Edukira joan

Hita

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hita
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela-Mantxa
ProbintziaGuadalajarako probintzia
AlkateaJose Ayuso Blas
Izen ofizialaHita
Posta kodea19248
INEk ezarritako kodea19138
HerriburuaHita
Geografia
Koordenatuak40°49′29″N 3°02′58″W / 40.824722222222°N 3.0494444444444°W / 40.824722222222; -3.0494444444444
Mapa
Azalera56,49 km²
Altitudea876 m
MugakideakTorija, Cañizar, Torre del Burgo, Taragudo, Alarilla, Espinosa de Henares, Copernal, Casas de San Galindo, Muduex, Valdearenas eta Trijueque
Demografia
Biztanleria336 (2025)
alt_left 147 (%43,9) (%56,1) 188 alt_right
Dentsitatea6 bizt/km²
MatrikulaGU
hita.es

Hita Guadalajarako udalerria da, Guadalajara probintziako La Alcarria eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 336 biztanle zituen 56,5 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Torija, Cañizar, Torre del Burgo, Taragudo, Alarilla, Espinosa de Henares, Copernal, Casas de San Galindo, Muduex, Valdearenas eta Trijueque.

Mapa
Hita eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea240270300330360390420200020052010201520202025HitaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 188 gizon, 147 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.68
2.66
 
90-94
 
4.08
2.13
 
85-89
 
4.76
3.72
 
80-84
 
1.36
1.60
 
75-79
 
3.40
5.85
 
70-74
 
2.04
4.26
 
65-69
 
6.12
13.83
 
60-64
 
10.20
11.70
 
55-59
 
11.56
13.30
 
50-54
 
9.52
7.98
 
45-49
 
10.88
4.79
 
40-44
 
4.76
5.32
 
35-39
 
8.84
6.91
 
30-34
 
2.72
3.19
 
25-29
 
4.76
2.66
 
20-24
 
3.40
2.13
 
15-19
 
3.40
3.72
 
10-14
 
2.72
2.13
 
5-9
 
2.72
2.13
 
0-4
 
2.04
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 21,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 27,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 33,7 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 21,5 —probintzian % 21,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Guadalajarako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 21,2Probintzia berean · % 20,9Erkidegoan · % 2,7Beste erkidegoa · % 33,7Estatutik kanpo · % 21,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 72 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 59,7)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Bulgaria, Maroko dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 29,2Europa · % 59,7Afrika · % 11,1
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
9
Errumania
10
5
Bulgaria
6
5
Maroko
3
2
Venezuela
5
3
Argentina
2
2
Polonia
3
1
Kolonbia
1
2
Moldavia
0
2
Peru
0
0
Alemania
1
0
Ameriketako Estatu Batuak
1
1
Ekuador
0
1
Erresuma Batua
0
1
Finlandia
0
0
Kuba
1
0
Portugal
1
0
Txile
1
0
Ukraina
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 533 etxebizitza zeuden: 153 (% 28,7) nagusiak eta 380 (% 71,3) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 10 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 90 plazarekin (9 plaza etxebizitzako).[5]

533etxebizitza
153etxegune
10etxebizitza turistiko (2026) Guadalajarako mapa

Etxebizitza multzoa Guadalajarako mapa

153
380
Etxebizitza nagusia (153)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (380)

Guztira 153 etxegune zeuden, eta horietatik 65 (% 42,5) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 165
2 pertsona51
3 pertsona25
4 pertsona10
5 edo gehiago2

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 303 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 27,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 20,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 31,0; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 20,8.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 22,5 zen 2021ean eta % 27,4 2024an; beraz, 4,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 24,0 izatetik % 20,8 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 30,6 ziren, eta gizonen artean % 24,9; 5,7 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 23,1 eta gizonen % 18,9 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

303biztanle 15 urte edo +, 2024
% 27,4goi-mailako ikasketak+4,9 puntu 2021etik mapa
% 20,8lehen hezkuntza edo gutxiago−3,2 puntu 2021etik mapa
% 20,8
% 31,0
% 20,8
% 27,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 20,8Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 31,0Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 20,8Goi-mailako ikasketak · % 27,4
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Guadalajarako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Hita, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak83% 27,442% 24,941% 30,6
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa63% 20,834% 20,129% 21,6
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)94% 31,061% 36,133% 24,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago63% 20,832% 18,931% 23,1
Guztira303% 100,0169% 100,0134% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Hita, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 22,5% 20,7% 32,8% 24,0271
2022% 23,6% 20,9% 33,8% 21,6296
2023% 23,7% 20,2% 33,4% 22,6287
2024% 27,4% 20,8% 31,0% 20,8303
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.806 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 31.787 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.467 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 20.650 euro zen. Errenta gordina 19.972 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 59,6[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 21,9), beste diru-sarrerak (% 11,8), langabezia-prestazioak (% 2,9), beste prestazioak (% 3,8).

60%
22%
12%
Soldata · % 59,6Pentsioak · % 21,9Langabezia · % 2,9Beste prestazioak · % 3,8Beste sarrerak · % 11,8
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 31 da, probintziakoaren (28,8; Guadalajarako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,4 da, probintziakoaren (2,4; Guadalajarako mapa) parean eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Hita udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 184 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 61,1; gainerako % 38,9 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 14,1 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 61,3 zen eta emakumezkoena % 60,9; langabezia-tasa, aldiz, % 9,7 eta % 19,8 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 140 zen 2023ean, 2021eko 128etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 40,0 osatzen dute, eta gizonek % 60,0.

140okupatu, 2023+% 9,4 2021etik
% 40,0emakumeak okupatuen artean
% 61,1jarduera-tasa, 2024
% 14,1langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 52,5
% 8,6
% 38,9
Okupatuak · % 52,5Langabeak · % 8,6Inaktiboak · % 38,9
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Hita, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak158% 52,593% 55,465% 48,9
Langabeak26% 8,610% 6,016% 12,0
Inaktiboak117% 38,965% 38,752% 39,1
Guztira301% 100,0168% 100,0133% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 72,1), eraikuntza (% 12,9), industria (% 10,7) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 4,3).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Guadalajarako mapa
% 10,7
% 12,9
% 72,1
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 4,3Industria · % 10,7Eraikuntza · % 12,9Zerbitzuak · % 72,1

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 54,3; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 25,0), eta oinarrizko okupazioak % 15,7.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 59,5 eta emakumeen % 46,4).

% 25,0
% 54,3
% 15,7
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 25,0Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 54,3Oinarrizko okupazioak · % 15,7Ez dago jasota · % 5,0
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Hita, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak35% 25,020% 23,815% 26,8
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak76% 54,350% 59,526% 46,4
Oinarrizko okupazioak22% 15,710% 11,912% 21,4
Ez dago jasota7% 5,04% 4,83% 5,4
Guztira140% 100,084% 100,056% 100,0

Okupatuen % 77,1 besteren konturako langileak dira, eta % 22,9 norberaren konturakoak.[14]

% 22,9
% 77,1
Norberaren kontura · % 22,9Besteren kontura eta beste egoera bat · % 77,1
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Hita, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura32% 22,926% 31,06% 10,7
Besteren kontura108% 77,158% 69,050% 89,3
Guztira140% 100,084% 100,056% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 49 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 2.404 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 56,5 km² denez, NAE lurraldearen % 42,6 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 92 lur goldagarria (2.213 ha, 42 ustiategitan), % 5,2 larre iraunkorrak (124 ha, 4 ustiategitan) eta % 2,8 arbolak (67,6 ha, 26 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
43%
57%
NAE · 2.404 ha (% 42,6)Gainerako azalera · 3.245 ha (% 57,4)
NAE, lur-erabileraren arabera
92%
Lur goldagarria · 2.213 ha (% 92)Larre iraunkorrak · 124 ha (% 5,2)Arbolak · 67,6 ha (% 2,8)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 199 gidari zeuden erroldatuta: 128 gizon (% 64,3) eta 71 emakume (% 35,7)[17]. Biztanleen % 59,4 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 407 ibilgailuk osatzen zuten: 257 turismo, 59 furgoneta, 40 kamioi, 33 motozikleta eta 4 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 767 turismokoa zen, probintziako (582) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,6 urtekoa zen; turismoen % 6,2k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 14,8k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 67,6 diesel zen eta % 30,4 gasolinazko; 4 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1; probintzian % 1,1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 37,4k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
25%
32%
37%
0 etiketa · 5 (% 1,2)ECO · 16 (% 4)C etiketa · 102 (% 25,2)B etiketa · 130 (% 32,2)Etiketarik gabe · 151 (% 37,4)
Turismoak, adinaren arabera
13%
20%
46%
15%
< 4 urte · 16 (% 6,2)4–8 urte · 33 (% 12,8)8–15 urte · 51 (% 19,8)15–25 urte · 119 (% 46,3)≥ 25 urte · 38 (% 14,8)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Ondarea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  • San Juan Bautista eliza, XIII-XIV. mendeko eliza.
  • San Pedro elizaren erorkinak, Erdi Arokoa.
  • Artzapezaren plaza.
  • Santa Maria ataria, harresien sarrera nagusia.

Iruditegia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Guadalajara.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Guadalajara.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Guadalajara.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Guadalajara.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1769186.
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela-Mantxa
 Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Hita&oldid=11797205"(e)tik eskuratuta