Edukira joan

Asturianos

Wikipedia, Entziklopedia askea
Asturianos
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaZamorako probintzia
AlkateaLeonardo Gallego Chimeno
Izen ofizialaAsturianos
Posta kodea49325
INEk ezarritako kodea49017
HerriburuaAsturianos
Geografia
Koordenatuak42°03′11″N 6°29′12″W / 42.0531°N 6.4866°W / 42.0531; -6.4866
Mapa
Azalera42,6 km²
Altitudea968 m
MugakideakManzanal de los Infantes, Cernadilla, Manzanal de Arriba, Palacios de Sanabria, Rosinos de la Requejada eta Espadañedo
Demografia
Biztanleria252 (2025)
alt_left 122 (%48,4) (%51,6) 130 alt_right
Dentsitatea6 bizt/km²
MatrikulaZA
aytoasturianos.es

Asturianos Zamorako probintziako udalerria da.

Azken erroldaren arabera 252 biztanle zituen 42,6 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Manzanal de los Infantes, Cernadilla, Manzanal de Arriba, Palacios de Sanabria, Rosinos de la Requejada eta Espadañedo.

Mapa
Asturianos eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea240260280300320340360200020052010201520202025AsturianosBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 130 gizon, 122 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.82
3.08
 
90-94
 
3.28
7.69
 
85-89
 
9.02
6.15
 
80-84
 
11.48
8.46
 
75-79
 
10.66
9.23
 
70-74
 
9.84
9.23
 
65-69
 
9.02
14.62
 
60-64
 
9.84
7.69
 
55-59
 
8.20
7.69
 
50-54
 
4.10
8.46
 
45-49
 
2.46
2.31
 
40-44
 
2.46
5.38
 
35-39
 
3.28
3.85
 
30-34
 
4.92
1.54
 
25-29
 
2.46
2.31
 
20-24
 
0.82
0.77
 
15-19
 
1.64
0.77
 
10-14
 
0.82
0.77
 
5-9
 
3.28
0.00
 
0-4
 
1.64
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 46 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 48,5) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 17,5 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 8,7 —probintzian % 8,2—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Zamorako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 46Probintzia berean · % 23Erkidegoan · % 4,8Beste erkidegoa · % 17,5Estatutik kanpo · % 8,7
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 22 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 63,6)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Venezuela, Argentina dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 63,6Europa · % 13,6Afrika · % 18,2Asia · % 4,5
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
2
Kolonbia
5
0
Argentina
2
1
Nigeria
1
2
Venezuela
0
1
Bangladesh
0
0
Erresuma Batua
1
1
Kuba
0
1
Maroko
0
0
Paraguai
1
0
Peru
1
1
Portugal
0
1
Suitza
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 543 etxebizitza zeuden: 144 (% 26,5) nagusiak eta 399 (% 73,5) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 1 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 4 plazarekin (4 plaza etxebizitzako).[5]

543etxebizitza
144etxegune
1etxebizitza turistiko (2026) Zamorako mapa

Etxebizitza multzoa Zamorako mapa

144
399
Etxebizitza nagusia (144)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (399)

Guztira 144 etxegune zeuden, eta horietatik 75 (% 52,1) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 175
2 pertsona37
3 pertsona19
4 pertsona8
5 edo gehiago5

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 254 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 20,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 13,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 35,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 31,1.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 18,3 zen 2021ean eta % 20,1 2024an; beraz, 1,8 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 33,5 izatetik % 31,1 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 17,7 ziren, eta gizonen artean % 22,3; 4,6 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 37,1 eta gizonen % 25,4 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

254biztanle 15 urte edo +, 2024
% 20,1goi-mailako ikasketak+1,8 puntu 2021etik mapa
% 31,1lehen hezkuntza edo gutxiago−2,4 puntu 2021etik mapa
% 31,1
% 35,4
% 13,4
% 20,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 31,1Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 35,4Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 13,4Goi-mailako ikasketak · % 20,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Zamorako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Asturianos, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak51% 20,129% 22,322% 17,7
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa34% 13,420% 15,414% 11,3
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)90% 35,448% 36,942% 33,9
Lehen hezkuntza edo gutxiago79% 31,133% 25,446% 37,1
Guztira254% 100,0130% 100,0124% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Asturianos, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 18,3% 13,9% 34,3% 33,5251
2022% 19,4% 13,2% 36,4% 31,0258
2023% 20,9% 14,0% 33,3% 31,8258
2024% 20,1% 13,4% 35,4% 31,1254
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 17.330 euro-koa zen[8], probintziako 3. altuena, eta etxegune bakoitzeko 29.472 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (13.897 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 17.500 euro zen. Errenta gordina 20.678 euro-koa izan zen pertsonako, probintziako 3. altuena.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 37,1[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 37,4), beste diru-sarrerak (% 18,7), langabezia-prestazioak (% 1,7), beste prestazioak (% 5).

37%
37%
19%
Soldata · % 37,1Pentsioak · % 37,4Langabezia · % 1,7Beste prestazioak · % 5Beste sarrerak · % 18,7
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 35,7 da, probintziakoaren (29,2; Zamorako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,4; Zamorako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Asturianos udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 89 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 35,0; gainerako % 65,0 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 15,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 43,1 zen eta emakumezkoena % 26,6; langabezia-tasa, aldiz, % 8,9 eta % 27,3 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 76 zen 2023ean, 2021eko 67etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 32,9 osatzen dute, eta gizonek % 67,1.

76okupatu, 2023+% 13,4 2021etik
% 32,9emakumeak okupatuen artean
% 35,0jarduera-tasa, 2024
% 15,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 29,5
% 65,0
Okupatuak · % 29,5Langabeak · % 5,5Inaktiboak · % 65,0
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Asturianos, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak75% 29,551% 39,224% 19,4
Langabeak14% 5,55% 3,89% 7,3
Inaktiboak165% 65,074% 56,991% 73,4
Guztira254% 100,0130% 100,0124% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 81,6), eraikuntza (% 11,8), industria (% 3,9) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 2,6).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Zamorako mapa
% 11,8
% 81,6
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 2,6Industria · % 3,9Eraikuntza · % 11,8Zerbitzuak · % 81,6

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 61,8; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 31,6), eta oinarrizko okupazioak % 2,6.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 64,7 eta emakumeen % 56,0).

% 31,6
% 61,8
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 31,6Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 61,8Oinarrizko okupazioak · % 2,6Ez dago jasota · % 3,9
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Asturianos, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak24% 31,615% 29,49% 36,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak47% 61,833% 64,714% 56,0
Oinarrizko okupazioak2% 2,61% 2,01% 4,0
Ez dago jasota3% 3,92% 3,91% 4,0
Guztira76% 100,051% 100,025% 100,0

Okupatuen % 71,1 besteren konturako langileak dira, eta % 28,9 norberaren konturakoak.[14]

% 28,9
% 71,1
Norberaren kontura · % 28,9Besteren kontura eta beste egoera bat · % 71,1
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Asturianos, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura22% 28,917% 33,35% 20,0
Besteren kontura54% 71,134% 66,720% 80,0
Guztira76% 100,051% 100,025% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 98 gidari zeuden erroldatuta: 64 gizon (% 65,3) eta 34 emakume (% 34,7)[15]. Biztanleen % 38,9 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 215 ibilgailuk osatzen zuten: 131 turismo, 27 furgoneta, 21 ziklomotor, 15 motozikleta eta 15 kamioi[15]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 520 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (637) azpitik.

Turismoen batez besteko adina 14,7 urtekoa zen; turismoen % 4,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 28,2k 25 urte baino gehiago[15]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 54,2 diesel zen eta % 45,3 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,3k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 42,9k ez zuen etiketarik[oh 2].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
19%
35%
43%
0 etiketa · 3 (% 1,4)ECO · 4 (% 1,9)C etiketa · 40 (% 18,9)B etiketa · 74 (% 34,9)Etiketarik gabe · 91 (% 42,9)
Turismoak, adinaren arabera
23%
39%
28%
< 4 urte · 6 (% 4,6)4–8 urte · 7 (% 5,3)8–15 urte · 30 (% 22,9)15–25 urte · 51 (% 38,9)≥ 25 urte · 37 (% 28,2)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Zamora.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Zamora.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Zamora.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Zamora.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Zamora.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Asturianos&oldid=11791636"(e)tik eskuratuta