintzar eta Barrundia izen berekoa.
1835ean jaurerriak eta ermandadeak desagertu ziren, eta honako udalerri hauek osatu ziren:
Barrundia. Honako herriak hartzen zituen: Audikana (hiriburua), Dallo, Etxabarri Urtupiña, Deredia, Hermua, Larrea, Matura, Otatza, Ozeta eta Zuhatzola.
Ganboa. Honako herriak ziren: Garaio, Larrintzar, Marieta, Mendixur, Azua (hiriburua), Mendizabal, Langara, Orenin eta Zuhatzu.
Gebarako gaztelua eta Arabako lautadaGebara, herri hauekin: Elgea, Etura, Gebara eta Urizar, baita Oñati ere hasiera batean.
1885ean, Barrundia eta Gebara batu egin ziren, eta hiriburua Ozetan jarri zen.
Azkenik, XX. mendearen erdialdean (1955ean), Uribarri Ganboako urtegia eratu zutenean, Ganboako haranaren zati handi bat ur azpian geratu zen, eta uretatik libre geratu ziren herriek inguruko udalerriekin bat egin zuten. Barrundiaren kasuan Garaio, Marieta, Larrintzar, Zuhatzu eta Mendixur integratu ziren udalerrian.
XX. mende ia osoan zehar populazioak beheranzko joera izan zuen Barrundian, eta mende hasieran 1.300 biztanle inguru bazituen, 1990erako 481 besterik ez ziren bizi bertan. Ordutik, joera aldatu eta populazioa hazten hasi zen. XX. mendearen azken hamarkadan eta XXI. mendearen lehenengoan hazkunde esanguratsua gertatu zen eta populazioa bikoiztu egin zen.
Oharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Iturria: Eustat / Instituto Nacional de Estadística[7]
Hazkunde begetatiboa
Urtea
1975
1976
1977
1978
1979
1980
1981
1982
1983
1984
1985
1986
1987
1988
1989
1990
1991
1992
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Hazkunde begetatiboa
0
−5
3
3
−2
8
2
0
2
−1
−2
−1
−5
0
0
−5
−9
−4
−2
0
−2
−1
−4
2
1
−1
−6
−1
4
3
6
1
1
2
5
7
−3
5
−3
−3
0
−3
−14
−9
3
0
−6
−7
−5
−5
−3
Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak Eustat erakundeak eskaintzen ditu[8] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.
Bizirik jaiotakoak sexuaren arabera
Urtea
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Bizirik jaiotakoak
3
0
8
9
7
4
5
7
11
11
5
6
7
9
12
3
12
8
2
5
2
5
3
5
6
3
3
5
6
5
Honakoa bertan erroldatutako amaren batetik bizirik jaiotako haurrak erakusten duen grafiko bat da. Datuak Eustat erakundeak eskaintzen ditu[9] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.
Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen% 26 udalerri berean jaioak ziren[10], probintziako batez bestekoaren (% 46) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (Nafarroa barne)% 9,4 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak% 6,5 —probintzian% 16,6—.
Eustaten 2024ko Biztanleriaren eta Etxebizitzen Erroldaren arabera, udalerrian 563 etxebizitza zeuden: 362 (% 64,3) nagusiak eta 199 (% 35,3) gainerakoak (bigarren egoitzak edo hutsik).[14] Etxebizitza nagusien% 92,5 jabetzan zegoen eta% 5,2 alokairuan.[14]
Etxebizitzen batez besteko azalera erabilgarria 146,9 m²-koa zen eta batez besteko antzinatasuna 50,5 urtekoa.[14] Etxebizitzen% 95,0 etxebizitza bakarreko eraikinetan zeuden eta% 0,0 21 etxebizitza edo gehiagoko eraikinetan.[14] Etxebizitzen% 0,0 igogailua zuten.
Eraikineko etxebizitza kopurua
533
Etxebizitza 1 (533)2 (20)3-10 (8)
Gela kopurua
108
121
124
187
1-3 gela (21)4 (108)5 (121)6 (124)7 edo gehiago (187)
Bainugela kopurua
283
261
Bainugela 1 (283)2 edo gehiago (261)
Berokuntzari dagokionez, etxebizitza nagusien% 0,0 berokuntza zentrala zuten,% 77,3 banakakoa eta% 19,9 noizean behingoa.[14] Horrez gain,% 36,7 hodien bidezko gasa zuten eta% 0,0 igogailua.
INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 781 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak% 54,2 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak% 19,1; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak% 18,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak% 8,6.[15] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa% 51,3 zen 2021ean eta% 54,2 2024an; beraz, 2,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz,% 9,9 izatetik% 8,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean% 54,7 ziren, eta gizonen artean% 53,8; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen% 10,8 eta gizonen% 6,8 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
781biztanle 15 urte edo +, 2024
% 54,2goi-mailako ikasketak+2,9 puntu 2021etikmapa
% 8,6lehen hezkuntza edo gutxiago−1,4 puntu 2021etikmapa
% 12,5ikasten ari dira, 2024
% 8,6
% 18,2
% 19,1
% 54,2
Lehen hezkuntza edo gutxiago ·% 8,6Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) ·% 18,2Bigarren hezkuntzako bigarren etapa ·% 19,1Goi-mailako ikasketak ·% 54,2
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Arabako mapa
Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen% 56,5 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta% 43,5 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 3 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak% 43,0 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak% 57,0. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen% 0,9 ziren.[15]
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen% 12,5 ikasten ari zen (98 pertsona).[16] Ikasten ari zirenetatik,% 62,2 goi-mailako ikasketetan zebilen,% 16,3 batxilergoan,% 15,3 erdi-mailako lanbide-heziketan eta% 5,1 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen% 71,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen% 50,0; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen% 19,0 eta emakumeen% 12,5. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen% 97,6 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen% 69,1 eta 25–29 urtekoen% 16,1; 30 urtetik gorakoen artean, berriz,% 2,3 baino ez.[17] 20–24 urtekoen artean, emakumeen% 87,1 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen% 37,5.
Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 97,6
20–24 urte
% 69,1
25–29 urte
% 16,1
30–34 urte
% 8,3
35–39 urte
% 8,3
40–44 urte
% 3,3
45–49 urte
% 2,6
50–54 urte
% 1,1
55 urte edo +
% 1,4
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 1,0
Goi-mailako ikasketak
% 62,2
Erdi-mailako LH
% 15,3
Batxilergoa
% 16,3
DBH eta antzekoak
% 5,1
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,0
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).
Jaiolekuaren arabera
2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen% 93,2 estatuan jaio zen, eta% 6,8 atzerrian.[15] Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak% 53,5 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak% 7,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 57,1 eta% 3,6, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak% 55,5 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak% 10,4; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 44,0 eta% 16,0, hurrenez hurren.
Gizonak
Estatua
Atzerria
% 53,5
Goi-mailakoak
% 57,1
% 18,5
Batx. / erdi LH
% 35,7
% 20,9
DBH
% 3,6
% 7,1
Lehen H. edo gutx.
% 3,6
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 55,5
Goi-mailakoak
% 44,0
% 17,0
Batx. / erdi LH
% 36,0
% 17,0
DBH
% 4,0
% 10,4
Lehen H. edo gutx.
% 16,0
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).
Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen% 12,6 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen% 11,3.[16] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak% 62,0 ziren estatuan jaiotakoetan eta% 66,7 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.
2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 20.879 euro-koa zen[18], eta etxegune bakoitzeko 51.725 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (18.742 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 28.350 euro zen. Errenta gordina 25.105 euro-koa izan zen pertsonako.
Eustaten datuen arabera, 2024. urtean udalerriko 18 urteko eta gehiagoko biztanleen errenta pertsonalaren mediana —biztanleen erdiek baino gutxiago eta beste erdiek baino gehiago jasotzen duten zenbatekoa— 24.864 eurokoa zen[19][oh 1]: gizonena 28.549 eurokoa eta emakumeena 19.578 eurokoa; hau da, emakumeena gizonena baino% 31,4 txikiagoa. Araba osoan, mediana 22.771 eurokoa zen. Familia-errentari dagokionez, udalerriko familien erdiek 50.481 euro baino gutxiago jaso zuten urtean; familien% 10ek 16.845 euro baino gutxiago jaso zuten, eta beste% 10ek 120.787 euro baino gehiago[20].
Familiak, diru-sarrera nagusien hartzailearen sexuaren arabera.
Errenkada bakoitzeko balioa muga bat da: adibidez, P20 errenkadan, pertsonen edo familien% 20k zenbateko hori baino gutxiago jaso zuten; P50 mediana da. Bi grafikoek eskala bera dute. Iturria: Eustat.
Diru-sarrera guztien artean% 57,2 soldatak dira[21].
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[22][oh 2]. Udalerrian indizea 27,1 da, probintziakoaren (29,1; Arabako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,5; Arabako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.
Eustatek beste adierazle bat ematen du[oh 1]: diru-sarrera txikienak dituzten familien% 20ren batez besteko errenta, handienak dituztenen% 20renaren ehuneko gisa adierazita; zenbat eta handiagoa izan, orduan eta berdinagoa da banaketa. 2024. urtean, udalerrian lehenengoek 15.048 euro jaso zuten batez beste, eta bigarrenek 134.921 euro; hau da, lehenengoen errenta bigarrenen% 11,2 zen[23] (Araba osoan,% 11,7; udalerriko banaketa desberdinagoa da). Pertsonen errentari dagokionez, diru-sarrera txikienak dituzten biztanleen erdiak batez beste 10.975 euro jaso zuen, eta handienak dituzten erdiak 47.901 euro; lehenengoen errenta bigarrenen% 22,9 zen[24] (Araba osoan,% 21,2).
INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Barrundia udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 464 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren% 60,4; gainerako% 39,6 inaktibo zeuden (erretiratuak% 65,8, beste inaktiboak% 18,4 eta ikasleak% 15,8).[25] Aktiboen artean, langabezia-tasa% 4,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa% 65,2 zen eta emakumezkoena% 54,3; langabezia-tasa, aldiz,% 4,6 eta% 4,9 zen, hurrenez hurren.[25]
Okupatuen kopurua 455 zen 2023ean, 2021eko 431etik gora.[26] Emakumeek okupatuen% 40,4 osatzen dute, eta gizonek% 59,6.
455okupatu, 2023+% 5,6 2021etik
% 40,4emakumeak okupatuen artean
% 60,4jarduera-tasa, 2024
% 4,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Barrundia, 2024
Egoera
Guztira
%
Gizonak
%
Emakumeak
%
Okupatuak
442
% 57,6
268
% 62,2
174
% 51,6
Langabeak
22
% 2,9
13
% 3,0
9
% 2,7
Inaktiboak
304
% 39,6
150
% 34,8
154
% 45,7
Guztira
768
% 100,0
431
% 100,0
337
% 100,0
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 65,1), industria (% 18,2), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 11,9) eta eraikuntza (% 4,8).[26] Xeheago, jarduera-adarrik handiena manufaktura-industria da (% 16,9), ondoren nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 11,9) eta osasuna eta gizarte-zerbitzuak (% 9,7) datoz.
Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Arabako mapa
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen% 51,4; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 37,1), eta oinarrizko okupazioak% 4,6.[27] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 57,6), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 50,5).
% 37,1
% 51,4
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak ·% 37,1Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak ·% 51,4Oinarrizko okupazioak ·% 4,6Ez dago jasota ·% 6,8
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Barrundia, 2023
Okupazioa
Guztira
%
Gizonak
%
Emakumeak
%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak
169
% 37,1
76
% 28,0
93
% 50,5
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak
234
% 51,4
156
% 57,6
78
% 42,4
Oinarrizko okupazioak
21
% 4,6
13
% 4,8
8
% 4,3
Ez dago jasota
31
% 6,8
26
% 9,6
5
% 2,7
Guztira
455
% 100,0
271
% 100,0
184
% 100,0
Okupatuen% 67,7 besteren konturako langileak dira, eta% 32,3 norberaren konturakoak.[28]
% 30,1
% 58,7
% 9,0
Norberaren kontura, langileak dituena ·% 2,2Norberaren kontura, langilerik gabe ·% 30,1Besteren kontura, finkoa/mugagabea ·% 58,7Besteren kontura, aldi baterakoa ·% 9,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Barrundia, 2023
Lan-egoera
Guztira
%
Gizonak
%
Emakumeak
%
Norberaren kontura
147
% 32,3
102
% 37,6
45
% 24,5
Besteren kontura
308
% 67,7
169
% 62,4
139
% 75,5
Guztira
455
% 100,0
271
% 100,0
184
% 100,0
Jaiolekuaren arabera
Jarduera
16 urte edo gehiagokoen% 93,5 estatuan jaio zen, eta% 6,5 atzerrian.[25] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean,% 61,2 okupatuak dira,% 26,8 erretiratuak,% 5,4 ikasleak,% 3,7 langabeak eta% 2,9 bestelako inaktiboak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 76,9 okupatuak dira,% 11,5 erretiratuak eta% 11,5 bestelako inaktiboak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean% 53,9 okupatuak dira,% 25,4 erretiratuak,% 9,0 bestelako inaktiboak,% 8,0 ikasleak eta% 3,7 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 40,0 okupatuak dira,% 28,0 bestelako inaktiboak,% 16,0 erretiratuak,% 8,0 langabeak eta% 8,0 ikasleak.
Gizonak
Estatua
Atzerria
% 61,2
Okupatuak
% 76,9
% 3,7
Langabeak
% 0,0
% 5,4
Ikasleak
% 0,0
% 26,8
Erretiratuak
% 11,5
% 2,9
Beste inakt.
% 11,5
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 53,9
Okupatuak
% 40,0
% 3,7
Langabeak
% 8,0
% 8,0
Ikasleak
% 8,0
% 25,4
Erretiratuak
% 16,0
% 9,0
Beste inakt.
% 28,0
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.
Okupazioa
Okupatuen% 93,4 estatuan jaio zen, eta% 6,6 atzerrian.[27] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean,% 58,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira,% 26,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta% 4,8 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 50,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira,% 45,0 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta% 5,0 oinarrizko okupazioetakoak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean% 51,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira,% 41,4 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta% 4,0 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 60,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira,% 30,0 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta% 10,0 oinarrizko okupazioetakoak.
Gizonak
Estatua
Atzerria
% 26,7
Goi eta erdi maila
% 45,0
% 58,2
Langile kualifikatuak
% 50,0
% 4,8
Oinarrizko okup.
% 5,0
% 10,4
Ez dago jasota
% 0,0
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 51,7
Goi eta erdi maila
% 30,0
% 41,4
Langile kualifikatuak
% 60,0
% 4,0
Oinarrizko okup.
% 10,0
% 2,9
Ez dago jasota
% 0,0
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.
Jarduera-sektoreak
Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[29] Estatuan jaiotako gizonen artean,% 51,4 zerbitzuetan ari dira,% 23,5 industrian,% 17,9 nekazaritzan eta% 7,2 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 65,0 zerbitzuetan ari dira,% 25,0 industrian eta% 10,0 eraikuntzan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean% 83,3 zerbitzuetan ari dira,% 10,3 industrian eta% 5,2 nekazaritzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz,% 90,0 zerbitzuetan ari dira,% 10,0 industrian.
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 71 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.912 hektareanekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[30][oh 3]. Udalerriaren azalera 97,4 km² denez, NAE lurraldearen% 40,1 da[31]. Lur-erabileraren arabera, NAEren% 54,1 lur goldagarria (2.116 ha, 58 ustiategitan),% 45,6 larre iraunkorrak (1.782 ha, 44 ustiategitan),% 0,3 arbolak (11,7 ha, 8 ustiategitan), norberaren kontsumorako baratzeak (0,82 ha, 32 ustiategitan) eta berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,43 ha, 4 ustiategitan)[oh 4].
Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
40%
60%
NAE · 3.912 ha (% 40,1)Gainerako azalera · 5.831 ha (% 59,9)
NAE, lur-erabileraren arabera
54%
46%
Lur goldagarria · 2.116 ha (% 54,1)Larre iraunkorrak · 1.782 ha (% 45,6)Arbolak · 11,7 ha (% 0,3)Baratzeak · 0,82 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,43 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.
Turismoen batez besteko adina 12,9 urtekoa zen; turismoen% 7,9k 4 urte baino gutxiago zituen, eta% 11,3k 25 urte baino gehiago[34]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen% 65,1 diesel zen eta% 32,4 gasolinazko; 22 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 2,2; probintzian% 1,2). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen% 5,7k zuen 0 edo ECO etiketa, eta% 34,8k ez zuen etiketarik[oh 5].
1879an, gaur egun Barrundia osatzen duten guneetan 430 euskal hiztun zeuden. Garai hartan 2.000 biztanle inguru zegoenez, euskal hiztunak% 21 ziren. Frankoren diktaduraren azken urteetan, 1973an, berriz, 3 euskal hiztun besterik ez ziren egiaztatu Barrundian: bat Marieta-Larrintzarren, beste bat Elgean, eta beste bat Ozaetan.[45]
Ondoren izandako berreskurapenaren eraginez, gaur egun barrundiarren% 27 euskal hiztunak dira, eta herritarren beste% 19k euskara ulertzen du. 1996an 77 euskaldun (%14) eta 2001ean 128 (%20.5) erroldatuta zeuden, guztira 549 eta 623 herritar bizi zirelarik, hurrenez hurren. Erdi euskaldunak ziren 21 eta 92.
Uztailaren 4an Bartea izeneko erromeria egiten da Larrean eta Hermuan. Bigarren mailako irinez egindako ogi handi bati deitzen zaio bartea, eta izen hori hartzen du egun horretan Hermuan ospatzen duten erromeriak. Hermua herrira abiatzen dira Larreako biztanleak oinez. San Martin baselizan meza entzun ostean, bertan soka-dantza edo aurreskua danzatzen dute[47].
12INEk eta Eustatek metodologia desberdinak erabiltzen dituzte errenta kalkulatzeko, eta, horregatik, haien zifrak ez dira zuzenean alderagarriak. INEren Etxeguneen Errentaren Banaketaren Atlasak etxegune bakoitzaren errenta haren kide guztien artean banatzen du, adingabeak barne, eta haren P80/P20 zatidura kontsumo-unitateko errentaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura da (zenbat eta handiagoa, orduan eta desberdintasun handiagoa). Eustatek, berriz, 18 urteko eta gehiagoko pertsona bakoitzaren errenta eta familia bakoitzarena neurtzen ditu, eta haren 20/80 ratioak diru-sarrera txikienak dituzten% 20ren batez besteko errenta handienak dituztenen% 20renarekin alderatzen du, ehunekotan (zenbat eta handiagoa, orduan eta berdintasun handiagoa).
↑0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
↑INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
↑Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
↑DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.